ÂRİF (Ârif DEDE), Şeyh Ârif Efendi

(d. ?/? - ö. 1725-26/1138)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Lefkoşa Mevlevihanesi Şeyhi Mustafa Siyâhî Dede’nin oğludur. Doğum tarihi ve yeri bilinmemektedir. Ârif Dede ve Şeyh Ârif Efendi olarak bilinmektedir. Önce Mısır (Kahire) Mevlevihanesi şeyhi olan şair, babasının ölümünden sonra Lefkoşa Mevlevihanesi şeyhliğine getirildi. 1138/1725-1726’da öldü. Mezarı Kıbrıs’tadır. 

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Esrâr Dede'ye göre kudretli bir şairdir (Genç 2000: 354).

Kaynakça

Çifçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud Hâtimetü’l- Eş‘âr (Fatîn Tezkiresi). http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 (erişim tarihi: 29.01.2014). 277-278.

Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede Tezkire-i Şu‘arâ-yı Mevleviyye (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Hafızoğlu, Tahir (hzl.) (2010). Ali Enver Bey Mevlevî Şâirler (Sema’hâne-i Edeb). İstanbul: İnsan Yayınları.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Ârif Dede”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 156.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 23.02.2014

Eserlerinden Örnekler

Tahmîs

 Bu cilvegâhda ol yekke-tâz-ı ma‘nâyam

 Reh-i talebde şitâbende-i temennâyam

 Fezâ-yı ‘aşk u mahabbetde bâd-peymâyam

 Ben ol sebük-rev-i deşt-i fenâya hem-pâyam

 Nişîn-i kûh-ı kanâ‘at nedîm-i ‘Ankâyam

 Olunca tab‘ıma feyz-i İlâhî cilve-nümâ

 Cevâhir-i suhanım buldu kıymet-i vâlâ

 Cihân n’ola dür-i ma‘nâm ile bulursa gınâ

 Kilîd-i genc-i ma‘ârif müsellem oldu bana

 Serîr-i memleket-i ma‘niye çü Dârâyam

 Gehî hücûm-ı gam u hayretile hâmûşam

 Misâl-i mevc-i yem-i ‘aşk gâhi pür-cûşam

 Şarâb-ı zâhir ile sanma mest ü medhûşam

 Sebû-be-dest-i elestem mey-i belî nûşam

 Şikeste-şîşe-i hûşam ki mest-i esmâyam

 Ümîd-i şöhret-i âlemle hây u hûy itmem

 Husûl-ı devlet-i dünyâya ârzû itmem

 Tarîk-i vâdi-i ikbâle cüst-cû itmem

 Sikender olsa da nâ-dâna ser-fürû itmem

 Cenâb-ı dergeh-i Monlaâya çün cebîn-sâyam

 Bu tekyegâh-ı mahabbetde ‘Ârifâ nâ-gâh

 Olunca himmet-i feyz-i pederle dil âgâh

 Küşâde eyledi çeşm-i derûnı ‘avn-ı İlâh

 Siyâhî gibi olunca garîk-i nûr-ı siyâh

 Fünûn-ı sihr ü beyânda dem-i Mesîhâyam

 Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede Tezkire-i Şu‘arâ-yı Mevleviyye (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 354-355.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011Doğum YeriGörüntüle
3Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011Doğum YılıGörüntüle
6Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011Ölüm YılıGörüntüle
9Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011MeslekGörüntüle
12Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Yaşin, Özkerd. 4 Ekim 1932 - ö. 6 Şubat 2011Madde AdıGörüntüle
18Yaşın, Neşed. 12 Şubat 1959 - ö. ?Madde AdıGörüntüle