CEDÎDÎ, Diyarbakırlı

(d. ?/? - ö. 1829/1245)
divan şairi ve saz şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Adı Cedîdî’dir. Diyarbakırlı’dır. Ümmîdir. Alî Emîrî’nin verdiği bilgilere göre çoğu zaman vezinsiz şiir söyleyen kahvehane şairlerindendir (1328: 134). Diyarbakırlı şairlerden Hasretî’nin kahvehanesinin müdavimlerinden olup sesi güzel ve saz çalmakta mahir idi. Kendisine Âşık Ömer’i ve Gevherî’yi örnek almıştır. Özellikle Âşık Garîb’i manevî rehberi olarak görmekteydi. O dönemde henüz yeni yetişmekte olan Erzurumlu Emrâh’la arkadaşlığı vardı. Saz çalmadaki mahareti yüzünden Hasretî’nin kahvehanesinde en çok parayı onun topladığı söylenir. Cedîdî, takriben 1245/1829 yılında Diyarbakır’da vefat etmiştir.

Diyarbakırlı şair Hadîdî ile aralarında nokta davası vardı. Diyarbakırlı bazı sanat erbabı, Hadîdî’nin güzel şiirlerini, şairin isminin baş harfine bir nokta koyarak Cedîdî’ye mal eder, Cedîdî de bu şiirleri sahiplenirdi. Bazen de Cedîdî’nin heceyle söylediği ve beğenilmeyen şiirleri için mahlastan bir nokta kaldırmak suretiyle söz konusu şiirler Hadîdî’ye isnat edilirdi. Bu yüzden iki şair arasında kavga olurdu (Alî Emîrî 1328: 134).

Cedîdî’nin çok sayıda aruzla ve heceyle söylediği şiiri bulunmaktadır. Şiirine örnek Alî Emîrî’nin Tezkire-i Şu’arâ-yı Âmid adlı eserindedir.

Kaynakça

Alî Emîrî (1328). Tezkire-i Şu’arâ-yı Âmid. İstanbul: Matbaa-i Âmidî. 134-135.

Beysanoğlu, Şevket (1996). Diyarbakırlı Fikir ve Sanat Adamları. C. I. Ankara: San Matbaası.

Güner, Galip, N. Güner (hzl). (2003). Esâmî-i Şu’arâ-yı Âmid. Ankara: Anıl Matbaası.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. HAKAN YEKBAŞ
Yayın Tarihi: 23.05.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Yog imiş çarhın yanında i’tibârı bahtımın

Bitmemiş dehrin bâgında lâle-zârı bahtımın

Vâdî-i hayretde ser-gerdân olup da kaldı dil

Ol sebebden kûh-ı sevdâdır güzârı bahtımın

Câm-ı aşkı nûş edip tâ haşre dek mestânedir

Bâde-i engûr ile gitmez humârı bahtımın

Ben Cedîdi kemtere cevr etme gel ey mâh-rû

Behre-yâb etmez seni bir inkisârı bahtımın

Alî Emîrî (1328). Tezkire-i Şu’arâ-yı Âmid. İstanbul: Matbaa-i Âmidî. 134-135.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1GÜZÂRÎ, Güzârî Çelebid. ? - ö. 1706-07Doğum YeriGörüntüle
2EDÎB, Seyyid Mehmed Edîb Efendid. ? - ö. 1737Doğum YeriGörüntüle
3CEHDÎ, İbrahim Cehdî Efendid. 1771-72 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4GÜZÂRÎ, Güzârî Çelebid. ? - ö. 1706-07Doğum YılıGörüntüle
5EDÎB, Seyyid Mehmed Edîb Efendid. ? - ö. 1737Doğum YılıGörüntüle
6CEHDÎ, İbrahim Cehdî Efendid. 1771-72 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7GÜZÂRÎ, Güzârî Çelebid. ? - ö. 1706-07Ölüm YılıGörüntüle
8EDÎB, Seyyid Mehmed Edîb Efendid. ? - ö. 1737Ölüm YılıGörüntüle
9CEHDÎ, İbrahim Cehdî Efendid. 1771-72 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10GÜZÂRÎ, Güzârî Çelebid. ? - ö. 1706-07Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11EDÎB, Seyyid Mehmed Edîb Efendid. ? - ö. 1737Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12CEHDÎ, İbrahim Cehdî Efendid. 1771-72 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13GÜZÂRÎ, Güzârî Çelebid. ? - ö. 1706-07Madde AdıGörüntüle
14EDÎB, Seyyid Mehmed Edîb Efendid. ? - ö. 1737Madde AdıGörüntüle
15CEHDÎ, İbrahim Cehdî Efendid. 1771-72 - ö. ?Madde AdıGörüntüle