ÇAĞLAYAN, Mevlüt Çağlayan

(d. 1964 / ö. -)
Asansör İmalatçısı
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Mevlüt Çağlayan olan Ozan Çağlayan 1964'te Sivas'ın Kangal ilçesinin Bekoakgedik köyünde doğmuştur (Kaya 2009: 8). Ozan Çağlayan, ailesi ve adı hakkında şu bilgileri verir: "Benim ailem, köyün ileri gelen ve aynı zamanda köyün kurucularından olan Bekogil olarak hitap edilen ve etraf köylerde de öyle tanınan bir aileydi. Ben, on bir kardeş olan Ferhat Çağlayan'ın altı çocuğunun en büyüğü olarak doğdum. Babam adımı Hasan koymuş, ama dedem köyümüzde yatırı ve türbesi bulunan Üryan Hızır Ocağı soyundan Pir Mevlüt Dedeyi rüyasında görmüş ve benim adımın Mevlüt olmasını istemiştir. Babamlar da dedemin bu isteğini kabul etmiştir" (Uğurlu 2011: 340). Ozan Çağlayan, ilkokul tahsilini köyünde yapmış, ancak devam ettirememiştir (Kaya 2009: 8). Fakat Çağlayan, "Okumanın yaşı yoktur" diyerek yarım kalan eğitimini tamamlamak için açık öğretimde okuyarak tahsiline devam etmektedir (Uğurlu 2011: 340). Ozan Çağlayan, on beş yaşına kadar köyünde kalmış, daha sonra gurbete çıkmıştır (Kaya 2009: 8). Evlidir ve iki kız çocuğu vardır. Ozan Çağlayan, asansör üretimiyle meşguldür ve bir şirketi vardır (Uğurlu 2011: 340). Çağlayan hâlen İstanbul'da ikâmet etmektedir (Kaya 2009: 8).

Âşıklık geleneğindeki usta-çırak ilişkisi içerisinde yetişen Ozan Çağlayan'ın ailesi ve çevresinde âşıklıkla ve âşık edebiyatıyla ilgilenen kişiler bulunmaktadır. Çağlayan'ın babası saz ve keman yapımında ustadır. Ozan Çağlayan, saz çalmaya gördüğü bir rüya neticesinde başlar. Daha sonra Arif Sağ Müzik Okulunda nota solfej şan eğitimi alır. Sazda ve sözde ustası, Ozan Muhlis Akarsu'dur (Uğurlu 2011: 340). Ozan Çağlayan'ın almış olduğu ilk mahlası "Mevlüdî"dir ve ona bu mahlasnı Ozan Dertli Divanî vermiştir. Şu anda kullanmış olduğu "Çağlayan" mahlasını ise ona, Hacı Bektaş etkinlikleri sırasında yapılan Cem töreninde zakirlik yaparken türbesi köylerinde bulunan ve Üryan Hızır Ocağı'ndan olan Mevlüt Dede'nin amcasının oğlu Hüseyin Akbaba vermiştir. Akbaba, "Coş sırasında çağlayan gibi çağlıyorsun. Bundan sonra senin mahlasın Çağlayan olsun" demiş ve ona lokma vermiştir. O günden bu yana da "Çağlayan" mahlasıyla şiirlerini yazmaya devam eder (Uğurlu 2011: 341). Şiirlerini çoğunlukla hecenin 8'li ve 11'li kalıplarıyla kıtalar hâlinde oluşturan Çağlayan, şiirlerinde daha ziyade aşk ve dert konularına yer verir (Kaya 2009: 8). Ozan Çağlayan'ın yetiştirdiği çıraklar vardır. Tarsus Şah Hüseyin Semah Ekibi'nin kurucusu Tamer Talipoğlu ve Mikail Değirmenci, Çağlayan'ın yetiştirdiği çıraklardandır. Çağlayan, irticalen şiirler söyleyebilmektedir. İlk söylediği şiirler üzerinde herhangi bir değişiklik yapmamakta ve şiirlerini kimi zaman kendi arşivinde kimi zaman da MESAM'da muhafaza eder. Âşıklık geleneğiyle ilgili terimler ve âşık makamları hakkında bilgi sahibi olan Çağlayan, halk hikâyeleri anlatmakta ve tasnif eder. Ozan Çağlayan; Âşık Mahzunî Şerif, Âşık Reyhanî, Âşık Murat Çobanoğlu ve Âşık Şeref Taşlıova'nın meclislerine katılır. Âşık kahvehanelerinden Kayseri'de bulunan Âşık Meydanî kahvehanesinde bulunur (Uğurlu 2011: 341). Kültür Bakanlığı'na kayıtlı olan Ozan Çağlayan, Halk Ozanları Derneği üyesidir. Ozan Çağlayan, Halk Ozanları Derneği'nin çıkarmış olduğu Halk Ozanları Antolojisi, İstanbul Devlet Tiyatrosu Sanat Eleştirmenleri Dergisi gibi eserlerde yer almıştır. Âşığın eserleri şunlardır: Kanlı Sivas/1994/ASM Müzik, İnsan İçinde/1998/Devsan Müzik, Köz/2004/Gümüş Müzik, Çağlayan Türküler 1/2010/Sıla Yapım. Ayrıca 2000 yılında İstanbul Devlet Tiyatroları'nın sahneye koyduğu "Kaygusuz Abdal Oyunu"nun özgün bestesi ve canlı müzikleri kendisine aittir. Öte yandan da çeşitli sanatçılar, Ozan Çağlayan'a ait eserleri kendi albümlerinde icra etmişlerdir. Ozan Çağlayan Hacı Bektaş, Abdal Musa, Seyit Sultan Şecaattin Veli, Hasan Dede, Hüseyin Abdal, Bulgaristan Otman Baba gibi onlarca âşık şenliğine katılmıştır. Âşıklık konusunda katıldığı hiçbir yarışma olmadığını belirten Çağlayan, bugüne kadar pek çok ödül ve takdire layık görülmüştür (Uğurlu 2011: 342).

Kaynakça

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şairleri. C. II. Sivas: İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Yay.

Uğurlu, Nesrin (2011). "Mevlüt Çağlayan (Mevlüdî/Ozan Çağlayan)". Sazın ve Sözün Sultanları Yaşayan Halk şairleri VI. Ed. Fatma Ahsen Turan ve Reyhan Gökben Saluk. Ankara: Gazi Kitabevi. 340-351.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NAGİHAN ÇETİN
Yayın Tarihi: 07.01.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FUAT, Fuat Türkayd. 1953 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Ahmet Bahçevand. 1946 - ö. 24 Nisan 2018Doğum YeriGörüntüle
3BÜLENT, Bülent Altayd. 1974 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4NAZİF, Nazif Aktaşd. 06.02.1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5İzzeddin Çalışlard. 02 Temmuz 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6GÜNAYAR, Günayar Erdoğand. 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7İLYAS DOĞANd. 1902 - ö. 1983MeslekGörüntüle
8İLHAMİ, İlhami Arslantaşd. 25.09.1960 - ö. ?MeslekGörüntüle
9İSA KOÇd. 1947 - ö. ?MeslekGörüntüle
10ALİ GÜÇd. 1956 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11METİNÎ, Metin Cansızd. 1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MIZARLI, Mehmet Yılmazd. 1933 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13SEFİL ÖKSÜZd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14FESÂDÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15SEFEROĞLU, Mustafad. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle