Ebüzziya, Hadiye

Ruhsan Nevvare
(d. 10 Şubat 1884 / ö. 16 Mart 1913)
Tiyatro yazarı
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Hadiye Selimoğlu’dur. İstanbul’da dünyaya gelmiştir. Babası Burdur eşrafından Bayraktar Selimoğlu’nun torunu Ahmet Tevfik İbni Süleyman Sıddıktır. Annesi Tepedelenli Ali Paşa’nın torunu Yanyalı Hayrettin Paşa’nın kızı İkbal Hanım’dır. (Gümüş 2003: 52) Darülmuallimat’ı (Kız Öğretmen Okulu) bitirdikten sonra özel hocalardan İngilizce ve Fransızca eğitim alan yazar, Halide Edip Adıvar ile birlikte 1908 yılında ilk kadın örgütü olan “Teali-i Nisvan Cemiyeti”ni kurmuştur. Ebuzziya Hadiye, daha sonra “Cemiyet-ı Nisvan” adını alan bu kuruluşun sekreterliğini de yapmıştır. (Şerifoğlu 2008: 505) 1910’da gazeteci Ebuzziya Tevfik Bey’in oğlu Talha ile evlenen Hadiye Hanım’ın 1911 yılında Ziyad isimli oğlu dünyaya gelmiştir. 03 Mart 1329 (16 Mart 1913) tarihinde vefat etmiştir. (Gümüş 2003: 54)

Sanat yaşamı 1908-1909 yıllarıyla sınırlı kalan yazar, Darülmuallimat’ı bitirdikten sonra “Ruhsan Nevvare” takma adıyla Aşiyan, Mehasin, Musavver Muhit, Resimli Kitap, Demet gibi dönemin önemli dergilerine yazılarını göndermiştir. (Gümüş 2003: 61) Ahmet Rasim tarafından bestelenmiş şarkılarının da olduğu ifade edilen yazarın bilinen en önemli eseri 1908 yılında Tahsin Nahit ile birlikte kaleme aldığı Jön Türk isimli oyunudur. O devirde bir genç kızın kendi adıyla bir piyes yazması hoş karşılanmayacağı endişesiyle “Ruhsan Nevvare” takma adını kullanmıştır. (Şerifoğlu 2008: 505) Bir kadın yazar tarafından kaleme alınan ve sahnelenen ilk oyun olduğu ifade edilen bu üç perdelik piyes, Mınakyan Efendi’nin Osmanlı Tiyatrosu’nda sahnelenmiştir (2 Ekim 1908). Bu eserin dışında yazarın yine Tahsin Nahit ile birlikte kaleme aldığı ifade edilen “Sanatkârlar” isimli esere rastlanılmamıştır. Yazarın “Aşkımız” isimli basılmamış manzum bir eserinin olduğu da ifade edilmektedir. (Ebuzziya 1977: 418 )

Kaynakça

Ebuzziya Ziyad (1977), “Ebuzziya Hadiye”. Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi Devirler/İsimler/Eserler/Terimler Cilt 2. İstanbul: Dergâh Yay.

Gümüş, Nur Hale (2003), Tahsin Nahid ve Ruhsan Nevvare, Hayatları, Düzyazıları ve Ortak Eserleri Jön Türk. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Yeditepe Üniversitesi

Şerifoğlu Ömer Faruk (2008), “Hadiye Ebuzziya”. Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi Cilt 1. İstanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. TANER TUNÇ
Yayın Tarihi: 11.11.2018

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Jön TürkBordo Siyah / İstanbul2012Tiyatro

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SÂHİB, Pîrî-zâde Osman Sâhib Efendid. 1710-11 - ö. 2 Mart 1770Doğum YeriGörüntüle
2Serkan Işınd. 28 Ekim 1976 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ZÜHDÎ, Ahmet Zühdî efendid. 1832 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Beyatlı, Yahya Kemald. 2 Aralık 1884 - ö. 1 Kasım 1958Doğum YılıGörüntüle
5NAİLÎ, Naild. 1884 - ö. 1953Doğum YılıGörüntüle
6KÖROĞLU GEHREMAN, Gehreman İsgender Oğlu İbrahimovd. 1884 - ö. 1966Doğum YılıGörüntüle
7MAHMÛD FU'ÂD, Menemenlid. 1869 - ö. 1913Ölüm YılıGörüntüle
8SÂBİT, Abdülkerîm Sâbit Bey, İstanbullud. 1863 - ö. 1913Ölüm YılıGörüntüle
9Mustafa Refikd. 1867-1868 - ö. 21 Eylül 1913Ölüm YılıGörüntüle
10Sabri Tatovd. 1925 - ö. 2010MeslekGörüntüle
11Hüzeyme Yeşim Koçakd. 24 Nisan 1958 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Akengin, Yahyad. 01 Şubat 1946 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Ahmet Hikmet Müftüoğlud. 3 Haziran 1870 - ö. 19 Mayıs 1927Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ali (Direktör)d. 1846 - ö. 3 Şubat 1899Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Özzorluoğlu, Süleyman Tevfikd. 1861 - ö. 1939Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HADİYE SARId. 1950 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Münir Hayri Egelid. 1903 - ö. 25 Ekim 1970Madde AdıGörüntüle
18Ziyad Ebüzziyad. 06 Eylül 1911 - ö. 26 Mayıs 1994Madde AdıGörüntüle