HÂMİD, Nuh Beyzâde Enderunlu Mehmed Tayfur Hâmid Bey

(d. ?/? - ö. 1816-17/1232)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul’da doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Mehmed Tayfur’dur. Babası Hekimoğlu Ali Paşa’nın kız kardeşinin oğlu Nuh Bey’dir. Bu yüzden Nuh Beyzâde Enderunlu Mehmed Tayfur Hâmid Bey olarak tanındı. 1194/1780 yılında Enderun’da kilâr-ı hassaya girdi. Öğrenimini tamamladıktan sonra sır kâtibi oldu. 1230/1814-15 yılında Halep kadılığına atandı. 1232/1816-17 yılında İstanbul’da vefat etti.

Eserlerine dair bir bilgi bulunmamaktadır. Es'ad Mehmed Efendi (Oğraş 2001: 109)’ye göre edebiyatta üstattı. Enderunlu Mehmet Âkif (Uysal Bozaslan 2012: 255), Farsça ve Türkçe şiirleri olduğunu belirttikten sonra sanatını övmüştür. 

Kaynakça

Arslan, Mehmet (hzl.) (2010). Tayyâr-zâde Atâ Osmanlı Tarihi, Târîh-i Enderûn. C. 4. İstanbul: Kitabevi Yay. 417-422.

Çifçi, Ömer (hzl.) (yty). Fatîn Davud Hâtimetü’l- Eş‘âr (Fatîn Tezkiresi). http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10736,metinpdf.pdf?0 [erişim tarihi: 21.05.2014]. 97.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu, T. Karabey (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay. 182.

Kurnaz, Cemâl, M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 184.

Oğraş, Rıza (hzl.) (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-Endûz’u İnceleme-Metin. Burdur: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/Eklenti/10734,bahcepdf.pdf?0 [erişim tarihi: 21.05.2014]. 109.

Şemsettin Sami (1996). Kâmûsu’l-‘Alâm. Tıpkıbasım. C. 3. Ankara: Kaşgar Neşriyat Yay. 1918.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1981). “Hâmid, Mehmed Tayfur (Nuhbeyzâde)”. C. 4.İstanbul: Dergâh Yay. 86.

Türk Dünyası Ortak Edebiyatı, Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi (2004). “Hâmid”. C. 4. Ankara: AKM Yay. 383.

Uysal Bozaslan, Seda (2012). “Enderunlu Mehmet Âkif’in Mir’ât-i Şi’r Adlı Tezkiresinin Muhtasar Bir Nüshası”. Turkish Studies=Türkoloji Araştırmaları 7 (2): 2531-2568. http://www.turkishstudies.net/Makaleler/503051239_142Uysal%20Bozaslan%20Seda_S-2531-2568.pdf [erişim tarihi: 18.05.2014]. 2555-2557.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 23.05.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Dil-i sevdâ-zede gîsûlarına beste midir

Yok hemân bir başı boş âşıka vâreste midir

Tîr-i tîz-i nigehün kârına yokdur ârâm

Zahmun ey kaşı kemân sînede peyveste midür

Âh-ı serd-i dil-i uşşâka tayanmaz didiler

Serv-i nâzum o kadar tâze vü nevreste midir

Her zamân yâde gelür kâmeti bilmem ki aceb

Beyt-i endîşeme bir mısra‘-ı berceste midir

Sür‘at itmez reh-i eş‘ârda tab‘-ı Hâmid

Yoksa de’b-i şu‘arâ cünbiş-i âheste midir

Bunca dem sâgar-ı Cem bezmimizi devr itmez

Câm-ı hâtır gibi sâkî o da şikeste  midir

Uysal Bozaslan, Seda (2012). “Enderunlu Mehmet Âkif’in Mir’ât-i Şi’r Adlı Tezkiresinin Muhtasar Bir Nüshası”. Turkish Studies=Türkoloji Araştırmaları 7 (2): 2531-2568. http://www.turkishstudies.net/Makaleler/503051239_142Uysal%20Bozaslan%20Seda_S-2531-2568.pdf [erişim tarihi: 21.05.2014]. 2556.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Doğum YeriGörüntüle
2FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807Doğum YeriGörüntüle
4BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Doğum YılıGörüntüle
5FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807Doğum YılıGörüntüle
7BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Ölüm YılıGörüntüle
8FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807Ölüm YılıGörüntüle
10BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83MeslekGörüntüle
11FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?MeslekGörüntüle
12İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807MeslekGörüntüle
13BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16BEZMÎ, Yasakçızade İbrahim Bezmî Efendid. ? - ö. Aralık-Ocak 1682-83Madde AdıGörüntüle
17FEYZULLAH, Eyyûbid. 1829 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18İSMET, Mehmed Efendid. 1750 - ö. 1807Madde AdıGörüntüle