Ali Nazif Süruri

(d. 1861 / ö. 1936)
Bürokrat, Yazar, Şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ali Nazif Süruri, Osmanlının üst makamlarında görev almış bir ailenin üyesidir. Dedesi Kadı Abdurrahman Paşa, Sultan III. Selim devrinde valilik; babası Ali Süruri Paşa, kadılık, kazaskerlik, vezirlik ve valilik görevlerinde bulunmuştur. Ali Nazif Süruri 1861'de Antalya’nın İbradı kazasında doğmuş, iyi bir eğitim almış, çocukluğundan başlayarak Arapça, Farsça ve Fransızca öğrenmiştir. 18 yaşında devlet memuriyetine başlamış, müderrislik, Divanı Hümayun Kalemi Halifeliği ve Şuarayı Devlet azalığı görevlerinde bulunmuştur. Kendisine ün kazandıran görevlerinden biri de II. Abdülhamit’in hafiye teşkilatında bulunmasıdır. Babası gibi hukukçu olmakla birlikte edebiyata da merak duyan müellif, hukuk alanındaki eserlerinin yanı sıra edebî dergilerde yazılar ve şiirler yayımlamıştır. 1908 İnkılabı'ndan sonra yazılarından dolayı önce Midilli’ye sonra da memleketi İbradı’ya sürülmüştür. Sanatçı torunu Gülriz Süruri’nin beyanından hareketle 1936'da İstanbul’da vefat ettiği tahmin edilmektedir. Fâika Hanımla evliliğinden biri kız altı çocuğu olmuştur. 

Yakın Türk tarihinin köşe başları Tanzimat'la Cumhuriyet'in ilanı arasında yaşaması çok yönlü bir yazar olmasını sağlamıştır. Eserlerini dört kalemde toplamak mümkündür: Hukuk, ekonomi, eğitim ve edebiyat. Hukuk alanında mahkemelerin işleyişi, denizcilik kanunu ve azınlık haklarını; ekonomi alanında Osmanlı'nın millî kaynakları, para politikası ve kapitülasyon meselesini; eğitim alanında ahlak ve terbiye konularını ele almıştır. Edebiyat alanında Farsçanın kuralları ve belagatin üçüncü ve en önemli bölümü bedî’ hakkında bilgiler vermiştir. Farklı dönemlerde yaşamış olmasının edebî şahsiyetine en önemli yansıması eski ile yeniyi karşılaştıran çalışmalarda kendini göstermiştir. Arap ve Fars kaynaklı klasik belagat ile Batı retoriği üzerine karşılaştırmalı çalışmaları da bunlardandır.

Kaynakça

Haydaroğlu, İ. (1995). II. Abdülhamit'in Hafiye Teşkilatı Hakkında Bir Risale, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, S. 28, 109-133.

Öztürk, F. (1998). Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Ahlak Kitapları, Kebikeç Dergisi, S.6, 31-40.

Polat, K. (2016). Alî Nazîf’in Zînetü’l-Kelâm’ı ve Türk Belâgatindeki Yeri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Yaman, A. (2016). Nazif Süruri'nin Tebiye-i İslamiyye Adlı Eserinin Değerlendirilmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.

www.biyografya.com/biyografi/13383

www.ibrahimpazan.com/index.php?option=com_content&view= article&id=228:sura-yi-devlet-azasi-nazif-sueruri-bey&catid=18&Itemid=142

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERKER KURT
Yayın Tarihi: 01.06.2019
Güncelleme Tarihi: 28.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Tercüme-i Miftâhu’l-Bedâyi’(Belirtilmemiş) / İstanbulH: 1300Çeviri
Cemâl-i İcmâl(Belirtilmemiş) / İstanbulH: 1304İnceleme
Zînet‟ül-KelâmMahmut Bey Matbaası / İstanbul1890 (H:1306)İnceleme
Numune-i Edebiyât-ı AdliyeMahmut Bey Matbaası / İstanbulH:1309İnceleme
Menâzır-ı KalemiyyeKasbar Matbaası / İstanbul,1894 (H:1310)Diğer
Gencine-i ServetMihran Matbaası / İstanbul1895 (H:1311)İnceleme
Ticaret-i Bahriyye Kuyudat ve Çırakçı Mektebi Âlisi Ticaret-i Bahriyye Kanûn-i TedrisatıMahmut Bey Matbaası / İstanbul1900İnceleme
Mecmua-i Ma‟lumât-ı AdliyeKasbar Matbaası / İstanbulH:1312İnceleme
Hilâfet-i Muazzama-i İslâmiyyeTahir bey Matbaası / İstanbulH:1316İnceleme
Mev‟iza-i Ma‟lumâtTahir Bey Matbaası / İstanbulH:1316Fıkra
İnsan ve AhlâkSeyid Mehmet Tahir Matbaası / İstanbul1903 (H:1319)İnceleme
Şerh-i Kanûn-i Tâbi‟iyyetŞirket-i Mürettibiye Matbaası / İstanbul1908 (H:1324)İnceleme
Terbiye-i İslâmiyyeİkdam Matbaası / İstanbul1910 (H:1326)Diğer
Son FırsatKeteon Matbaası / İstanbul1334İnceleme
Dört Büyük Harika Dört Büyük VazifeYeni Türkiye Matbaası / İstanbul1923 (H:1339)İnceleme
İzahlı Hukuk Usûlü Muhakemeler KanunuAhmet Kamil Matbaası / İstanbul1927İnceleme
Lozan Mu’âhedenâmesi(Belirtilmemiş) / İstanbul1927İnceleme
Kânûn-ı Medenî’nin Para Alışverişine Dair Maddelerinin Şerhi(Belirtilmemiş) / İstanbul1927İnceleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ertuğ Uçard. 1971 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2VELİ MUTLUd. 10.10.1950 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Ali Hadi Okand. 1901 - ö. 25 Ağustos 1980Doğum YeriGörüntüle
4TAHİRÎ, Tahird. 1861 - ö. 1926Doğum YılıGörüntüle
5BEKİR, Bekir Akkuşd. 1860-1861 - ö. 1939Doğum YılıGörüntüle
6AHKAR, Abdullah Hâşim Beyd. 1861 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7KIRBIYIK, Ali Afkar Kırbıyıkd. 1874 - ö. 07.10.1936Ölüm YılıGörüntüle
8KÂMİL, Halild. 1851 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
9HADİCE BACId. 1865 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
10EMÎN, Zıllî-zâde Hacı Emîn Efendid. 1826 - ö. 1905MeslekGörüntüle
11Mustafa Öneşd. 1935 - ö. 21 Ocak 2017MeslekGörüntüle
12Orhan Tüleylioğlud. 9 Haziran 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Necdet Rüştü Efed. 1900 - ö. 24 Eylül 1969Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ayanzade Namık Ekremd. 1878 - ö. 1917Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Münir Çapanoğlud. 1894 - ö. 1 Temmuz 1973Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16VÂHİB, Ali Vâhib Efendid. ? - ö. 1728-29\'da sağMadde AdıGörüntüle
17ALİ BAKİ, Ali Baki Güld. 1897 - ö. 24.12.1956Madde AdıGörüntüle
18RÜŞDÎ, Lamba-zâde Rüşdî Ali Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle