Maksut Doğan

(d. 1932 / ö. 25 Aralık 1990)
Öğretmen, şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Muğla Milas’ın Ağaçlıhöyük köyünde doğdu (Necatigil 2004: 148). Ortaöğrenimini 1951'de Ortaklar Köy Enstitüsü’nde, yükseköğrenimini 1966'da -birkaç yıl ilkokul öğretmenliği yaptıktan sonra- Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü Eğitim Bölümü’nde tamamladı (Kurdakul 1989: 215). Uzun yıllar Milas, Bodrum, Yatağan, Aydın’da öğretmenlik ve ilköğretim müfettişliği yaptı (Şanlıdağ 2011: 14). Maksut Doğan’ın iki kızı, bir oğlu vardır. Eşi Naime Doğan oğluyla birlikte yaşamaktadır. Ayrıca kız kardeşi Teşminaz Keçelioğlu halen Milas’ın Ağaçlıhöyük köyünde yaşamına devam etmektedir.

Maksut Doğan Aydın’da bir öğretmen olarak toplumsal mücadelenin ve öğretmen örgütlemesinin en ön saflarında yer aldı. 1962 ve 1965 arasında Türkiye Öğretmen Dernekleri Milli Federasyonunun genel yönetim kurulu üyeliğini yaptı. 1965'te Türkiye Öğretmenler Sendikasının (TÖS) kurucuları arasında yer aldı. 1967’ye kadar sendikanın genel yönetim kurulu üyeliği ve Ege Bölgesi temsilciliğini yaptı. 1963'te Ankara’da yapılan Büyük Öğretmenler Mitingini düzenleyenler arasındaydı (Şanlıdağ 2011: 15).

Maksut Doğan 1977 seçimlerinde CHP’den milletvekili aday adayı oldu. Seçilme şansı yüksekti. 3-4 kişiyle birlikte Bülent Ecevit tarafından veto edildi. (www.mehmethekim.com)

Maksut Doğan 58 yaşında Aydın’da vefat etti. Behçet Necatigil Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü adlı eserinde şairin vefat tarihini 27 Aralık 1990 (Necatigil 2004: 148) olarak verirken, Halim Şafak Şanlıdağ “Gürleyen Dağ Rüzgârı - Maksut Doğan - Bütün Şiirleri” adlı eserinde 25 Aralık 1990 (Şanlıdağ 2011: 15) olarak verir. Şanlıdağ’ın bu bilgiyi Maksut Doğan’ın oğlu Aydın Doğan’dan aldığını göz önünde bulundurduğumuzda ölüm tarihini 25 Aralık 1990 olarak kabul etmek doğru olacaktır.

Maksut Doğan yazmaya 1953’te başladı. Vatan Sanat Yaprağı, Yenilik, Türk Dili, Varlık, Yücel, Köy ve Eğitim, Gayret, Ferayi ve Hamle gibi dergilerde şiir ve yazıları yayımlandı. 1958 yılında altı arkadaşıyla Aydın’da Özlem dergisini çıkardı. 1970-1980’lerde Dönemeç dergisinde ve Milas’ta Önder gazetesinde şiir ve yazılarını yayımladı (Şanlıdağ 2011: 16).

Dönemin edebiyat dergilerinde, yerel gazetelerde şiir ve yazıları yayımlanan Maksut Doğan’ın sağlığında üç şiir kitabı kitaplaşmış sonraki şiirleri kitaplaşma olanağı bulmamıştır. İlk şiir kitabı “Yağmura Durmuş Üç Kişi” 1960 yılında okurla buluştu. Ardından 1975 yılında ikinci kitabı “Bırak Büyüsün” çıktı. Üçüncü ve son olarak 1981 yılında “Korkulmasın” yayımlandı. Hüseyin Türkoğlu’nun bestelediği “Korkulmasın” şiiri sanatçının “Canerik” adlı kasetinde yer aldı. Ocak 1998’de Aydın’da Aydınca (sayı 9) dergisi Maksut Doğan dosyası yaptı (Şanlıdağ 2011: 14-16). Şair Hürriyet gazetesinin 1974’te düzenlediği “Kıbrıs Destanı” yarışmasında ikincilik ödülü kazandı (Işık 2006: 605). Maksut Doğan’ın üç şiir kitabıyla birlikte dergilerde kalmış, el yazısı ya da daktilo ile yazılmış, temize çekilmiş, son hali verilmiş ya da bitirilmemiş şiirleri uzun yıllar bekledikten sonra Halim Şafak Şanlıdağ tarafından derlenerek “Gürleyen Dağ Rüzgârı: Maksut Doğan Bütün Şiirleri” adıyla Ekim 2011 yılında Milas Belediyesince yayımlandı.

Milas, tarihe ışık tutan kentlerden biridir. Başta Karya olmak üzere birçok uygarlığın başkentidir. Maksut Doğan memleketinin bu zenginliği şiirlerinde kullanır. Şiirlerine Milas’ın insanını, ovasını, Sarıçay’ını, Sodra Dağı’nı, tarihi yerlerini, doğasını dâhil edenlerin başında gelir. Özellikle Doğan’ın şiirlerinde dağ imgesi kendine fazlasıyla yer bulur. 26 Ekim 1985’te yazdığı Mustafa Kemal Destanı da önemli şiirlerindendir.

Kaynakça

Işık, İhsan (2006). Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi. 4. Baskı. Ankara: Elvan Yayınları.

Kurdakul, Şükran (1989). Şairler ve Yazarlar Sözlüğü. 5. Baskı. İstanbul: İnkılap Kitapevi.

Necatigil, Behçet (2004). Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü. 22. Baskı. İstanbul: Varlık Yayınları.

Şanlıdağ, Halim Şafak (2011). Gürleyen Dağ Rüzgârı - Maksut Doğan - Bütün Şiirleri. Milas Belediyesi Yayınları.

https://www.mehmethekim.com/maksut-dogan/ (erişim tarihi: 13.01.2019)

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: KAMİL PARIN
Yayın Tarihi: 11.03.2019
Güncelleme Tarihi: 19.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Yağmura Durmuş Üç KişiKervan Matbaası / Aydın1960Şiir
Bırak büyüsünİlgi Yayınları / İzmir1975Şiir
Korkulmasın- / Aydın1981Şiir
Gürleyen Dağ Rüzgarı - Tüm ŞiirleriMilas Belediyesi / Milas2011Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Mehmet Atillad. 25 Ocak 1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2TOPAL, Ramazan Güngörd. 1924 - ö. 06.05.2004Doğum YeriGörüntüle
3ŞUHUDÎ, Şeyh Şuhudî Deded. ? - ö. 1591Doğum YeriGörüntüle
4HAYRİYE ALTUNOĞLUd. 1932 - ö. 06.06.1994Doğum YılıGörüntüle
5NEVRUZ BACI/NEVRUZA, Nevruz Oylumd. 1932 - ö. 10.10.1995Doğum YılıGörüntüle
6KUL AŞUR, Aşur Koçakd. 1932 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7İlhan Engind. 16 Mayıs 1925 - ö. 25 Aralık 1990Ölüm YılıGörüntüle
8EKBER ZERBALIOĞLU CAFEROVd. 1933 - ö. 1990Ölüm YılıGörüntüle
9HULUSÎ, Ali Rıza  Demircid. 1923 - ö. 03.03.1990Ölüm YılıGörüntüle
10İsak Behard. 1937 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Osman Sulhi Aksud. 1923 - ö. 11 Haziran 2007MeslekGörüntüle
12Vasiliy Filioğlud. 1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Burhan Sönmezd. 1965 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Cengizhan Orakçıd. 27 Ağustos 1965 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ülkü Tamerd. 20 Şubat 1937 - ö. 01 Nisan 2018Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16KEMAL, Kemal Doğand. 05.07.1952 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17KUL İHSAN, İhsan Doğand. 1960 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18M. Mahzun Doğand. 20 Kasım 1964 - ö. ?Madde AdıGörüntüle