Nehir Aydın Gökduman

(d. 19 Nisan 1969 / ö. -)
Yazar, Hemşire
(Çocuk Edebiyatı / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Çanakkale’de doğdu. İlkokul ve ortaokul eğitimini Bandırma’da tamamladıktan sonra Bursa Sağlık Meslek Lisesi’ne devam etti. 19 Mayıs Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü’nden ise 1991 yılında mezun oldu. Belli bir süre mesleğini yaptıktan sonra mesleğinden ayrılarak çocukluk hayali olan yazı çalışmalarına başladı.

Vakit, Hece, Haksöz, İktibas, Nida, Bizim Bahçe gibi gazete ve dergilerde öykü ve denemeleri yayımlandı. İlk öykülerini ortaokul yıllarında yazmaya başlayan Gökduman, 1999 yılında Özgür-Der tarafından açılan edebiyat yarışmasında deneme dalında ikincilik, öykü dalında üçüncülük, şiir dalında mansiyon aldı. 2000 yılında ise Malatya Belediyesi tarafından açılan öykü yarışmasında mansiyon ödülü almıştır. Çeşitli okullarda öğrencilerle seminer ve söyleşiler düzenlemiştir. İstanbul’da oturan yazarın ikisi erkek, biri kız olmak üzere üç çocuğu vardır.

Yetişkin edebiyatında özellikle romanlarıyla adından söz ettiren Gökduman, karar kıldığı çocuk edebiyatı alanında da pek çok eser kaleme almıştır. Okul öncesine yönelik masal kitaplarıyla dikkat çeken Gökduman, sevgi, böbürlenmeme, herkese güvenmeme, birlik olma, saygılı olma, sır tutmanın önemi, cimri olmama, açgözlü olmama, elindekinin kıymetini bilme, tembel olmama, anne-baba sözü dinleme, çevreyi koruma, cesur olma, adil davranma, düzenli olma, okumanın önemi, dürüst olma, işini sevme, dayanışma, evini sevme, yardımsever olma, ön yargılı davranmama, dostluk, özenme, farklılıklarla yaşamayı öğrenme , kendiyle barışık olma gibi pek çok konu ve temada eserler kaleme almıştır. Yaş grubuna uygun olarak kısa tutulan masal metinleri bu yönüyle evrensel değerlere yönelik pek çok mesaj içerir. Diğer taraftan özellikle dinî değerlerin gelişimine katkıda bulunmak amacıyla yazdığı kitaplar da mevcuttur. 10 kitaptan oluşan Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları isimli seride ise Hz. Muhammed’e ait özellikler, çocuklara bakışı, kişilik özellikleri Hz. Muhammed’in yaşadığı dönem özellikleri yansıtılarak verilir.

Çocuk edebiyatına yönelik hikâye ve romanlarına bakıldığında, ana tema ve kurguların yanında sosyal gelişimi desteklemeye yönelik iletiler görülür. Gökduman özellikle ilkokul öğrencilerinin dikkatini çekecek seri olarak yazılmış eserlerde yaşamdan kesitler sunar. Bu eserlerin en büyük özelliği serüven duygusuna hitap etmeleridir. Yaş grubunun özelliklerine ve yaşadıkları hayata uygun olarak okul, aile ve mahalle hayatının yansıtıldığı eserlerde çocukların kimi zaman meraklı, kimi zaman yaramaz hâllerini görmek mümkündür. İki zıt karakterdeki arkadaşın maceraları beş kitap hâlinde Fikri ve Fahri isimli seride yer alır. 9-12 yaş grubuna uygun olan bu serinin devamı ise Fikri Bol Fikri olarak isimlendirilmiştir. Günlük yaşam deneyimleri, çocukların iletişim biçimleri, aile ve komşuluk hayatları, okul ilişkileri, arkadaşlık ilişkileri gibi gündelik konular işlenmiştir. Aynı şekilde Süper İkizler, Yıldızlı Öyküler kitapları da bu temel konular etrafında ayrıntılandırılmıştır. Anlaşılmanın bazen zor olacağı, insanın kendisini olduğu gibi kabul etmesi gerektiği, yalan söylememe, ön yargılı olmama, yemek seçmeme, yardımlaşma, ailenin önemi, manevî değerlere bağlı olma, arkadaşlığın önemi, girişken olma, sağlığın her şeyden önemli olduğu eserlerin üzerinde önemle durduğu konular arasında yer almaktadır.

Gökduman’ın kurguları genel olarak arkadaşlık ilişkileri üzerinden ilerler. Kurguda ana çocuk kahramanlar zıt karakterlerde seçilerek onların hayatları üzerinden istenilen mesajlar dolaylı olarak verilir. Öte yandan, çocuğa kazandırılmak istenen davranış biçimlerinin ve bakış açısının karakterlerin karşılıklı konuşmaları vasıtasıyla doğrudan verildiği pek çok iletiyi de görmek mümkündür. Genel itibariyle de kişi-kişi ve kişi-toplum çatışmaları görülür. Bu çatışmalar kimi zaman büyüklerin yardımı, kimi zaman yaşadığı olaylar neticesinde kahramanın olayların farkına varması, kimi zaman arkadaşlar arasında yaşananlar, kimi zaman ise rüya görme ve davranışından pişman olma şeklinde gerçekleşir.

Eserlerde çocuk kahramanlar önemli bir noktada durmakta ve ön plana çıkmaktadır. Özellikle ilkokul çağına yönelik eserler kaleme alan yazarın bu yaş grubuna daha rahat hitap etmek amacıyla karakterleri de bu yaş grubunda seçtiği düşünülmektedir. Bu yaş grubunun gerçekliğine uygun olarak çocuklar yaramazlık yapar, ağaca çıkar, arkadaşlarıyla zaman zaman ufak çaplı atışmalar yaşar, oyun oynamayı sever, hayal kurar ve meraklıdırlar. Ayrıca çevrelerine karşı duyarlıdırlar. Yardımsever kişilikleri ön plana çıkar. Diğer taraftan aynı çocuk kahramanlar hayata bakış ve davranışları bakımından yetişkin öngörüsüne sahip adımlar atar, büyümüş de küçülmüş gibi söylemlerde bulunurlar. Komşu ülkede yaşanan savaşa tanık olan karakter duygularını şu sözlerle ifade eder: "Hayırdır Fahriciğim? “-Canım çok sıkılıyor dostum, çok… Baksana şu dünyanın hâline”. Hımm, hemen meseleyi anladım. Fahricik de benim gibi komşu ülkelerimizde olanlara üzülüyordu." (Fikri İle Fahri, 12). Bu konuda bir şeyler yapabilmek için de kimi zaman harçlıklarını biriktir, kimi zaman kermes düzenlerler. Bir diğer hassasiyet gösterdikleri konu ise dinî vazifelerini yerine getirmektir. Yazar bu konuda okuyucunun çıkarım yapmasını beklemeden çocuk karakterlerin davranışları üzerinden mesajlar vermektedir.

Gökduman’ın eserlerinin geneline bakıldığında dinî iletilerin yoğun olduğunu görmek mümkündür. Özellikle yardımcı kaynak olarak kullanılacak, eğitsel yönü ağır basan münferit eserlerin yanında, hikâye ve romanlarının da yazarın hedeflediği iletilerle kurgulandığı söylenebilir. Çevre ve hayvanların korunması da vurgulanan diğer iletilerdendir. Ağaçları korumanın önemi, doğanın insana huzur verdiği, sokak hayvanlarının beslenmesine katkı sağlamak, hayvanlara zarar vermemek kurgu içinde yaşanan olay ve düşüncelerle çocuk okuyucuya aktarılmıştır. Bu iletiler çevre bilinci kazandırmak açısından önemlidir.

Kaynakça

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Yıldızlı Öyküler. İstanbul: Erdem Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Fikri ile Fahri. İstanbul: Düş Değirmeni.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Fikri Bol Fikri. İstanbul: Düş Değirmeni.

Gökduman, Nehir Aydın (2016). Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları. İstanbul: Damla Yayınevi.

Gökduman, Nehir Aydın (2016). Süper İkizler. İstanbul: Damla Yayınevi.

Gökduman, Nehir Aydın (2015). Güller Ağlar Ülkemde. İstanbul: Ravza Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2015). En Güzel Örneğim Peygamberim. İstanbul: Pırıltı Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2016). Bir Yıldız Tut. İstanbul: Pınar Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Masal Kaçkını. İstanbul: Erdem Çocuk.

Gökduman, Nehir Aydın (2013). Masal Devi Şigibo. İstanbul: Nesil Çocuk.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Peygamberlerimi Çok Seviyorum. İstanbul: Ekin Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Çikolatalı Masallar. İstanbul: Timaş Yayınları.

Gökduman, Nehir Aydın (2017). Masal Kitabım. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

http://www.biyografya.com/biyografi/11706 [erişim tarihi: 23.07.2018]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: HATİCE DERYA YILMAZ
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şimdi Dirilmek VaktidirRavza Yayınları / İstanbul1994Roman
Güller Ağlar ÜlkemdeRavza Yayınları / İstanbul1996Roman
Özgürlük AteşiRavza Yayınları / İstanbul1996Roman
Düşler Ümitler ve YarınlarRavza Yayınları / İstanbul1998Roman
HarbiyeliRavza Yayınları / İstanbul2002Roman
Mutluluk ÜlkesiTİMAŞ / İstanbul2006Masal
Sevap YağmuruSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2006Diğer
Şimdi Oruç ZamanıSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2006Diğer
Dedem Eve DönüyorSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2006Hikâye
Harika Masallar /PinokyoTİMAŞ / İstanbul2008Masal
Harika Masallar /Kırmızı Başlıklı KızTİMAŞ / İstanbul2008Masal
Harika Masallar /Bremen ÇalgıcılarıTİMAŞ / İstanbul2008Masal
Bez Bebekten MasallarTİMAŞ / İstanbul2008Masal
Büyüteç Gözlüklü KızSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2008Hikâye
Masal SaatiDamla Yayınevi / İstanbul2009Masal
Alican'ın GünlüğüDamla Yayınevi / İstanbul2010Hikâye
Öyküye AğıtPINAR YAYINLARI / İstanbul2011Hikâye
Lipo Değerler Eğitimi Serisi/10 KitapSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2012Diğer
Benim Sevgili PeygamberimPIRILTI KİTAPLARI / İstanbul2012Diğer
En Sevilen MasallarTİMAŞ / İstanbul2013Masal
Masal Devi ŞigiboNesil Çocuk / İstanbul2013Masal
Moritos AdasıNesil Çocuk / İstanbul2013Roman
Bulut OtobüsüNesil Çocuk / İstanbul2013Hikâye
Görgü ve Nezaket Kuralları DizisiDamla Çocuk / İstanbul2013Diğer
Dünya Masalları : Orman ÇocuğuTİMAŞ / İstanbul2015Masal
Dünya Masalları : Alaaddin'in Sihirli LambasıTİMAŞ / İstanbul2015Masal
Eylülle GelenPINAR YAYINLARI / -2015Hikâye
Etkinlikli İlkokul Değerler Eğitimi SerisiNesil Çocuk / İstanbul2015Diğer
Süper İkizler 2/ Acayip Bir YarışmaDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 1/ Uçtu Uçtu Top UçtuDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 3/ Kes Şu OyunuDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 4/ Eyvah Futbol Hayatım BittiDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 5/ İşte Özgürlük BuDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 6/ Paranın Ne Önemi Var?Damla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 7/ Şaka Makinesi İş BaşındaDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 9/ Kek, Deney ve HayaletDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 8/ Eyvah Diş KriziDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Süper İkizler 10/ Gel Pisi PisiDamla Yayınevi / İstanbul2016Hikâye
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:1 /İki Çiçek Hasan İle HüseyinDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:2 /Kutlu Yolcu ve EnesDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:3 /Küçük Köle Zeyd Bin HariseDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:4 /Yetim KızDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:6 /Zeyd'in Kuşu Ebu UmeyrDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:5 /Mutlu KızlarDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:7 /Küçük Katip Zeyd Bin SabitDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:8/Nefis Hurmalar ve RafiDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:9 /Küçük Kızın SevinciDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Peygamberimizin Çocuk Arkadaşları Serisi:10/Peygaberi Özleyen Çocuk Amr Bin SelemeDamla Yayınevi / İstanbul2016Diğer
Ramazan YağmuruGENÇ DAMLA / İstanbul2016Diğer
Fesleğen SokağıDiyanet İşleri Başkanlığı Yayınları / Ankara2016Hikâye
Bir Yıldız TutPINAR YAYINLARI / İstanbul2016Hikâye
Canım Rehberim PeygamberimDamla Çocuk / İstanbul2016Diğer
Fikri İle Fahri 1/ Ayakkabıları Ayakları YokturDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri İle Fahri 2/ Dünya Pisiler GünüDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri İle Fahri 3/ Uçak Uçurma KursuDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri İle Fahri 4/ Dünyayla Bağlantım KoptuDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri İle Fahri 5/ Ünlü Yazarlar İş BaşındaDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri Bol Fikri 1/ Acayip Kaçış PlanıDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri Bol Fikri 2/ Matematiğin Olmadığı YerDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri Bol Fikri 3/ 55 Kilo ÇikolataDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Fikri Bol Fikri 4/ Beklenmedik Şeyler GünüDüş Değirmeni / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 1/ Zeze ve KumbarasıErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 2/ Büyüteç Gözlüklü KızErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 3/ Acayip Bir ÇikolataErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 4/ Kayıp Kedi ZarifErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 5/ Mars'a TasatortErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 6/ Sarı Burunlu KediErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 7/ Günleri Ayrıştırma ProjesiErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 8/ Pastayı Kim Yedi?Erdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 9/ Ninniden Kaçan DanaErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Yıldızlı Öyküler 10/ Kılıç Balığının İnci KolyesiErdem Çocuk / İstanbul2017Hikâye
Masal KitabımDiyanet İşleri Başkanlığı Yayınları / Ankara2017Masal
Çikolatalı MasallarTİMAŞ / İstanbul2017Masal
Masal KaçkınıErdem Çocuk / İstanbul2017Masal
Sihirli DeğirmenSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2017Hikâye
Ağaçtaki ÇıngırakSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2017Masal
Fikri Bol Fikri 5/ Paris'e İki Uçak BiletiDüş Değirmeni / İstanbul2018Hikâye
En Güzel Dünya Masalları / Aycin ile TavşanSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Gül ve KöstebekSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Tilki ile SincapSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları/Ay'a Uzayan BurunSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Tehlikeli OyunSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Horoz ile TilkiSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Ali Dayı'nın HindisiSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları/Gudu'nun SürüsüSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Yaramaz DaguliSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Dünya Masalları / Üç BalıkSALINCAK YAYINLARI / İstanbul2018Masal
En Güzel Örneğim PeygamberimPIRILTI KİTAPLARI / İstanbul2018Diğer
Prangalar DeniziRavza Yayınları / İstanbul2018Roman
Karanlıkta Biri VarRavza Yayınları / İstanbul2018Roman
Kafdağı'ndan Mektup VarBeyaz Panda / İstanbul2018Hikâye

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Tahir Musa Ceyland. 1956 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mahir Ünsal Erişd. 1980 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Bedri Giderd. 1921 - ö. 13 Temmuz 1967Doğum YeriGörüntüle
4Dilek Özkand. 22 Haziran 1969 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5MUSTAFA ALAGÖZYAYLASId. 1969 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Halil Gökkayad. 5 Mayıs 1969 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Musa Uzunkayad. 24.05.1952 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Sadık Rıfat Paşad. 28 Ekim 1807 - ö. 12 Şubat 1857MeslekGörüntüle
9Mehmet Emin Yurdakuld. 13 Mayıs 1869 - ö. 14 Ocak 1944MeslekGörüntüle
10Ulviye Alpayd. 27 Haziran 1951 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11M.Tunç Atalayd. 1980 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Melike Günyüzd. 10 Temmuz 1968 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13AYDIN ÇOBANOĞLUd. 1951 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14Mehmet Aydınd. 4 Mart 1923 - ö. 31 Mart 2016Madde AdıGörüntüle
15AYDIN BABA, Aydın Karasüleymanoğlud. 01.01.1943 - ö. 30.01.2017Madde AdıGörüntüle