Celal Fedai

(d. 09 Eylül 1972 / ö. ?)
Öğretmen, Şair, Yazar
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Kayseri'de doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini burada tamamladı. 1995'te Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünden mezun oldu. Aynı üniversiteye bağlı Sosyal Bilimler Enstitüsünde lisansüstü öğrenimine devam etti. 1998'de "İsmet Özel'in Hayatı, Edebî Şahsiyeti ve Şiirleri Üzerinde bir İnceleme" adlı teziyle yüksek lisansını, 2015'te "Ahmet Oktay'ın Hayatı ve Edebî Eserleri Üzerine Bir İnceleme" adlı teziyle de doktorasını tamamladı ve "doktor" unvanını aldı. Ali Ural ile birlikte Merdiven Şiir dergisinin editörlüğünü yaptı. 1996 yılından beri öğretmenlik yapmakla birlikte yazı çalışmalarını sürdürmektedir. Evli ve bir çocuk babası olan sanatçı şiirle yakından ilgilendi. Celâl Fedai, Parmak İle Boyanmış adlı şiir kitabıyla 2005 Türkiye Yazarlar Birliği Şiir Ödülü ve Şair Dağın Doruğunda Meydana Getirmenin Estetiği (2016) adlı deneme kitabıyla ESKADER 2016 Kültür Sanat Ödülü (deneme dalında) gibi ödüllerin sahibi oldu.

Celâl Fedai, 2000'li yıllarda yazı hayatına başlayarak günümüze kadar şiir, deneme, inceleme-eleştiri türlerinde kalem oynatan ve bu türlerde birçok eser vermiş bir şairdir. Kalem ürünleri; Hece, Merdiven Şiir, Kitaphaber, kitap-lık ve Dergâh gibi süreli yayınlarda belli aralıklarla yayımlanmıştır. Sanatçı erken yaşlarda şiirde karar kılmış ve bunu "Ben bir bozkır köyünde doğdum. Başımı kaldırınca Erciyes’i, yana çevirince Kızılırmak’ı görebiliyordum. Bin yıldır Müslüman Türklerin yaşadığı bir köy... Bilge ihtiyarların gözünde biz çocuklar çok değerli idik. Bizi bir mucize gibi görür, şakalaşırlardı. Muhteşem güzellikte bir Türkçe konuşuluyordu. Çalışmak ibadetti. Her yanda tabiatın müziği insanlar içinde yaşatılıyordu. Annemin saflığı, babamın hakikate adanmış duruşunun beni şiire, müziğe yöneltmesi, bugün bakıyorum da, bu köyün şartları içinde hiç de zor değildi. Lise yıllarında bunun üzerine çok düşündüm. Bu düşünceler beni sorumluluklarıma götürdü. Sonrasını yazgı tamamlıyor. Hâsılı dünya hayatının neliğini bana şiir fark ettirdi. Bu yüzden şiir..." (Algın 2009) cümleleriyle dile getirmiştir. Şeytanın Günlüksüz Irgadı (2001) adlı ilk şiir kitabından itibaren bu türdeki istikrarını korumuş ve kitap yayımlamayı sürdürmüştür. Bir söyleşisinde "Ben şiirin davasını güttükçe o dava da beni çekip çevirdi. Bana lütuflar verdi. Ben de onları insanlara poetik, politik yanları olan armağanlar olarak verdim. Armağanlar vereni bağlar. Ben her armağanımı en güzel şekliyle, bazısını yalınca çatarak, bazısını süsleyerek verdim. Şiirin tüm hünerlerini göstermek istedim. Beyit de yazdım dörtlük de, bir kitap dolusu bir tek şiir de yazdım iki dizecik de. Şiirle dil oyunları da yaptım; naif bir edayı takındığım da oldu politik olanı da: 'Amacım bir savaşçı olarak savaş sanatının tüm inceliklerini göstermekti' demeyeceğim. Ben yalnızca, şiirin davası için savaştım ve büyük harfle yazılması için dua ettiğim bir şiir yazdım. Şiir üzerimde hükmünü yürüttü." (2004) sözleriyle hem şiire ilişkin düşüncelerini hem de şiirinin biçim ve içerik özelliklerini dile getirmiştir. Deneme türünde de üretken olan sanatçı denemelerinde sıklıkla şiir ve şaire ilişkin düşüncelerini ele almakla birlikte İslami tefekküre ve günlük sosyal meselelere de eğilmiştir. "Şiir benim için, dünyada bulunuyor oluşumun anlamını fark ettirdiği sürece bir değer taşıyor." (Fedai 2007) cümleleri onun şiir anlayışını teşkil etmektedir. Şiirimize, poetik yaklaşımlar ve bu yaklaşımların sonuçları üzerine kafa yoran şairlerimizden olan Celal Fedai, eleştiri ve inceleme kitaplarında ise poetik fikirlerini ortaya koymuştur., Şiirle hem şair oluşuyla hem de bir edebiyatçı olarak ilgilenmiş ve bu uğraşlarını da kitap hâlinde okurlarına ulaştırmıştır.

Kaynakça

Algın, Hatice (2009). "Fedai: Kitap aramak güzeldir!". Dünyabizim. 19 Ağustos 2009. https://www.dunyabizim.com/soylesi/fedai-kitap-aramak-guzeldir-h1716.html [Erişim Tarihi:15.06.2019]

Fedai, Celal (2007). Suyu Seveni Derin Batırın Irmağa. İstanbul: Şule Yayınları.

Toraman, Hıdır (2014). "Celal Fedai ile Söyleşi". Asanatlar. 13 Aralık 2014. https://www.asanatlar.com/celal-fedai-ile-soylesi/ [Erişim Tarihi:15.06.2019]

http://www.tyb.org.tr/celal-fedai-su-siiri-ile-bizi-umitlendiriyor-12686h.htm [Erişim Tarihi:15.06.2019]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: İSA KOYUNCU
Yayın Tarihi: 26.06.2019
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şeytanın Günlüksüz IrgadıMerdiven / İstanbul2001Şiir
İmtiyaz SahibiŞule Yayınları / İstanbul2003Şiir
Parmak İle BoyanmışHece Yayınları / Ankara2006Şiir
Suyu Seveni Derin Batırın IrmağaŞule Yayınları / İstanbul2007Deneme
Spekülatörlere Karşı Şiiri SavunmakMühür Kitaplığı / İstanbul2009Eleştiri
İçMühür Kitaplığı / İstanbul2010Şiir
Şiiri KonuştularSütun Yayınları / İstanbul2011İnceleme
Olağanüstü ŞiirlerMühür Kitaplığı / İstanbul2012Şiir
Sözcükler İçin Savaş Neo Klasik PoetikaHece Yayınları / Ankara2012İnceleme
Okuma PerdesiSütun Yayınları / İstanbul2013İnceleme
Hakikatin HatırıŞule Yayınları / İstanbul2013Şiir
Prensesleri Geri ÇağırınHece Yayınları / Ankara2013Şiir
Şair Dağın Doruğunda Meydana Getirmenin Estetiğiİnsanart / İstanbul2016Deneme
İç / Toplu Şiirlerİnsanart / İstanbul2016Şiir
Türkiye’nin KaderiPruva / -2019Deneme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1REFÎKd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Mustafa Miyasoğlud. 14 Ağustos 1946 - ö. 01 Ağustos 2013Doğum YeriGörüntüle
3SİYASİ BABA, Mustafa Nejat Çevend. 05.03.1934 - ö. 18.12.1974Doğum YeriGörüntüle
4Umut Yaşar Abatd. 1972 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Mihriban İnan Karateped. 19 Temmuz 1972 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Batuhan İşcand. 1972 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Uğur Erkmand. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
8Ruşen Hakkı Özpençed. 21 Temmuz 1936 - ö. 11 Nisan 2011MeslekGörüntüle
9Hatice Müberra Kırand. 16 Aralık 1923 - ö. 10 Haziran 2005MeslekGörüntüle
10Ziya Yamaçd. 1914 - ö. 23 Mayıs 1986Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11İrfan Yıldızd. 18 Temmuz 1967 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Orhan Dündard. 01 Ocak 1953 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Tevfik Celal Orhand. 1905 - ö. 26 Ağustos 1981Madde AdıGörüntüle
14FEDAİ, Mehmet Bağdaşd. 1940 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ARGUN/ERGUN, Celâleddîn Argun/Ergun, Celâl Argun/Ergund. ? - ö. 1373-74Madde AdıGörüntüle