Behzat Ay

Mehmet Gezer
(d. 2 Mayıs 1936 / ö. 12 Temmuz 1999)
Öğretmen, Müfettiş, Yazar
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Mersin'de doğdu. 1954'te Düziçi Köy Enstitüsü'nden, 1970'te Gazi Eğitim Enstitüsü Eğitim Bölümü'nden mezun oldu. İlkokul öğretmenliği ve müfettişliği yaptı. 2 Eylül 1980'de kendi isteğiyle emekliye ayrıldı. Türkiye Yazarlar Sendikası üyeliği yaptı. Türkiye Öğretmenler Sendikası'nın kurucuları arasındadır. 1973'te yayımlanan "Çağdaş Atatürkçülüğün Yorumu" başlıklı yazısıyla Barış gazetesinden ödül aldı. 1982'de "Sınır" adlı hikâyesiyle Abdi İpekçi Dostluk ve Barış Ödülünde mansiyon kazandı.

9 Temmuz 1999'da İstanbul'da hayatını kaybetti. Anısına özel düzenlenen Behzat Ay Yazın Ödülü halen iki yılda bir verilmektedir.

Behzat Ay,1954 yılından itibaren Varlık, İmece, Öncü, Sosyal Adalet, Yön, Vatan, Akşam, Türk Dili Dergisi, Hürriyet Gösteri gibi dergilerde yazıları yayımlandı. Eserlerinde en çok kullandığı temalardan biri köylü-kentli çatışmasıdır. İçindeki köylü ile yaşayan ama kentli görünmeye çalışan, özentilikten beslenen insanların sıkıntılarını dile getirdi. Devrimci ve halkçı yönünü hem kurmaca eserlerinde hem de yazılarında görmek mümkündür. Gezi kitabı, roman, öykü, günlük, deneme gibi pek çok türde eser verdi. Cemal Süreya ile yakın dosttu. Günlüklerinde kendini olabildiğince açık biçimde yansıtıp tarihsel ve politik gelişmeler hakında bilgilendirici detaylar verdi. Behzat Ay'a göre ”Türkçeyi sevmek, Türkiye’yi, coğrafyasıyla, insanıyla, ekiniyle, ürünleriyle, yaratılarıyla sevmektir… Yani yurtseverliktir”(Pamir, 2019) Eserlerinde dili özenli bir şekilde kullanmış, yeni kelimeler kurmaktan çekinmemiştir. "Behzat Ay, yaşanılanların, duyumsananların, tanık olunanların edebi metne dönüştürülmesi konusunda yalın, akıcı, duru bir dili ve bu dile yüklediği içtenliği, yalansızlığı ve derinliği ön plana alır" (Soyşekerci, 2016).

Kaynakça

Gülvahaboğlu, Adil (1969). "Behzat Ay İle Konuştuk". Yelken. 151: 28-30.

Güney, Emrullah (2013). "Değerini Bilemediğimiz Bir Büyük Yazar: Behzat Ay". Türk Dili Dergisi. 27(159): 32-36.

Pamir, Elgiz. "Behzat Ay'ın Günlükleri" *http://www.behzatay.com/gunlukleri.html (erişim tarihi: 13.1.2019)

Soyşekerci, Hülya (2016). "Behzat Ay'ın Öykü Dünyası". Varlık. 84 (1308): 56-60.

Ultuğ, Nezihe (2013). "Kuşkunun ve Korkunun Yazarı Behzat Ay". Evrensel Kültür. 261:46-48.

http://www.behzatay.com/ozgecmis.html (erişim tarihi:13.1.2019)

http://www.biyografya.com/biyografi/598 (erişim tarihi:13.1.2019)

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BÜŞRA ŞAHİN
Yayın Tarihi: 06.03.2019
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Köyden GeliyorumSevinç Matbaası / Ankara1959Gezi Yazısı
Başkanın Ankara DönüşüYeni Dergisi Yayınları / Samsun1961Gezi Yazısı
Dor AliRemzi Kitabevi / İstanbul1966Roman
GündoğusuDeniz Yayınları / İstanbul1970Gezi Yazısı
Sis İçindeTel Yayınları / İstanbul1973Roman
SürgünTekin Yayınevi / İstanbul1975Roman
Çanakkale'den Laik CumhuriyeteBroy Yayınları / İstanbul1992Araştırma
Kuşku ve KorkuBroy Yayınları / İstanbul1992Hikâye
O Uzun YalnızlıkBroy / İstanbul1993Roman
Çırılçıplak YüreğimleGerçek Sanat Yayınları / İstanbul1994Günlük
Atatürk'ten Sonra Kir, Kin ve YalanGerçek Sanat Yayınları / İstanbul1994Araştırma
Kan ve GözyaşıToplumsal Dönüşüm Yayınları / İstanbul1997Araştırma

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Mete Şamilgild. 1934 - ö. 2015Doğum YeriGörüntüle
2ALİ/AK OZAN, Ali Akd. 01.01.1956 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Halil Gülşend. 10 Aralık 1976 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Ali Kadird. 1936 - ö. 1997Doğum YılıGörüntüle
5Önay Sözerd. 1936 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6KATİP ŞADİd. 1936/1938 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Abbas Sayard. 21 Mart 1923 - ö. 12 Ağustos 1999Ölüm YılıGörüntüle
8Hakkı Özkand. 1926 - ö. 5 Şubat 1999Ölüm YılıGörüntüle
9Can Yüceld. 21 Ağustos 1926 - ö. 12 Ağustos 1999Ölüm YılıGörüntüle
10İbrahim Tenekecid. 09 Eylül 1970 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Metin Demirtaşd. 17 Mart 1938 - ö. 27 Eylül 2014MeslekGörüntüle
12Mustafa Bülbüld. 01 Ocak 1946 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Reha Çamuroğlud. 20 Ağustos 1958 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Funda Özsoy Erdoğand. 12 Nisan 1972 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Reha Bilgend. 1955 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HACI MEHMET ARANd. 1938 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17FERYÂDÎ, Mehmet (Deli Baba)d. 1824 - ö. 1904Madde AdıGörüntüle
18Mehmet Ali Ulvid. 1865 - ö. 16 Ekim 1922Madde AdıGörüntüle