M. Cemal Kırzıoğlu

(d. 6 Nisan 1920 / ö. 9 Nisan 2016)
Şair, Yazar, Öğretmen, Memur
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Tam adı Mehmet Cemal Kırzıoğlu'dur. Mehmet Derviş Efendi ile Müderris Yemenhalifeoğlu Muhyiddin Efendi'nin kızı Azize Halife Hanım'ın oğlu olarak Kars'ın Kaleiçi mahallesinde doğdu. Nüfus kaydında 1335 olan doğum tarihi 1338 olarak girilmiştir. Kayıtlarda, 1922 doğum tarihi olarak görülmektedir. Doğumundan 40 gün sonra annesini kaybetti. Aile 1943 yılına kadar soyadı kanunu ile alınan "Çelik" soyadını kullandı. 9 Kasım 1943 tarihinde mahkeme kararı ile "Kırzıoğlu" soyadını aldı. 1939 yılında lise onuncu sınıftan ayrılarak eğitim hayatına son verdi. Kars'ın merkeze bağlı köylerinde bir müddet öğretmen vekilliği ve müdürlük yaptı. 1940 Aralık'ında Devlet Demir Yollarına hareket memuru olarak atandı. Sırasıyla Mercan, Altunkent, Aşkale, Karasu, Altınbaşak, Hasankale, Horasan, Hızırilyas, Topdağı, Sarıkamış ilçelerinin; Sivas, Erzurum, Kars, Ankara ve İstanbul'un (Haydarpaşa) gar ve istasyonlarında hareket memuru, istasyon şefi, gar ve ambar müdürlüğü görevlerinde bulundu. TCDD 1., 2., ve 4. İşletme Baş Müdürlüğü merkez kadrolarında etüt - tetkik ve kaza - vukuat servislerinde hizmet verdi. 15 Temmuz 1987 tarihinde emekli oldu. 1945'ten itibaren gençlik kollarından başlayarak önce Demokrat Parti, sonra Adalet Partisi içerisinde siyaset yapan Kırzıoğlu, 1973 seçimlerinde Kars'tan milletvekili adayı oldu, seçimi kaybetti. TCDD Memur ve Hizmetlileri ile Ortadoğu Faal Personel Sendikalarında başkanlık yaptı. 9 Nisan 2016'da Erzurum'da vefat etti. Abdurrahman Gazi aile mezarlığına defnedildi. Doç. Dr. Banıçiçek Kırzıoğlu'nun babasıdır.

Şiir ve yazı hayatına 1935 yılında Kars'ta çıkan Altınyurt, Bugün ve Doğuş dergilerinde başladı. Erzurum basınında ise Hürsöz ve Milletin Sesi gazetelerinde yazdı. Daha sonra Çınaraltı, Bozkurt ve Gökbörü gibi dergilerde şiirleri yayımlandı. Dergilerde çıkmış 200 aşkın şiirlerinden bir kısmı Benim Millî Hislerim (1960) ve Kara Koşmalar (1960) adlarıyla kitaplaştırıldı. Şiirlerinde Türklük, vatan, Atatürk, aile, Mehmetçik, bayrak sevgilerini yoğunlukla işledi. Bazı şiirlerinde aşk ve hasret duygularına da yer verdi.

Makalelerinde ve şiirlerinde, millî duyarlılık ve ülkenin toprak bütünlüğü en önemli konular olarak dikkati çekmektedir.

Kaynakça

Barlıoğlu, Hikmet-Celal Yazıcı (1963). "M. Cemal Kırzıoğlu". Erzurum Matbuat Antolojisi. Erzurum: Vatan Matbaası. s. 21-22.

Demir, Nedim (1994). M. Cemal Kırzıoğlu. Atatürk Üniversitesi Kâzım Karabekir Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Lisans Tezi. Erzurum. s. 78.

Duman, Halûk Harun (2000). "Kırzıoğlu, M. Cemal". Erzurum Basın Yayın Tarihi (1867-1997). Erzurum: Duyap Yayınları. s. 270.

Kasır, Hasan Ali (1997). "Kırzıoğlu, M. Cemal". Erzurum Şiirleri Antolojisi. Erzurum: Ervak Yayınları. s. 342.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. YAKUP ÇELİK
Yayın Tarihi: 09.09.2019
Güncelleme Tarihi: 30.10.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Benim Millî HislerimSerhat Yayınları / Kars1960Şiir
Kara KoşmalarSerhat Yayınları / Kars1960Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1FİKRET, Fikret Ünald. 1944 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2ELVANÎ, Ali Yıldızd. 1927 - ö. 1976Doğum YeriGörüntüle
3ZAMANOĞLU, Alaettin Zamand. 1950 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4İBRETİ, Hıdır Güreld. 1920 - ö. 05.11.1976Doğum YılıGörüntüle
5BEKİR/KUL BEKİR, Bekir Yiğitd. 1920 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Enise Kantemird. 1920 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Yurdaer Erkocad. 26 Haziran 1962 - ö. 07.10.2016Ölüm YılıGörüntüle
8UMMÂN BABA/UMMÂNÎ/UMMÂN, Umman Kadri Poyrazoğlud. 1936 - ö. 15.05.2016Ölüm YılıGörüntüle
9M. Yasin Küçükoğlud. 1946 - ö. 19 Haziran 2016Ölüm YılıGörüntüle
10Yunus Emre Özsarayd. 03 Nisan 1983 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Mehmet Refik Karahanoğlud. 1946 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Cenap Şahabettind. 2 Nisan 1871 - ö. 13 Şubat 1934MeslekGörüntüle
13Cüneyt Ülseverd. 1951 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Leyla Arsald. 15 Ekim 1971 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16DELİ CEMAL, Cemal Çelebid. 01.07.1942 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Osman Cemal Kaygılıd. 4 Ekim 1890 - ö. 9 Ocak 1945Madde AdıGörüntüle
18Cemal Ertemd. 1927 - ö. ?Madde AdıGörüntüle