ATÂ BEY

(d. 1809/1224 - ö. 1852/1268)
divan şairi ve yazarı
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul’da doğdu. Halîl Hamîd Paşa-zâde Ârif Bey-zâde Râşid Mehmed Bey (ö. 1834)'in oğludur. Öğrenimini tamamladıktan sonra bir süre müderrislik, Sofya ve Kahire’de mollalık yaptı. 1847 tarihinde İstanbul, 1849 tarihinde Anadolu payesiyle Meclis-i Ma’ârif üyesi oldu. İstanbul’da öldü. Hayatı hakkında kaynaklarda fazla bilgi bulunmamaktadır. Döneminde nazım ve nesrinin güzelliğiyle dikkat çekti. Atâ Bey; şair, fasih, beliğ ve halûk idi. Dîvân sahibi olduğuna dair bir kayıt yoktur.

Kaynakça

Akbayar, Nuri ve Seyit Ali Kahraman (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

Çifçi, Ömer (hzl.) (yty.). Fatîn Davud, Hâtimetü’l-Eş’âr (Fatin Tezkiresi). http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219117/h/metin.pdf [erişim tarihi: 27.06.2013].

Ergun, Sadeddin Nüzhet (yty). Türk Şairleri. İstanbul: Zaman Kitaphanesi.

İpekten, Haluk, Mustafa İsen, Recep Toparlı, Naci Okçu, Turgut Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.

Sungurhan Eyduran, Aysun (2000). “Atâ”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C.1. Ankara: AKM Yay. 555.

Türk Dili Edebiyatı Ansiklopedisi. (1977). “Atâ”. C.1. İstanbul: Dergâh Yay. 209.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. AYSUN SUNGURHAN
Yayın Tarihi: 18.07.2013
Güncelleme Tarihi: 01.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Her dil olmaz cilve-gâh-ı şâhid-i esrâr-ı feyz

Degme bir goncaya düşmez jâle-i âsâr-ı feyz

 

Âşık olmazsa çeh-i zindân-ı iffetde mukîm

Yûsuf-âsâ olamaz şâyeste-i bâzâr-ı feyz

 

İtme İskender gibi âb-ı hayâtı cüst-cû

Neş'e-bahş-ı câvidândır sâgar-ı serşâr-ı feyz

 

Sûzen-i tevbîh-i mürşid zahm-dâr eylerse de

Rabt ider çâk-ı dili elbet şu'â'-ı târ-ı feyz

 

Sen hemân sîr-âb kıl eşk-i nedâmetle 'Atâ

Bâğ-ı âlemde virir nahl-ı hulûsun bâr-ı feyz

(Çifçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud, Hâtimetü’l-Eş’âr (Fatin Tezkiresi).  http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-219117/h/metin.pdf [erişim tarihi: 27.06.2013]. 314.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Tahsin Nahitd. 1887 - ö. 12 Mayıs 1919Doğum YeriGörüntüle
2ES\'AD, Ebû İshâk-zâde Mehmed Es\'ad Efendid. Eylül-Ekim 1685 - ö. 10 Ağustos 1753Doğum YeriGörüntüle
3RÛHÎ, Mehmed Rûhî Beyd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4BEHCET, Abdullahd. 1809 - ö. 1866Doğum YılıGörüntüle
5HASAN RIZÂ EFENDİd. 1809-10? - ö. 1890Doğum YılıGörüntüle
6SELMAN BABAd. 1809 - ö. 1893Doğum YılıGörüntüle
7FÂZIL, Han Şeydâ, Molla Fethullâhd. ? - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
8ŞÂKİR, Mehmed Şâkir, İstanbullud. ? - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
9ZEMZEM HATUNd. 1765 - ö. 1852Ölüm YılıGörüntüle
10TEVFİK, Tevfik Efendid. ? - ö. 1601MeslekGörüntüle
11ŞEFÎK, Sâcidî-zâde Mehmed Es‘ad Efendid. ? - ö. 1757-58MeslekGörüntüle
12NECMÎ, Necmeddin Efendid. ? - ö. 1570MeslekGörüntüle
13FEYZÎ, Mustafa Feyzî Efendid. 1826-27 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14MEHMED AVNÎ, Bursalıd. ? - ö. 1826Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÂBİT, Enderunlu Hasan Sâbitd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16FEHMÎ/TALİBÎ, Hasan Fehmi Tezdoğand. 1885 - ö. 1951Madde AdıGörüntüle
17MURÂDÎ, Şeyh, İstanbullud. 1800 - ö. 1839 ds.Madde AdıGörüntüle
18HÜSEYİN HÜSNÎ EFENDİd. ? - ö. 1881Madde AdıGörüntüle