ENGÜNÎ, Yaşar Köksal

(d. 1944 / ö. ?)
âşık, çiftçi, şoför
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Yaşar Köksal, 1944'te Artvin'in Ardanuç ilçesine bağlı Aydın köyünde doğmuştur. Şiirlerinde Engünî mahlasını kullanan âşığın ailesi, Rusya'nın zulmünden dolayı Ahıska'dan Ardanuç'a göç etmiştir (Bahadır 2016: 11). Küçük yaşlarda güreşmeye meraklı olduğu için ilkokulu ikinci sınıftan terk eder ve köy düğünlerinde geleneksel olarak yapılan güreş müsabakalarına katılır. On dört yaşında köyde çiftçilik ve çobanlık yaptığı sıralarda yorgun düşen Engünî, rüyasında pirleri görüp bade içer ve mahlas alır. Şavşatlı Yangunî tarafından sınanıp olumlu görüş alındıktan sonra âşıklığa başlar (Bahadır 2016: 15). Köyde bulunan demirciye derme çatma bir saz yaptırdıktan sonra saz çalmaya başlar. Gençliğini ekonomik sıkıntılarla geçiren âşık, sevdiği kızla evlendikten sonra askere gider, sonrasında da askerlikte öğrendiği şoförlük mesleğini 30 yıl yaptıktan sonra emekli olur. Bu süre zarfında sazı elinden bırakmamış, işinden arta kalan zamanlarda festivallere gidip atışmalarda bulunmuştur. İlk eşi öldükten sonra iki evlilik daha yapan Engünî, ilk eşini unutamadığı için mutlu olamaz (Bahadır 2016: 17). Engünî, hâlen Ardanuç'ta yaşamakta ve hayvancılıkla uğraşmaktadır.

Engünî'nin şiir söylemesi, ailesi tarafından engellendiği için âşıklığını geliştiremez (Bahadır 2016: 16). Gençliğinde Karacaoğlan'ın şiirlerinin yer aldığı kitapları okuyarak bir şeyler öğrenmeye çalışır. Artvin ve çevresinde tanınan Âşık Efkarî ve Bulanî'den etkilenmiştir (Bahadır 2016: 17). Reyhanî, Çobanoğlu, Mevlüt İhsanî, Ruhanî gibi ünlü âşıklarla atışma yapar; Gülhanî, Coşarî gibi âşıklarla da festivallerde karşılaşmalarda bulunur (Bahadır 2016: 17). Başta mutsuzluk olmak üzere her konuda şiir yazıp söyleyen Engünî sade bir dil kullanmış, Ardanuç ilçesinin mahalle ağzını şiirlerine ustaca yansıtmıştır.

Kaynakça

Bahadır, Sedat (2016). Ardanuçlu Aşık Engünî. İstanbul: Pamiray Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. SEDAT BAHADIR
Yayın Tarihi: 12.03.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SEFİL, Ahmet Durmuşd. 1940 - ö. 1991Doğum YeriGörüntüle
2Demirel, Selçukd. 18 Mayıs 1954 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İsmet Küntayd. 1923 - ö. 25 Temmuz 1974Doğum YeriGörüntüle
4Erginöz, Murat Aykaçd. 21 Nisan 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Tolgay, Ahmetd. 15 Ekim 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Ahmet Emin Atasoyd. 1944 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7GAHİRÎ, Bektaş Bilird. 1922 - ö. 11.05.1987MeslekGörüntüle
8MUHARREM SELMANİd. ? - ö. 1996MeslekGörüntüle
9MEMİŞ, Memiş Eroğlud. 1925 - ö. 23.10.2007MeslekGörüntüle
10CANĞAZI ŞERFEDİNd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11DERVİŞ/DERVİŞ OZAN, Mahmut Metind. 1955 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12NİZAM, Nizam Bozkurtd. 1943 - ö. -Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Kaplan, Yaşard. 1952 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
14Hürriyet Yaşard. 1961 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15DEMİROĞLU, Yaşar Demird. 10.03.1962 - ö. -Madde AdıGörüntüle