ALİ

(d. 1854 / ö. 1918)
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Adı Ali, mahlâsı Âşık Ali'dir. Sille’de (Konya) birçok âşık yetiştiren Cincioğulları ailesindendir. 1854 yılında doğmuştur. Geçimini Sille’deki ocaklardan çıkardığı taşı satarak ve bahçıvanlık yaparak sağlamıştır. Zeki Dalboy’un ifade ettiğine göre Âşık Ali, yaşça kendisinden büyük olan dul bir kadına âşık olmuş ve onunla evlenmiştir. Âşık Ali, ümmîdir. 1918 yılında vefat etmiştir (Dalboy 1935: 36; Şimşek 1996: 30; Özönder 1998: 277; Yeniterzi 2001: 81; Ayva 2005: 194). 

Âşık Ali ile ilgili elimizdeki bilgiler sınırlıdır. Hemdem Said Çelebi'nin maddî ve manevî desteklerine mazhar olan Derviş Ali (Âşık Ali) ile karıştırılmıştır. Zeki Dalboy, eserinde Âşık Ali’nin bir koşması olduğunu söylemektedir. Söz konusu şiirin, Âşık Ali'nin yakalandığı amansız bir hastalık sebebiyle eşine yazdığı bir ağıt/dua olduğunu söyleyebilir. Bir dermansız derde giriftâr oldum mısraıyla başlayan şiir dört dörtlükten oluşmakta olup hecenin 11'li kalıbı ile yazılmıştır. Şiir daha sonraki araştırmacılar tarafından da eserlerine alınmıştır (Dalboy 1935: 36; Şimşek 1996: 30; Özönder 1998: 277; Yeniterzi 2001: 81; Ayva 2005: 194-195).

Kaynakça

Ayva, Aziz (2005). Konya Âşıklık Geleneği ve Âşık Ataroğlu Hayatı, Sanatı, Şiirleri ve Şiirlerinin Tahlili.  Yayımlanmamış Doktora Tezi. Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Dalboy, M. Zeki (1935). Sille Halk Şairler. Konya: Konya Halkevi Dil, Edebiyat, Tarih Kolları Neşriyatı.

Özönder, Hasan (1998). Sille (Tarih-Kültür-Sanat). Konya: Merhaba Basımevi.

Şimşek Sinan (1996), Sille’de Âşıklık Geleneği. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. 

Yeniterzi, Emine (2001). “Tanzimat’tan Cumhuriyet’in İlk Yıllarına Kadar Konyalı Şair ve Yazarlar”. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 10:77-159.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AZİZ AYVA
Yayın Tarihi: 07.06.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SAFÂYÎ, Ahmed Çelebid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2MEHMET FEVZÎd. 1864 - ö. 1929Doğum YeriGörüntüle
3SAMTÎd. ? - ö. 1631Doğum YeriGörüntüle
4SARRÂF, Rıza Tebrizîd. 1854-55 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
5İFFET, Hatice İffet Hanımd. 1854 - ö. 1912Doğum YılıGörüntüle
6VELİ EHMED OĞLUd. 1854 - ö. 1929Doğum YılıGörüntüle
7HAKKÎ, İsmail Hakkı Beyd. 1857-58 - ö. 16 Ocak 1918Ölüm YılıGörüntüle
8SALİHA ABLAd. ? - ö. 1917/1918Ölüm YılıGörüntüle
9HIFZI, Recep Hıfzıd. 1893 - ö. 1918Ölüm YılıGörüntüle
10ERKANÎ, Yavuz Altayd. 1960 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ÖMER/TOMBUL, Ömer Tombuld. 03.09.1947 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MEHEMMED HÜSEYNOVd. 1887 - ö. 1944Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ALİ AĞA HALHALİd. 1894 - ö. 1989Madde AdıGörüntüle
14GEDÂ ÂŞIKd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15GÜLCİHAN, Nazife Tuncehand. 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle