Ali Galip Yener

(d. 1963 / ö. ?)
Tıp Doktoru, Yazar, Eleştirmen
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İzmir'de doğdu. Tıp doktoru (patolog) olarak çalışmktadır. Edebî eleştiri ve deneme yazıları 1998’den bu yana aralıksız olarak Hece ve Virgül ağırlıklı olmak üzere, Varlık, Ludingirra, Yom Sanat, Kum, Milliyet Sanat, Gösteri, Merdivenşiir, Yasakmeyve, Mor Taka, İtaki, Mühür ve Akatalpa gibi dergilerde yayımlanmıştır.

Ali Galip Yener deneme ve eleştiri kitaplarıyla adını duyurmuştur. Erol'a göre Ali Galip Yener, şiir üzerine yazdığı düz yazılarıyla şiirin nabzını her daim kontrol eden bir yazardır (Erol 2019). Sancılı Yaratı (2004) adlı ilk kitabı modernist şiir üzerine denemeleri içermektedir. Edebiyata eleştirel bir bakış geliştirmeye çalışan Eleştirinin Eşiğinde Edebiyat (2006), yirmi dört denemeden oluşmaktadır. Kitapta günümüzün edebiyat pratiği ve bu pratiği yargılayan eleştirel gayretlerin çözümlemeye çalışan kuramsal yaklaşımlar, kapitalist sistem ile edebiyat ilişkisi, 1980’lerin kültürel iklimi ve yerini sağlamlaştırarak sürdüren baskısı denemelerin temel izleğini oluşturmaktadır. Eleştirinin Eşiğinde Edebiyat okuyucuya, her türden eleştirel çabanın varlığını nitelikli edebî ürünlere borçlu olduğunu hatırlatmaktadır. Deneme türünü eleştirel bir bakışla ele alan Eleştiri Çağında Deneme (2008), on dokuz denemeden oluşur. Kitapta deneme türünün sınırlarını tartışmanın yanı sıra denemeci portrelerine de yer verilmiştir. Theodor Adorno'dan Edward Said'e, Cemil Meriç'ten Nurdan Gürbilek'e farklı dünya görüşünden kişilerle kuşaktan felsefeci ve denemecilerin edebiyata yaklaşım biçimleri titiz bir yeniden okumayla gözden geçirilmiştir. Ali Galip Yener, Şairin Sabrı (2014)'nda yer alan denemelerde her biri bir kavram ya da mesele bağlamında olmak üzere Türk Şiirinin önemli, bir kısmı klasikleşmiş adlarının yapıtları, bazen bir şiirden, bazen bir kitaptan yola çıkarak çözümler. Mehmet Âkif Ersoy’dan Süreyya Berfe’ye 16 şair tek bir şiirden ya da yapıttan yola çıkılsa da mutlaka ‘’bütün eserleri’’ bağlamında irdeler ve Türk şiiri içindeki yeri belirlenmeye çalışır. Gelenek, muhafazakarlık, mitoloji, ironi, ‘’sol melankoli’’, kır-kent ikilemi, acı, intihar, küçük burjuvazi, yalnızlık, metafizik eğilim vb. parametreler çerçevesinde şiir/şair eleştirisi örnekleri sunar. Yazar Huzursuz Dünyada Şiir (2014)'de, insanın kutsallık fikrini kaybetmesine sebep olan, iç sesin, tinselliğin, İlahi Aşk’ın gücünün fark edilmesini her geçen gün daha da zorlaştıran Batılı kapitalist hayat tarzının eleştirisi bağlamında şiir tecrübesine yaklaşmaktadır. Şiir tecrübesinin, iç sesi içeren tinsellik ve dış sesi içeren toplumsallık diyalektiğinde ele alınmasını önermektedir.

Kaynakça

Emre, Ali (2014). "Ali Galip Yener'in Teorik Tespitler Defteri: Şiir Bilinci". Edebistan. 19 Kasım 2014. http://www.edebistan.com/index.php/aliemre/ali-galip-yenerin-teorik-tespitler-defteri-siir-bilinci/2014/11/ [Erişim Tarihi: 17. 09. 2019]

Erol, Metin (2019). "Dünya huzursuzluğunda şiir neye denk düşer?". dünyabizim. 2 Mayıs 2019. https://www.dunyabizim.com/kitap/dunya-huzursuzlugunda-siir-neye-denk-duser-h18937.html [Erişim Tarihi: 17. 09. 2019]

http://hece.com.tr/yazarlar/Ali_Galip_YENER/

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: İSA KOYUNCU
Yayın Tarihi: 01.10.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Snacılı YaratıKanat / İstanbul2004Deneme
Eleştirinin Eşiğinde EdebiyatHece Yayınları / Ankara2006Eleştiri
Eleştiri Çağında DenemeHece Yayınları / Ankara2008Eleştiri
Şiir BilinciHece Yayınları / Ankara2012Eleştiri
Şairin SabrıMühür Kitaplığı / İstanbul2014Deneme
Huzursuz Dünyada ŞiirHece Yayınları / Ankara2014Eleştiri

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ALİ ULVÎ BABA, Mehmed Ali Çerkeşîd. 1864? - ö. 1919Doğum YeriGörüntüle
2Nesrin Kazankayad. 12 Eylül 1965 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Fidan Terzioğlud. 23 Eylül 1969 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Aytuna Tosunoğlud. 23 Mayıs 1963 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5HATIR, Hatır Tunçd. 1963 - ö. -Doğum YılıGörüntüle
6Orhan Arasd. 10 Ekim 1963 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Pamuk, Orhand. 07 Haziran 1952 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Turgut Ulucand. 1967 - ö. ?MeslekGörüntüle
9Özlem Metind. 1976 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Gür, Nilüferd. 26 Aralık 1954 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Ömer Aygünd. 08 Nisan 1975 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12İlker Köklükd. 10 Temmuz 1976 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Günçe, Ali Ersind. 20 Ocak 1943 - ö. 14 Ocak 2012Madde AdıGörüntüle
14PERTEVÎ/FEVZÎ/RIZÂ, Hacı Ali Rızâ Efendid. 1830 - ö. 1902Madde AdıGörüntüle
15Ali Nusretd. 23 Mart 1872 - ö. 13 Şubat 1913Madde AdıGörüntüle