BAKÂYÎ (BEKÂYÎ), Hatîbzâde Abdülbâkî Bakâyî Dede

(d. ?/? - ö. 1591/1000)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Abdülbâkî Bakâyî Dede, hatip bir babanın oğludur. Kefeli şairlerdendir. Çok sayıda ilme vakıf olduktan sonra İbrahim Gülşenî dergahına mensup olmuştur. Bir süre Osmanlı ülkesini seyahat etmiş sonrasında Şâm’da karar kılarak Şâm-ı Şerîf Mevlevihânesinde mesnevîhân olarak görev yapmıştır. III. Murad devrinin (1574-1595) sonlarında 1000/1591 tarihinde vefat etmiştir (Kurnaz vd. 2001: 101).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.)(1996). Mehmed Süreyya Sicill-i Osmanî yahud Tezkere-i Meşâhîr-i Osmânî. C.II. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.
Genç, İlhan (hzl.)(2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye, Ankara: AKM Yay.
Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay.
Kutluk, İbrahim (hzl.) (1978). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: TTK Yay.

Kutluk, İbrahim (hzl.)(1997). Beyânî Mustafa bin Carullah, Tezkiretü’ş-Şuarâ. Ankara: TTK Yay.


 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. ZEYNEP DİNÇER BERDİBEK
Yayın Tarihi: 11.08.2014

Eserlerinden Örnekler

Zülf-i yârün haberün kim getürür bana didüm
Gösterüp bâd-ı sabâyı didiler bu getürür

Ey bakâyî nice gûş eyleyeyin sözlerini
Vâ‘izün pendi benüm gözüme uyhu getürür

Kirpigün tîr-i cefâ kaşlarun anun yâyı
Kurup ol yâyı şikâr itmek olur dünyâyı

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.)(2001). Mehmed Nâil Tuman Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay. 101.

***
 
Müseddes

Ger dilersen keşf-i esrâr-ı ma‘ânî vire el
Feth ola her müşkilâtı mümkinâtun ola hal
Dest-i kudret ref‘ idüp çeşm-i revânından ‘ilel
Pertev ura hâne-i kalbünde ‘aşk-ı lem-yezel

Nûr-ı zâtu’llâha kalbün itmek istersen mahal
Sür yüzün dergâh-ı pâk-i Hazret-i Monlâ’ya gel

Seyr iderken sûz-ı ‘aşk ile cihânı ser-te-ser
Derdüme dermân meded diyü gezerken der-be-der
Hâtif-i gaybîden irdi gûş-ı câna bu haber
Dinledüm bu beyti tekrâr eyleyüp irşâd ider

Nûr-ı zâtu’llâha kalbün itmek istersen mahal
Sür yüzün dergâh-ı pâk-i Hazret-i Monlâ’ya gel

Mesnevî esrârın eyle merde câna müstened
Tâ yolun urmaya râh-ı Hakda hergiz dîv ü ded
Tâlib isen mürşid-i hâdî yeter Sultân Veled
Kapu kapu gezme gûş eyle kelâmum hey meded

Nûr-ı zâtu’llâha kalbün itmek istersen mahal
Sür yüzün dergâh-ı pâk-i Hazret-i Monlâ’ya gel

Genç, İlhan (hzl.)(2000). Esrar Dede, Tezkire-i Şu’arâ-yı Mevleviyye. Ankara: AKM Yay. 57-60.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40Doğum YeriGörüntüle
2HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616Doğum YeriGörüntüle
3ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72Doğum YeriGörüntüle
4ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40Doğum YılıGörüntüle
5HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616Doğum YılıGörüntüle
6ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72Doğum YılıGörüntüle
7ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40Ölüm YılıGörüntüle
8HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616Ölüm YılıGörüntüle
9ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72Ölüm YılıGörüntüle
10ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40MeslekGörüntüle
11HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616MeslekGörüntüle
12ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72MeslekGörüntüle
13ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞERÎFÎ, Seyyid Abdülkerim Efendid. ? - ö. 1639-40Madde AdıGörüntüle
17HAYDARZÂDE, Şeyh Mehmed Feyzî Efendid. ? - ö. 1616Madde AdıGörüntüle
18ŞEFÎ'Î, Seyyid Derviş Mehmedd. ? - ö. 1671/72Madde AdıGörüntüle