CEVDET, Halil Cevdet Efendi

(d. ?/? - ö. 1794-95/1209)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul'da doğdu. Asıl adı Halil'dir. Galatalı Derviş Mustafa Efendi'nin oğludur. Genç yaşta medrese eğitimi tamamladı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin damadı oldu. Altmışlı rütbe ile medreseye atandı. Şeyhülislâm Feyzullah Efendi'nin oğlu Mehmet Murad Efendi'nin tezkireciliğinde bulundu. Mektupçuluk görevini de yerine getirdi. Önce 1191 / 1777-78 yılında İzmir kadılığına atandı. 1199 / 1784-85 yılında Edirne kadısı oldu. Daha sonra 1202 / 1787-88 yılında Mekke kadılığı görevinde bulundu. Biri 1205 / 1790-91; diğeri 1206 / 1792-93 senesinde olmak üzere iki kez İstanbul kadılığı görevini yürüttü. 26 Rebiülahir 1209/1794-95 yılında vefat etti.

İki oğlu vardır. Birinin adı Mehmed Muhyiddin Efendi olup 1220 /1805-6 yılında, küçüğünün adı ise Mustafa'dır. Bursa'da oturan Mustafa, azledildiği sırada 1251 / 1835-36 yılında vefat etmiştir.

Elde sade bir tarih beyti bulunmaktadır. Bu beyitte de Cevdet mahlasını kullanmıştır. Râmiz bir gazelini tezkiresine aldığını söylerse de söz konusu gazeli kaydetmemiştir. Râmiz'e göre, Veysî'yi kıskandıracak ve Nergisî'nin gözünü kamaştırcak yetenekte bir şairdir (Erdem 1985: 61). 

Kaynakça

Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 47.

Erdem, Sadık (hzl.) (1985). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâ’sı. Ankara: AKM Yay. 60-61

Kurnaz Cemal-Tatcı, Mustafa (hzl.) (2003). Bursalı Mehmed Tâhir. Os­manlı Müellifleri. Ankara: Bizim Büro Yay. 164

Mehmed Süreyyâ (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî. C. II. İstanbul: Matbaa-i Âmire. 2/89

Oğraş Rıza (hzl.) (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-Endûz’u: İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin. Afyon: Emirdağ Ofset Tesisleri. 146

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 11.09.2014

Eserlerinden Örnekler

Târîh

Gelüp bâ-feyz-i ilhâm-ı hümâ Cevdet didim târîh

Senâdır yine Es'ad-zâde Efendi geldi fetvâya

Fatin Davud (1271). Tezkire-i Hâtimetü’l-Eş'âr. İstanbul: Taşbaskı. 47.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669Doğum YeriGörüntüle
2Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Doğum YeriGörüntüle
3SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709Doğum YeriGörüntüle
4SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669Doğum YılıGörüntüle
5Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Doğum YılıGörüntüle
6SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709Doğum YılıGörüntüle
7SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669Ölüm YılıGörüntüle
8Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Ölüm YılıGörüntüle
9SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709Ölüm YılıGörüntüle
10SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669MeslekGörüntüle
11Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937MeslekGörüntüle
12SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709MeslekGörüntüle
13SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SEZÂ’Î, Abdurrahman Sezâ’î Efendid. ? - ö. 1669Madde AdıGörüntüle
17Ahmet Refik (ALTINAY)d. 1880 - ö. 11 Ekim 1937Madde AdıGörüntüle
18SÂDIK /SÂDIKÎ, Sadreddinzâde Sâdık Mehmed Efendid. 20 Ocak 1631 - ö. Kasım-Aralık 1709Madde AdıGörüntüle