Turhan Gürkan

(d. 18 Mart 1926 / ö. 2001)
Gazeteci, Yazar, Eleştirmen, Şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Samsun/Bafra’da dünyaya geldi. Gürkan Turhan, Samsun’da başladığı ilk ve ortaöğrenimini Erzurum’da tamamladı. Gazetecilik mesleğini seçerek 1944’ten itibaren Millet dergisi ile İstanbul Ekspres, Şehir, Tanin, Vatan gazetelerinde muhabir, istihbarat şefi, sekreter ve yazar olarak çalıştı. Şiir ve yazıları İstanbul, Varlık, Kervan, Edebiyat Dünyası, Pazar Postası vd. dergilerde yayımlandı. 1965-1975 yıllarında Cumhuriyet gazetesinde film eleştirileri yazan Gürkan, Dünya gazetesine de haftalık sinema sayfası hazırladı. Aynı zamanda Pazar dergisinde sekreter, istihbarat şefi ve yazar olarak görev yaptı. Gürkan, şiir ve edebiyat eleştirilerini ise Yaratış, Varlık, Kaynak, Kervan, Edebiyat Dünyası, Pazar Postası, Yurt Üniversiteliler Dergisi, Babıâli, Yeryüzü dergilerinde yayımladı.

Türk sinemasının tarihsel süreç içerisindeki gelişimi ve değişimi konusunda eleştirileri ve yazılarıyla tanınır. Uzun yıllar Türk sinemasına dair yaptığı araştırma ve incelemelerde, sinemadaki görsel kompozisyona ilişkin olarak Türk sinemasının anlatım sorunları üzerinde durur. Yerli sinemanın gelişimi konusundaki eleştirileriyle Türk sinemasına önemli katkılarda bulunan Gürkan, aynı zamanda çalışmalarında Türk sinemasına dair sosyolojik tespitlerde de bulunur. Türk filmciliğini kalkındırmak ve yönlendirmek amacıyla birçok etkinlikte yer alır. AS Akademik Sinema Dergisi, Yedinci Sanat vb. dergilerde de yazılar yazan Gürkan’ın bir de şiir kitabı vardır. Türk sinemasını çok iyi bilen bir arşivci, belgeci olan Gürkan, Sinema Yazarları Derneği tarafından verilen 1999 Tuncan Okan Emek Ödülü’nü almıştır.

Kaynakça

http://www.cumhuriyetarsivi.com/katalog/192/yazar/14591-TURHAN+G%C3%9CRKAN/1966/3/1.xhtml (Erişim Tarihi: 11.04.2018)

http://www.samsunkulturturizm.gov.tr/yazdir?083E1824E905901F1C0BC12A8FFEB443 (Erişim Tarihi: 11.04.2018)

Işık, İhsan (2007). Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. Baskı). Ankara: Elvan Yayınları. C. 4. s. 1602.

Karaalioğlu, S. Kemal (1982). Resimli Türk Edebiyatçıları Sözlüğü. İstanbul: İnkılap ve Aka Yayınevi.

"Turhan Gürkan" Maddesi. Türk Sinema Araştırmaları Arşivi. http://arsiv.tsa.org.tr/uploads/documents/a_ozguc_le_bir_konusma_1069/yedinci_sanat_3_43_44.pdf (Erişim Tarihi: 12.04.2018)

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: SEVDA GEÇEN
Yayın Tarihi: 12.03.2019
Güncelleme Tarihi: 20.12.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Arka SokakMarmara Basımevi / İstanbul1946Şiir
Atatürk'ün Uşağının Gizli DefteriFer Yayınları / İstanbul1971Hatıra
Dünya Basınında Yılmaz GüneyGüney Filmcilik San. ve Tic. A.Ş. Yay. / İstanbul1976İnceleme
Sinema AnsiklopedisiHürriyet Gösteri Yayınları / İstanbul1985Araştırma

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Erdoğan Alkand. 10 Haziran 1935 - ö. 20 Haziran 2014Doğum YeriGörüntüle
2Ali A. Urald. 9 Mart 1959 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Bedrettin Cömertd. 27 Eylül 1940 - ö. 11 Temmuz 1978Doğum YeriGörüntüle
4Zeria Karadenizd. 1926 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5Ahmet İhsan Gevrekd. 1926 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Yahya Kanbolatd. 1926 - ö. 1 Ağustos 2000Doğum YılıGörüntüle
7MUSTAFA, Mustafa Kavakd. 1924 - ö. 2001Ölüm YılıGörüntüle
8Mümtaz Zeki Taşkınd. 15 Temmuz 1915 - ö. 2001Ölüm YılıGörüntüle
9Bert İzmailoviç Gurtuyevd. 1910 - ö. 2001Ölüm YılıGörüntüle
10Avni Engüllüd. 1947 - ö. ?MeslekGörüntüle
11İsmet Tokgözd. 21 Kasım 1948 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Ali A. Urald. 9 Mart 1959 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Alim Ersoyd. 1926 - ö. -Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Çınar Çığd. 01 Mayıs 1938 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Cahit Külebid. 10 Ocak 1917 - ö. 20 Haziran 1997Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16M. Turhan Tan (M. Samih Fethi)d. 1885 - ö. 25 Aralık 1939Madde AdıGörüntüle
17VEKLİ, Halit Turhan Karababad. 1928 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18KARASU, Yaşar Turhand. 01.01.1967 - ö. ?Madde AdıGörüntüle