ÂRİF (ÂRİF DEDE), Şeyh Ârif Efendi

(d. ?/? - ö. 1138/1725-26)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Lefkoşa Mevlevihanesi Şeyhi Mustafa Siyâhî Dede’nin oğludur. Doğum tarihi ve yeri bilinmemektedir. Ârif Dede ve Şeyh Ârif Efendi olarak bilinmektedir. Önce Mısır (Kahire) Mevlevihanesi şeyhi olan şair, babasının ölümünden sonra Lefkoşa Mevlevihanesi şeyhliğine getirildi. 1138/1725-1726’da öldü. Mezarı Kıbrıs’tadır. 

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Esrâr Dede'ye göre kudretli bir şairdir (Genç 2000: 354).

Kaynakça

Çifçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud Hâtimetü’l- Eş‘âr (Fatîn Tezkiresi). http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 29.01.2014]. 277-278.

Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu‘arâ-yı Mevleviyye (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Hafızoğlu, Tahir (hzl.) (2010). Ali Enver Bey Mevlevî Şâirler , Sema’hâne-i Edeb. İstanbul: İnsan Yay.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1977). “Ârif Dede”. C. 1. İstanbul: Dergâh Yay. 156.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 23.02.2014
Güncelleme Tarihi: 22.11.2020

Eserlerinden Örnekler

Tahmîs

 Bu cilvegâhda ol yekke-tâz-ı ma‘nâyam

 Reh-i talebde şitâbende-i temennâyam

 Fezâ-yı ‘aşk u mahabbetde bâd-peymâyam

 Ben ol sebük-rev-i deşt-i fenâya hem-pâyam

 Nişîn-i kûh-ı kanâ‘at nedîm-i ‘Ankâyam

 Olunca tab‘ıma feyz-i İlâhî cilve-nümâ

 Cevâhir-i suhanım buldu kıymet-i vâlâ

 Cihân n’ola dür-i ma‘nâm ile bulursa gınâ

 Kilîd-i genc-i ma‘ârif müsellem oldu bana

 Serîr-i memleket-i ma‘niye çü Dârâyam

 Gehî hücûm-ı gam u hayretile hâmûşam

 Misâl-i mevc-i yem-i ‘aşk gâhi pür-cûşam

 Şarâb-ı zâhir ile sanma mest ü medhûşam

 Sebû-be-dest-i elestem mey-i belî nûşam

 Şikeste-şîşe-i hûşam ki mest-i esmâyam

 Ümîd-i şöhret-i âlemle hây u hûy itmem

 Husûl-ı devlet-i dünyâya ârzû itmem

 Tarîk-i vâdi-i ikbâle cüst-cû itmem

 Sikender olsa da nâ-dâna ser-fürû itmem

 Cenâb-ı dergeh-i Monlaâya çün cebîn-sâyam

 Bu tekyegâh-ı mahabbetde ‘Ârifâ nâ-gâh

 Olunca himmet-i feyz-i pederle dil âgâh

 Küşâde eyledi çeşm-i derûnı ‘avn-ı İlâh

 Siyâhî gibi olunca garîk-i nûr-ı siyâh

 Fünûn-ı sihr ü beyânda dem-i Mesîhâyam

( Genç, İlhan (hzl.) (2000). Esrar Dede Tezkire-i Şu‘arâ-yı Mevleviyye (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay. 354-355.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996Doğum YeriGörüntüle
3KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Doğum YeriGörüntüle
4Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996Doğum YılıGörüntüle
6KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Doğum YılıGörüntüle
7Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996Ölüm YılıGörüntüle
9KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Ölüm YılıGörüntüle
10Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996MeslekGörüntüle
12KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839MeslekGörüntüle
13Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Osman Güvenird. 14 Şubat 1943 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Kutlu Adalıd. 03 Ocak 1935 - ö. 06 Temmuz 1996Madde AdıGörüntüle
18KENZÎ, İbrahim Kasımd. 1796 - ö. 1839Madde AdıGörüntüle