ALTAY MEMMEDLİ

(d. 07.03.1972 / ö. -)
âşık, öğretmen
(Âşık / 20. Yüzyıl / Azeri)

Altay Alaaddin Memmedli, 7 Mart 1972'de Azerbaycan'ın Bolu bölgesine bağlı Düz Resullu köyünde dünyaya gelmiştir. Mehmedli, eserlerinde ''Âşık Altay ve Âşık Altay Memmedli'' takma adlarını kullanmaktadır. Düz Resullu köyünde ortaokul eğitimini 1989 tarihinde tamamlamıştır. 1990 yılında askere giden Mehmedli, döndükten sonra 1992 yılından Gedebey ilçesinde Tea Rasulullu köyünde müzik öğretmeni olarak göreve başlamıştır. 1994 senesinde Azerbaycan Devlet Kültür ve Sanat Enstitüsü "Sanat Halk Sanatı" fakültesine kabul edilmiştir (Namazov 2004: 48). 1998 yılında üniversiteden onur derecesiyle mezun olur ve 1998–2000 yılları arasında tiyatro çalışmalarında yüksek lisans derecesi almıştır. 1995 yılında Edebiyat Enstitüsünün, Dede Gorgud adı altında Bilim ve Kültür Merkezi ile işbirliği içinde çalışmaya başlamıştır. 2001'den beri Azerbaycan Ulusal Bilimler Akademisi Ulusal Folklor Enstitüsü'nde bilim insanı olarak çalışmaktadır. Bu yıllarda âşıklık sanatında kendini geliştiren Memmedli, düzenli olarak devlet televizyonu ve radyo programlarında sahne almıştır ve defalarca devlet etkinliklerine ve şölenlerine davet edilmiş, başarılı bir şekilde sanatını icra etmiştir. 2009 yılında Azerbaycan âşıklık geleneği İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Miras Temsilî Listesi'ne alındığında UNESCO'nun etkinlikleri dâhilinde Mart ve Mayıs aylarında Fransa'da Louvre Müzesi'nde ve çeşitli toplantılarda gösteriler yapmıştır. Günümüze kadar gazetelerde, dergilerde ve kitaplarda yer alan ve televizyon, radyo yayınlarında çalınan kahramanlık, aşk konulu 500'den fazla eseri bulunmaktadır. Âşık, hâlen Azerbaycan Devlet Medeniyet İnce Sanat Enstitüsünde ''Âşık Sanatı'' bölümünde başöğretmen olarak görevine devam etmesinin yanından Azerbaycan Halklar Birliği başkan yardımcılığı görevini de ifa etmektedir. Altay Mehmedli aynı zamanda filoloji doktorudur. Evli ve dört kızı vardır (Namazov 2004: 48).

Âşıklık geleneğine daha genç yaşlarda bağlanan Âşık Altay Memmedli, şiirlerinden hareketle denilebilir ki özellikle Kitâb-ı Dedem Korkud'u ve daha birçok kahramanlık ve aşk destanını dikkatli bir şekilde okumuş ve bu çalışmalarını eserlerine yansıtmıştır. O sadece sanatını icra etmemiş aynı zamanda yaratıcı sanatçı kişiliğini de öne çıkarak birçok beste yapmış, şiirler yazmıştır. Âşığın kendini geliştirmesinde babası Alaaddin Bey'in oldukça fazla etkisi olmuştur. Sazda ve sözde âşıklık geleneğini Âşık Ekber Caferov, Âşık Azaflı Mikayil, Âşık İmran Hasanov, Âşık Seyyad Penahov ve Âşık İsfendiyar Hasanov'dan öğrenmiştir. Gençliğinde onların etkisinde eserler kaleme almıştır. Ancak Altay Memmedli'nin gerek sesi gerek üslubu Âşık Ekber Caferov'a daha yakındır (Namazov 2004: 49). Kendi döneminde Şöhlet Abbas gibi birçok âşık ile yakın dostlukları bulunmaktadır. Eserleri genellikle mani nazım şekliyle kaleme almaktadır. Günlük konuşma diline yakın, açık ve duru bir üslubu bulunmaktadır. Âşık Altaylı halen Azerbaycan Âşıklar Birliği ile işbirliği çerçevesinde düzenlenen genç âşıkların keşfi ve yeteneklerini geliştirmesi için çalışmakta ayrıca Azerbaycan âşıklarının edebi miraslarının ortaya çıkarılması için yapılan projelerde görev almayı sürdürmektedir.

Kaynakça

Namazov, Qara (2004). Âşıklar. Bakü: Seda Neşriyat.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: MEHMET DALDAL
Yayın Tarihi: 18.04.2019
Güncelleme Tarihi: 05.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1YUSUF GÜLMUHAMMEDİd. 1919 - ö. 1999Doğum YeriGörüntüle
2FİGÂNÎ, Seyyid Ahmedd. 1814 - ö. 1895Doğum YeriGörüntüle
3KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957Doğum YeriGörüntüle
4YUSUF GÜLMUHAMMEDİd. 1919 - ö. 1999Doğum YılıGörüntüle
5FİGÂNÎ, Seyyid Ahmedd. 1814 - ö. 1895Doğum YılıGörüntüle
6KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957Doğum YılıGörüntüle
7YUSUF GÜLMUHAMMEDİd. 1919 - ö. 1999MeslekGörüntüle
8FİGÂNÎ, Seyyid Ahmedd. 1814 - ö. 1895MeslekGörüntüle
9KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957MeslekGörüntüle
10YUSUF GÜLMUHAMMEDİd. 1919 - ö. 1999Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11FİGÂNÎ, Seyyid Ahmedd. 1814 - ö. 1895Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13YUSUF GÜLMUHAMMEDİd. 1919 - ö. 1999Madde AdıGörüntüle
14FİGÂNÎ, Seyyid Ahmedd. 1814 - ö. 1895Madde AdıGörüntüle
15KOCA, Koca Kurban Oğlu Kuliyevd. 1896/1900 - ö. 1942/1957Madde AdıGörüntüle