Abdülfettah Rauf

Hatifi, Fettah Efendi, Fetah İshak, Fetah İshakoviç.
(d. 1910 / ö. 25 Nisan 1963)
Din Adamı, Eğitimci, Şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Makedonya/Üsküp’te doğdu. Devrinin önemli şahsiyetlerinden Üsküplü Rauf Efendi ve Refiye Hanım’ın oğlu olan Abdülfettah Rauf, Makedonya Türkleri arasında “Fettah Efendi” adıyla bilindi. Üsküp’ün önemli Türk eğitim kurumlarından Meddah Medresesi'nde eğitim alarak 1933 yılında buradan mezun oldu. Osmanlı eğitim sisteminde dinî ilimlere hâkim bir din adamı olarak yetişen Fettah Efendi’nin aynı zamanda Arapça ve Farsçaya da geniş vukûfiyeti vardı. 1933-1944 yılları arasında Meddah Medresesi’nde çeşitli görevler aldı ve bir süre medresenin idareciliğini de yürüttü. Makedonya Türkleri arasında birçok münevverin yetişmesinde emeği vardır. 1945 sonrası başlayan sosyalist dönemde baskılara maruz kalarak tutuklandı, sürgün edildi ve hapse girdi. Vefatına kadar dinî görevlerde bulunmasına izin verilmedi. Üsküp’te vefat eden Abdülfettah Rauf Efendi, Butel mezarlığına defnedildi.

Abdülfettah Rauf Efendi yaşadığı dönem itibariyle Balkan Türkleri Edebiyatının eski ile yeni şiir arasındaki geçiş dönemi temsilcileri arasında yer aldı. Şairin Osmanlı eğitim sisteminde yetişmiş olması onun klasik Türk Edebiyatı ve edebî sanatlar alanındaki hâkimiyetini artırdı. Şiirlerini toplu olarak yayımlatma imkânı bulamayan şairin ilk şiirleri Üsküp’te çıkan Sada-yı Millet gazetesi, El-Hilal dergisi ve Sofya’da çıkan Medeniyet gazetesi gibi süreli yayınlarda yer aldı. Kelime hazinesinin zenginliği ve Osmanlı Türkçesindeki başarısı ile 20. yüzyılda gelişen Balkan Türkleri şiirinde özgün bir yer edindi. Şairin, Mehmet Akif, Yahya Kemal ve Necip Fazıl’a ithaf ettiği şiirleri vardır. Balkanlarda aruz vezni ile şiir yazan son temsilcilerden biri olan Abdülfettah Rauf Efendi, aruz ve hece vezni ile yazdığı şiirlerinde yoğun olarak vatan sevgisini işledi. Osmanlı medeniyetine duyduğu hürmet, Balkan Türklerinin toplumsal meseleleri ve bazı dinî konular şiirlerinin diğer temaları arasında yer aldı.

Kaynakça

(2002). “Üsküp’te Meddah Medresesi”. Balkanlar’da İslam Medeniyeti Milletlerarası Sempozyumu -1- Tebliğleri (Sofya 21-23 Nisan 2000) (Ed. Ali Çaksu). İstanbul: IRCICA Yay. s. 181-198.

(2014). “Bir Neo-Klasik Balkan Şairinin Vatan Ağıdı: Abdülfettah Rauf’un Şiirinde Üsküp ve Makedonya-1”. HİKMET, Uluslararası Hakemli İlmi Araştırma Dergisi. S. 23. s. 132-150.

(2014). “Bir Neo-Klasik Balkan Şairinin Vatan Ağıdı: Abdülfettah Rauf’un Şiirinde Üsküp ve Makedonya-2”. HİKMET, Uluslararası Hakemli İlmi Araştırma Dergisi. S. 24. s.136-149.

Aruçi, Muhammed (1995). “Fettah Efendi”. İslam Ansiklopedisi. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları. C. 12. s. 483-484.

Baki, Süleyman (2011). “Üsküplü Şair Fettah Efendi’nin Şiirlerinde Mehmet Âkif’in Vefaatı”. Uluslararası Mehmet Âkif Ersoy Milli Birlik ve Bütünlük Sempozyumu 12-14 Ekim 2011, Bildiriler Kitabı (Ed. Ertuğrul Oral). İstanbul: İstanbul Sabahattin Zaim Üniv. Yay. s. 319-327.

Engüllü, Suat (1997). “Makedonya, Yugoslavya (Kosova) Türk Edebiyatı”. Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolojisi. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları. C. 7. s. 139-142.

Karakuş, Ertuğrul (2018). “Türkçenin Oğuz Sahasının İki Vatan Şairi: Bahtiyar Vahapzade ve Abdülfettah Rauf’un ‘Vatan’ Temalı Şiirleri Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme”. Balkan Araştırma Enstitüsü Dergisi. C. 7. S. 1. s. 111-166.

Kaya, Fahri (2008). “Tasavvuf Şairlerimizden Fettah Rauf Efendi”. Makedonya Türklerinden İz Bırakanlar. Üsküp: Köprü Derneği Divan Yayıncılık ve Multimedya Birimi. s. 123-147.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. ATIF AKGÜN
Yayın Tarihi: 13.11.2018

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Seyhan Yakupid. 1978 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Göker, Haluk Hilmid. 1921 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Suat Engüllüd. 1950 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Güzin Dinod. 1910 - ö. 30 Mayıs 2013Doğum YılıGörüntüle
5Selami Münir Yurdatapd. 1910 - ö. 27 Ocak 1987Doğum YılıGörüntüle
6PENAH BAYRAMOV İSMAYIL OĞLUd. 1910 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Hunc, Hayriye Melekd. 1896 - ö. 25 Ekim 1963Ölüm YılıGörüntüle
8Arık, Mustafa Arifd. 1925 - ö. 23 Eylül 1963Ölüm YılıGörüntüle
9Hisar, Abdülhak Şinasid. 14 Mart 1887 - ö. 3 Mayıs 1963Ölüm YılıGörüntüle
10Öngöre, Bilged. 27 Haziran 1953 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Selami Şimşekd. 10 Ocak 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Kezer, Aysın Uğurd. 1 Ocak 1942 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Doğudan, Macit Cevatd. 1912 - ö. 8 Ağustos 1986Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Kâmil Dorukd. 16 Mart 1960 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Köklügiller, Ahmetd. 15 Aralık 1939 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAKÎRÎ, Mehmed Hakîrî Efendid. ? - ö. 1772-73Madde AdıGörüntüle
17HİKMETÎ, Hacı Mustafa Hikmetî Efendi, Bozkırlıd. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
18SA‘ÎD, Cezerî Mehmed Efendizâde Mehmed Sa‘îd Efendid. ? - ö. 26 Aralık 1752Madde AdıGörüntüle