ABDURRAHMAN EFENDİ

(d. ?/? - ö. ?/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul’da Şehzade semtinde doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Abdurrahman’dır. Abdurrahman Efendi olarak tanındı. Rebiyülevvel 1122/Nisan-Mayıs 1710'da Fatih Camii'ne ikinci imam oldu. Aynı yıl Bursa Yenişehir arpalığı verildi. 1123/1711-12 yılında Tercüman Yunus Medresesi müderrisliğine atandı. Şevval 1124/Kasım 1712’de Demir Kapı’da Ahmet Paşa Medresesi’ne, Şevval 1125/Ekim-Kasım 1713’te Hoca Hayrettin Medresesi’ne ve Şevval 1127/Eylül-Ekim 1715’te Sahn-ı Seman medreselerinden birine müderris oldu. Recep 1128/Haziran-Temmuz 1716’da Şeyhülislam Yahya Efendi Medresesi’nde, Ramazan 1129/Ağustos-Eylül 1717’de Ali Paşa-yı Cedid Medresesi’nde görevlendirildi. Zilkade 1129/Ekim-Kasım 1717’de Şehzâde Süleyman’ın hocalığına atandı. İmam-ı evvel oldu. Afyonkarahisar ve Servi kazaları arpalık olarak verildi. Rebiyülâhır 1130/Mart-Nisan 1718’de yeniden müderrislik görevine getirildi ve Süleymaniye ile Ayasofya medreselerine atandı. Darülhadis Medresesi’nde de müderrislik yaptıktan sonra Rebiyülevvel 1132/Ocak-Şubat 1720’de Yenişehir Fenar (Larissa) kadısı oldu. Aynı yıl Mekke payesiyle de taltif edildi. Bursalı Mehmed Tâhir (2000: 315)’e göre 1140/1727-28’den sonra vefat etti.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Türkçe, Arapça ve Farsça şiirleri vardır. Damad İbrahim Paşa’nın Şehzâdebaşı’nda medrese ve kütüphanesi için yazılan Arapça manzum tarihler ona aittir. Gazellerinde mahlas beyti yoktur. Ayrıca Farsça ve Türkçe muammaları vardır. 

Kaynakça

Kurnaz, Cemâl, Mustafa Tatçı (hzl.) (2000). Bursalı Mehmed Tâhir, Osmânlı Müellifleri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay. 315.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 488-493.

Kaya, Doğan (2002). “Abdurrahman”. Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 1. Ankara: AKM Yay. 66.

Kurnaz, Cemâl ve  Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri, C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 635-636.

Sezen, Tahir (2006). “Yenişehir (Yenişehir Fener) (Larissa)”. Osmanlı Yer Adları Sözlüğü (Alfabetik Sırayla). Ankara: Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Yay. 527.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Abdurrahman Efendi”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 15.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 05.05.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Nergis-i mahmûrun açmaz şîve-i mestâneden

Bilmem ol âfet ne görmüşdür dil-i dîvâneden

Şîvekârım şekve-i hasret-keşânın dinlemez

Bî-haberdir mest olanlar lezzet-i efsâneden

Ber-taraf-sâz-ı ümîd ü bîme hep yeksân gelir

Dôstdan lutf u kerem cevr ü sitem bîgâneden

Meh-i zehr-âb-ı humâr oldu bu işretgâhda

Neş’e ümmîd eyleyenler gerdiş-i peymâneden

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 490.)

Be-nâm-ı Dil-âver

Bî-dilândan alamaz zülfün yâr

Devr eder zülfünü bî-dil tekrâr

(İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü’ş-Şu‘arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 493.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001Doğum YeriGörüntüle
2Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573Doğum YeriGörüntüle
4Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001Doğum YılıGörüntüle
5Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573Doğum YılıGörüntüle
7Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001Ölüm YılıGörüntüle
8Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573Ölüm YılıGörüntüle
10Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001MeslekGörüntüle
11Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573MeslekGörüntüle
13Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Şerif Oktürkd. 1919 - ö. 2001Madde AdıGörüntüle
17Ozan Özteped. 16 Temmuz 1976 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ÂFİTÂBÎ, Hasan Çelebid. ? - ö. 1573Madde AdıGörüntüle