DERVİŞ OZAN, Mehmet Tahir Sakman

(d. 1957 / ö. ?)
Yayıncı
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

1957 yılında, Konya’da doğan Mehmet Tahir Sakman, Konya türkülerinin en büyük ustalarından Mazhar Sakman’ın oğludur. Ortaokul mezunu olan Sakman, çocukluk yıllarında başlayan şiir yazma sevdasını şiirin değişik türlerine taşımış ve gerek âşık tarzında, gerekse de modern şiirde kendinden söz ettiren bir şair/âşık olmuştur. Yayınlanmış dört şiir kitabı bulunan Mehmet Tahir’in 300 civarında şiiri vardır. Âşık tarzı şiirlerinde, Derviş Ozan mahlâsını kullanan âşığın ağabeyi Vedat Sakman da sanatçı bir ailenin oğlu olarak pop müzik dalında sanatını icra etmektedir (Ayva 2005: 312).

Derviş Ozan, sanatçı bir babanın oğlu olarak Konya kültürünü, Konya türkülerini ocağından öğrenmiştir. Mazhar Sakman, 84 yıllık ömrü boyunca, Konya kültürüne hizmet etmiş, gelenekten öğrendiği müzik bilgileriyle Cumhuriyet okullarında öğrendiği nota bilgilerini birleştirmiş ve Konya türkülerine uyarlayarak bu zengin hazinenin müzik araştırıcılarınca kayıtlara alınmasına vesile olmuştur. Onun arşivinde 100’ün üzerinde orijinal Konya türküsü bulunmaktadır. Derviş Ozan babasından öğrendiği Konya türkülerinin etkisiyle âşıklık geleneğine merak salmış ve bu yolda birçok örnek vermiştir.

Derviş Ozan, ilk defa 1985 yılında, Türkiye (Konya) Âşıklar Bayramı’na katılır ve bu bayramda “memleket şiiri” dalında ödül alır. Konya Postası, Merhaba, Yeni Konya, Yeni Meram gibi mahallî gazeteler ile çeşitli antolojilerde şiirleri yayımlanmıştır. Bir süre, baba mesleği olan saatçilikle uğraşan Mehmet Tahir Sakman bugün, yayıncılık ve kitapçılıkla uğraşmaktadır. Edebiyatın birçok türünde eser veren Sakman’ın roman ve hikâyeleri de anılmaya değerdir.

Derviş Ozan hakkında bir lisans tezi hazırlanmıştır. Prof. Dr. Saim Sakaoğlu’nun danışmanlığında, Ayşe Evrim Tirci tarafından hazırlanan, Âşıklar Üzerine Bir Araştırma adlı (Konya 1996) tezde, âşığın kısa hayat hikâyesi ile Derviş Ozan mahlâsıyla kaleme aldığı 47 şiirine yer verilmiştir. Tezde şiirler; aşk, dinî konulu, millî konulu, toplumsal olmak üzere, dört başlık altında tasnif edilmiştir. Tezde, Derviş Ozan’dan başka Âşık Abbas Güneyli (Adana), Âşık Kara Mehmet (Adana), Âşık Şıhlıoğlu ve Âşık Feymanî (Adana)’nin de şiirleri bulunmaktadır (Ayva 2005: 312).

Müziğin, sözü ikinci plana ittiğini düşünen Derviş Ozan saz çalmamaktadır. Badeli olmayan âşığın belirli bir ustası da yoktur. Şiirlerinde yoğun olarak Mevlâna sevgisini, maddî ve manevî aşkı, tabiat ve gurbet duygularını işleyen Derviş Ozan’ın serbest nazımda yazdığı güçlü şiirleri de bulunmaktadır.

Yazarlık yönü de bulunan Mehmet Tahir Sakman'ın Aşk Yoksa Yaşam Yok (2001) adlı inceleme, Kırmızı Yazılar (2003) adlı deneme, Aşk Gittiği Yere Kadar (2005) adlı hikâye ve Maria adlı (2006) şiir kitapları bulunmaktadır.

Kaynakça

Ayva, Aziz (2005). Konya Âşıklık Geleneği ve Âşık Ataroğlu Hayatı, Sanatı, Şiirleri ve Şiirlerinin Tahlili. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Tirci, Ayşe Evrim (1996). Âşıklar Üzerine Bir Araştırma.  Lisans Tezi. Konya: Selçuk Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AZİZ AYVA
Yayın Tarihi: 11.04.2019
Güncelleme Tarihi: 06.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Dünden Bugüne Konya OturaklarıNüve Kültür Merkezi / KONYA2001İnceleme
Aşk Yoksa Yaşam YokRomantik Kitap / KONYA2007Deneme
Aşk Gittiği Yere KadarNüve Kültür Merkezi / Konya2005Hikâye
MariaRomantik Kitap / Konya2006Şiir
Kırmızı YazılarNüve Kültür Merkesi / Konya2003Deneme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1PERVÂNE, Derviş Pervâned. ? - ö. 1543Doğum YeriGörüntüle
2ŞEVKÎ, Konyalıd. ? - ö. 1888Doğum YeriGörüntüle
3MERDANÎ, Bekird. 1805 - ö. 1878Doğum YeriGörüntüle
4Yıldırım Türkerd. 1957 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Aytuğ Uslutekind. 28 Nisan 1957 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Miktat Eyüboğlud. 1957 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Necati Tosunerd. 18 Haziran 1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Mehmet Sarsmazd. 25 Eylül 1965 - ö. ?MeslekGörüntüle
9Melike Günyüzd. 10 Temmuz 1968 - ö. ?MeslekGörüntüle
10DİZÂRÎ, Mehmetd. 1878 - ö. 1914Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11GARİP ÇOBAN, İbrahim Kurnazd. 1942 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12FADİME DOĞANd. 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13CEVHERÎ, Maksut Aygünd. 1931 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14Tahir Kutsi Makald. 9 Şubat 1937 - ö. 15 Haziran 1999Madde AdıGörüntüle
15MEHMET, Mehmet Demirtaşd. 1922 - ö. ?Madde AdıGörüntüle