FÜTÛHÎ, Abdülaziz Fütûhî Efendi

(d. ?/? - ö. 1644-45/1054)
Divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Edirneli'dir. Asıl adı Abdülaziz, mahlası Fütûhî'dir (Altun 1997: 52). Öğrenimini tamamlamak için İstanbul'a geldi. Daha sonra kadı olarak çeşitli yerlerde görev yaptı. En son Edirne'de kadı iken vefat etti. (Çapan 2005: 442; Zavotçu 2009: 157). Oraya defnedildi. Ölümü kaynaklarda çelişkilidir. Abdurrahman Hıbrî'ye göre 23 Ramazan 1051/ 26 Aralık 1641 (Kazancıgil 1996: 142); Safâyî ile Şeyhî'ye göre 1054/1644-45'te vefat etmiştir. (Çapan 2005: 442; Özcan 1989: 174). Edirne'de medfundur. (Kurnaz-Tatçı 2001: 2-3181/753)

Kaynakların verdiği bilgilere göre Abdülaziz Fütûhî Efendi, hüsnühattın özellikle rika ve talik çeşitlerinde mahir imiş. Türkçe ve Farsça şiirleri de vardır. (Zavotçu 2009: 157; Altun 1997: 52)

Kaynakça

Altun, Kudret (hzl.) (1997). Tezkire-i Mûcib. Ankara: AKM Yay.

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safayî Efendi Tezkire-i Safayî. Ankara: AKM Yay.

İpekten, Halûk vd (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kazancıgil, Ratip (1996). Abdurrahman Hibrî. Enisü’l-Müsâmirîn. Edirne Tarihi. Edirne. Edirne: Türk Kütüphaneciler Derneği.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.). (2001). Mehmet Nail Tuman. Tuhfe-i Nâilî-Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. Ankara: Bizim Büro Yay..

Mehmed Süreyya (1308-15/ 1890-97). Sicill-i Osmânî . C. II. İstanbul: Matbaa-i Âmire.541.

Müstakimzade Süleyman Sadeddin (2000). Mecelletü’n-Nisâb fi’n-Nisbi ve’l-Künâ ve’l-Elkâb. (Tıpkı Basım).  Ankara: KB Kütüphaneler Genel Müdürlüğü.

Özcan, Abdülkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi, Vekayiü’l-Fuzelâ. Şakayık-ı Numaniye ve Zeyilleri. İstanbul: Çağrı Yay.

Peremeci, Osman Nuri (1939). Edirne Tarihi. İstanbul: Edirne ve Yöresi Eski Eserleri Sevenler Kurumu.

Zavotçu, Gencay (2009). Rıza Tezkiresi(İncelenme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yayın Tarihi: 21.12.2013

Eserlerinden Örnekler

Hergiz ne-şod zi-zahm-ı hadeng-i tü ten tehî

İnne'l-muhibbe leyse belâyâgu tentehî

(Altun, Kudret (hzl.) (1997). Tezkire-i Mûcib. Ankara: AKM Yay. 52; Zavotçu, Gencay (2009). Rıza Tezkiresi(İncelenme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı. 157).

Elin bûs eylemek şartı ile mümkin midür yâ dest

Didim didi ki aldanmazsın ey dîvâne-i ser-mest

(Altun, Kudret (hzl.) (1997). Tezkire-i Mûcib. Ankara: AKM Yay. 52, Zavotçu, Gencay (2009). Rıza Tezkiresi(İncelenme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı. 157.)

Dil-i sad-pâreye zahmı o zîbâ hancer açmışdur

O bir sâhib-kırândur niçe böyle bir kişver açmışdur

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safayî Efendi Tezkire-i Safayî. Ankara: AKM Yay.442; Zavotçu, Gencay (2009). Rıza Tezkiresi(İncelenme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı.157.)

Miyân-ı ebruvânında o hâl-i anberîn cânâ

Sanasın bir hümâdur açmaga bâl u per açmışdur

(Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Mustafa Safayî Efendi Tezkire-i Safayî. Ankara: AKM Yay. 442; Zavotçu, Gencay (2009). Rıza Tezkiresi(İncelenme-Metin). İstanbul: Sahaflar Kitap Sarayı.157).

Biz hem-demân-ı derd-keşân-ı mahabbetiz

Ülfet-künendegân-ı irfân-ı mihnetiz

Gümgeştegân-ı vâdî-i pür-vehm-i firkatiz

(Kazancıgil, Ratip (1996). Abdurrahman HibrîEnisü’l-MüsâmirînEdirne Tarihi. Edirne. Edirne: Türk Kütüphaneciler Derneği.142.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47Doğum YeriGörüntüle
2FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38Doğum YeriGörüntüle
3RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94Doğum YeriGörüntüle
4ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47Doğum YılıGörüntüle
5FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38Doğum YılıGörüntüle
6RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94Doğum YılıGörüntüle
7ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47Ölüm YılıGörüntüle
8FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38Ölüm YılıGörüntüle
9RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94Ölüm YılıGörüntüle
10ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47MeslekGörüntüle
11FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38MeslekGörüntüle
12RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94MeslekGörüntüle
13ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ENÎS DEDE, Mustafad. ? - ö. 1746-47Madde AdıGörüntüle
17FEZÂYÎ, Dervîş Mehmedd. ? - ö. 1737-38Madde AdıGörüntüle
18RÂZÎ, Paydarzâde/Haydarzâde Mehmed Râzî Efendid. ? - ö. 1693-94Madde AdıGörüntüle