Ali Nazif Süruri

?
(d. 1861 / ö. 1936)
Bürokrat, Yazar, Şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ali Nazif Süruri, Osmanlının üst makamlarında görev almış bir ailenin üyesidir. Dedesi Kadı Abdurrahman Paşa, Sultan III. Selim devrinde valilik; babası Ali Süruri Paşa, kadılık, kazaskerlik, vezirlik ve valilik görevlerinde bulunmuştur. Ali Nazif Süruri 1861'de Antalya’nın İbradı kazasında doğmuş, iyi bir eğitim almış, çocukluğundan başlayarak Arapça, Farsça ve Fransızca öğrenmiştir. 18 yaşında devlet memuriyetine başlamış, müderrislik, Divanı Hümayun Kalemi Halifeliği ve Şuarayı Devlet azalığı görevlerinde bulunmuştur. Kendisine ün kazandıran görevlerinden biri de II. Abdülhamit’in hafiye teşkilatında bulunmasıdır. Babası gibi hukukçu olmakla birlikte edebiyata da merak duyan müellif, hukuk alanındaki eserlerinin yanı sıra edebî dergilerde yazılar ve şiirler yayımlamıştır. 1908 İnkılabı'ndan sonra yazılarından dolayı önce Midilli’ye sonra da memleketi İbradı’ya sürülmüştür. Sanatçı torunu Gülriz Süruri’nin beyanından hareketle 1936'da İstanbul’da vefat ettiği tahmin edilmektedir. Fâika Hanımla evliliğinden biri kız altı çocuğu olmuştur. Oğullarının biri hukukçu, diğerleri ise tiyatrocudur.

Yakın Türk tarihinin köşe başları Tanzimat'la Cumhuriyet'in ilanı arasında yaşaması çok yönlü bir yazar olmasını sağlamıştır. Eserlerini dört kalemde toplamak mümkündür: Hukuk, ekonomi, eğitim ve edebiyat. Hukuk alanında mahkemelerin işleyişi, denizcilik kanunu ve azınlık haklarını; ekonomi alanında Osmanlı'nın millî kaynakları, para politikası ve kapitülasyon meselesini; eğitim alanında ahlak ve terbiye konularını ele almıştır. Edebiyat alanında Farsçanın kuralları ve belagatin üçüncü ve en önemli bölümü bedî’ hakkında bilgiler vermiştir. Farklı dönemlerde yaşamış olmasının edebî şahsiyetine en önemli yansıması eski ile yeniyi karşılaştıran çalışmalarda kendini göstermiştir. Arap ve Fars kaynaklı klasik belagat ile Batı retoriği üzerine karşılaştırmalı çalışmaları da bunlardandır.

Kaynakça

Haydaroğlu, İ. (1995). II. Abdülhamit'in Hafiye Teşkilatı Hakkında Bir Risale, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, S. 28, 109-133.

Öztürk, F. (1998). Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Ahlak Kitapları, Kebikeç Dergisi, S.6, 31-40.

Polat, K. (2016). Alî Nazîf’in Zînetü’l-Kelâm’ı ve Türk Belâgatindeki Yeri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Yaman, A. (2016). Nazif Süruri'nin Tebiye-i İslamiyye Adlı Eserinin Değerlendirilmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.

www.biyografya.com/biyografi/13383

www.ibrahimpazan.com/index.php?option=com_content&view=article&id=228:sura-yi-devlet-azasi-nazif-sueruri-bey&catid=18&Itemid=142

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERKER KURT
Yayın Tarihi: 01.06.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Tercüme-i Miftâhu’l-Bedâyi’(Belirtilmemiş) / İstanbulH: 1300Çeviri
Cemâl-i İcmâl(Belirtilmemiş) / İstanbulH: 1304İnceleme
Zînet‟ül-KelâmMahmut Bey Matbaası / İstanbul1890 (H:1306)İnceleme
Numune-i Edebiyât-ı AdliyeMahmut Bey Matbaası / İstanbulH:1309İnceleme
Menâzır-ı KalemiyyeKasbar Matbaası / İstanbul,1894 (H:1310)Diğer
Gencine-i ServetMihran Matbaası / İstanbul1895 (H:1311)İnceleme
Ticaret-i Bahriyye Kuyudat ve Çırakçı Mektebi Âlisi Ticaret-i Bahriyye Kanûn-i TedrisatıMahmut Bey Matbaası / İstanbul1900İnceleme
Mecmua-i Ma‟lumât-ı AdliyeKasbar Matbaası / İstanbulH:1312İnceleme
Hilâfet-i Muazzama-i İslâmiyyeTahir bey Matbaası / İstanbulH:1316İnceleme
Mev‟iza-i Ma‟lumâtTahir Bey Matbaası / İstanbulH:1316Fıkra
İnsan ve AhlâkSeyid Mehmet Tahir Matbaası / İstanbul1903 (H:1319)İnceleme
Şerh-i Kanûn-i Tâbi‟iyyetŞirket-i Mürettibiye Matbaası / İstanbul1908 (H:1324)İnceleme
Terbiye-i İslâmiyyeİkdam Matbaası / İstanbul1910 (H:1326)Diğer
Son FırsatKeteon Matbaası / İstanbul1334İnceleme
Dört Büyük Harika Dört Büyük VazifeYeni Türkiye Matbaası / İstanbul1923 (H:1339)İnceleme
İzahlı Hukuk Usûlü Muhakemeler KanunuAhmet Kamil Matbaası / İstanbul1927İnceleme
Lozan Mu’âhedenâmesi(Belirtilmemiş) / İstanbul1927İnceleme
Kânûn-ı Medenî’nin Para Alışverişine Dair Maddelerinin Şerhi(Belirtilmemiş) / İstanbul1927İnceleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Külebi, Alid. 13 Mart 1945 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2SÜNBÜLE KADIN, Rukiyed. 1863 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İBRAHİM OĞUZd. 1926 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Hasan Sırrı Örikağasızâded. 9 Ocak 1861 - ö. 1833Doğum YılıGörüntüle
5Mehmet Tahir (BURSALI)d. 22 Kasım 1861 - ö. 28 Ekim 1925Doğum YılıGörüntüle
6SAÎD/KÂMÎ, Mehmet Sait Efendid. 1860-1861 - ö. 30.12.1940Doğum YılıGörüntüle
7KÂMİLd. 1851 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
8Muhittin Mekkid. 1874 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
9Mahmut Sadıkd. 1864 - ö. 28 Temmuz 1936Ölüm YılıGörüntüle
10Riitta Cankoçakd. 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Ahmet Kaçard. 1926 - ö. 12 Mayıs 2018MeslekGörüntüle
12Filiz Özdemd. 19 Temmuz 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Kulu, Fahrid. 1879 - ö. 26 Temmuz 1950Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Moral, Fazlullahd. 14 Mart 1876 - ö. 23 Nisan 1942Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Şevket (Mehmed)d. 1861 - ö. 1337/1918-19Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ALİ SEYDİ ŞAHİNd. 1963 - ö. -Madde AdıGörüntüle
17DÂNİŞ, Alid. ? - ö. 19. yy.Madde AdıGörüntüle
18ULVÎ, Sağır Ulvî, Za’îm Alî Çelebid. ? - ö. 1578-79Madde AdıGörüntüle