BÂKÎ, Dellâk-zâde Bâkî Efendi

(d. ?/? - ö. III. Murad devri (1574-95)/?)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Eski Uygur)

İstanbul’da doğdu. Dellâk-zâde sanıyla meşhur olan Sultan Mehmed Camii hatibinin oğludur. Bu yüzden “Dellâk-zâde” diye tanındı. Sesinin güzelliği ve kıraatıyla dikkatleri çeken Bâkî, bu sayede Sultan Bayezid’in meclislerine girme imkânı buldu. Sicill-i Osmânî’de III. Murad devrinde (1574-95) öldüğü kayıtlıdır (Akbayar 1998: 355).

Dellâk-zâde Bâkî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. Sehî, Bâkî’nin şiirlerinin hoş olduğunu ve beğenildiğini söylese (Sehî Bey 1325: 129) de Ahdî, Bâkî’nin birçok şiiri olmasına rağmen şairlikte şöhreti yakalayamadığını söyler. Buna sebep olarak da Karga-zâde Bâkî (öl. 1600)’nin gölgesinde kalmasını gösterir (Solmaz 2005: 238). Âşık Çelebi de Bâkî’nin şair geçindiğini ancak şiirden anlamadığını belirtir (Kılıç 2010: 415).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkîre-i Meşâhir-i Osmânî). C. 2. İstanbul: Kültür Bakanlığı-Tarih Vakfı Ortak Yay.

Gündoğdu, Betül (2002). Pervâne Beg Nazire Mecmuası (30a-67b). Transkripsiyonlu ve Edisyon Kritikli Metin. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu ve T. Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ, İnceleme-Metin. C. 1. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Ens. Yay.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 1. Ankara: Bizim Büro Yay.

Sehî (1325). Tezkire-i Sehî. İstanbul.

Solmaz, Süleyman (hzl.) (2005). Ahdî, Gülşen-i Şu’arâ (İnceleme-Metin). Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 27.10.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Yüzinde görinür ebrû-yı garrâ

Yazılmuşdur kamerde sanasın râ

Perî gibi nihân olmazdı gözden

Dehânun bilmeseydi ilm-i ihfâ

Eger baş egmese kaddine yârun

Mekân itmezdi Cennet içre Tûbâ

Görün yârun hilâlin rûyı üzre

İdinmiş âsumânı sanki meh câ

Dimiş Bâkî görenler bahr-i nazmum

Dür-i ma’ni ile pürdür bu deryâ

Gündoğdu, Betül (2002). Pervâne Beg Nazire Mecmuası (30a-67b). Transkripsiyonlu ve Edisyon Kritikli Metin. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi. 26-27.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HALÎMÎ, Lutfullâhd. ? - ö. 1496-97’den sonraDoğum YeriGörüntüle
2Arzu Eşbahd. 7 Temmuz 1969 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Savaş Aykılıçd. 28 Şubat 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4HALÎMÎ, Lutfullâhd. ? - ö. 1496-97’den sonraDoğum YılıGörüntüle
5Arzu Eşbahd. 7 Temmuz 1969 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Savaş Aykılıçd. 28 Şubat 1966 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HALÎMÎ, Lutfullâhd. ? - ö. 1496-97’den sonraÖlüm YılıGörüntüle
8Arzu Eşbahd. 7 Temmuz 1969 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Savaş Aykılıçd. 28 Şubat 1966 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10HALÎMÎ, Lutfullâhd. ? - ö. 1496-97’den sonraAlan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Arzu Eşbahd. 7 Temmuz 1969 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Savaş Aykılıçd. 28 Şubat 1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13HALÎMÎ, Lutfullâhd. ? - ö. 1496-97’den sonraMadde AdıGörüntüle
14Arzu Eşbahd. 7 Temmuz 1969 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15Savaş Aykılıçd. 28 Şubat 1966 - ö. ?Madde AdıGörüntüle