ALENÎ, Ali Vişne

(d. 1949 / ö. ?)
âşık, bekçi
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ali Vişne, Sivas’ın Kangal ilçesine bağlı Kurtoğlu köyünde 1949'da dünyaya gelmiştir. Şiirlerinde Alenî mahlasını kullanan âşığın babası Veysel Bey, annesi Nebahat Hanımdır (Kaya 2000:241). Çocukluğu Kurtoğlu köyüne beş kilometre uzaklıkta olan Kötüyurt mezrasında geçmiştir. Alenî’nin kaldığı mezrada okul olmadığı için ilkokulu Kurtoğlu köyünde amcalarının yanında okumuştur. Başarılı bir öğrenci olmasına rağmen maddi sıkıntılar yüzünden ortaokul ve liseyi sonradan bitirmiştir. 1980'de Sivas Müze Müdürlüğünde bekçi olarak çalışmaya başlar. Askerliğini Ankara’da yaptıktan sonra amcasının kızıyla evlenir. Dört oğlu, bir kızı vardır (Ayral 1995: 9-14). Alenî, bir Türk boyu olan Karapapaklardandır. Çocukluğu Karapapak Türklerinden Mihrali Bey’in ve Şeyh Şamil’in hikâyelerini dinleyerek geçmiştir. Bulgaristan’da, Yunanistan’da, Kafkasya’da, Bosna’da Azerbaycan’da, Çeçenistan’da Türklere yapılan zulümlere dayanamamış ve duygularını ifade etmek için şiir yazmaya başlamıştır. Saz çalmasını bilmeyen âşığın ustası da yoktur. Alenî mahlasını kendi almıştır (Kaya 2000: 241).

Şiirlerinde açık ve anlaşılır bir dil kullanan Alenî yer yer mahalli kelimelere de yer vermiştir. Şiirlerinde dörtlük sayısının dört, beş, altı, yedi, sekiz, on dörtlükten oluştuğu ve 5’li, 8’li, 11’li hece kalıbını kullandığı görülmektedir (Ayral 1995: 17). Alpaslan Ayral, Alenî ile ilgili yazdığı kitapta Alenî’nin hayatı ve edebi şahsiyeti hakkında bilgi verdikten sonra Alenî’nin şiirlerini konu bakımından beş kısma ayırmıştır. Bunlar; temaları farklı olan, sosyal olayları eleştiren, öğüt veren ve dini şiirlerdir.

Kaynakça

Ayral, Alpaslan (1995). Âşık Alenî. Sivas: Dilek Matbaacılık.

Kaya, Doğan (2000). Sivas Halk Şairleri I. Sivas: Sivas Valiliği İl Kültür Turizm Müdürlüğü Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HÜLYA TAŞ
Yayın Tarihi: 23.02.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SEFİLÎ, Recepd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ŞAHİNÎ, İbrahim Şahind. 1929 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3DERDİYÂR, Murat Tanrıverdid. 01.04.1961 - ö. 23.11.2013Doğum YeriGörüntüle
4Dursun, Yusufd. 01 Ocak 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5DERTLİ AHMET/AHMET, Ahmet Kekillid. 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Altay Suroyd. 24 Eylül 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7DERUNÎ, Hüseyin Avni Başokd. ? - ö. 1946MeslekGörüntüle
8HÜSEYİN SANId. 1909 - ö. ?MeslekGörüntüle
9ÇOBAN SÜLEYMAN/FAHRİ, Süleyman Kayad. 1891 - ö. 1949MeslekGörüntüle
10MANSURd. 1870 - ö. 16.03.1924Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11M. HANEFİ ŞEKERCİd. 1924 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12GARİP ÖNDER, Önder Eryılmazd. 1983 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13SERVER ALİ BABAd. ? - ö. 1570/1571Madde AdıGörüntüle
14ALİ AŞKÎ BEYd. 1840 - ö. 1882Madde AdıGörüntüle
15KEMTERÎ, Raşid Alid. ? - ö. 1896Madde AdıGörüntüle