İFFET, Mehmed Efendi

(d. 1843/? - ö. 1896/?)
tekke şairi
(Tekke / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İffet, Abdullah Ercan’ın XIV. Yüzyıldan Günümüze Çorumlu Şairler adlı eserine göre 1843 senesinde Çorum yakınlarındaki İskilip’te doğmuştur. İffet mahlasını kullanmıştır. Asıl adı Mehmed Emin olan Molla Şeyh oğullarından Mustafa’nın oğludur. Şair, geçimini sağlayabilmek için fes kalıpçılığı yapmıştır. Ayrıca, Cafer Ağa Camii’nin işlerini yönetmekle görevlendirilmiştir. Kadirilik, Nakşibendilik, Mevlevilikten sonra yolunu Bektaşilikte arayan İffet 1896 senesinde doğduğu yer olan İskilip’te vefat etmiştir (1991: 214). 

Divan-ı İffet adlı yazma bir esere sahiptir. Ercan, İffet’in şiire münacat, naat gibi divan türleriyle başlayarak ilerleyen süreçte halk edebiyatına ilgi duyduğunu ifade etmiştir. Ercan’ın eserinden alınarak burada verilen nasihatnameden (1991: 215) hareketle eserlerinde, benimsediği dünya görüşü itibariyle dünyevi unsurlardan uzak durarak vahdet vurgusuyla öze, Allah’a yönelişi vurguladığı anlaşılmaktadır. İffet’in hayatı ve edebî şahsiyeti tekke edebiyatıüzerine yapılacak çalışmalarla aydınlatılabilir. 

Kaynakça

Ercan, Abdullah (1991). XIV.Yüzyıldan Günümüze Çorumlu Şairler. İstanbul: Hitit Festivali Komitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. AHMET ERMAN ARAL
Yayın Tarihi: 07.12.2014
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

Eserlerinden Örnekler

Nasihatname

Ey dilâ gel servet ü sâmâna etme iltifat
Mahrum-ı idrak olan insâna etme iltifat

İltifâtın var yürü bir ârif-ü dânâyya et
Hak ve bâtıl bilmeyen nâdâna etme iltifat

Hem özünden hem sözünden bî-haberdir zâhidan
Kendini fehmetmeyen hayvâna etme iltifat

Bülbül-i şeydâyı dinle gülsitanda subha dek
Nâle-i dil olmayan lisâna etme iltifat

Rağbetin kaldır sivânın kesretinden İffeta
Râh-ı vahdette devir devrâna etme iltifat

Ercan, Abdullah (1991). XIV.Yüzyıldan Günümüze Çorumlu Şairler. İstanbul: Hitit Festivali Komitesi. 216. 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Cahit Atayd. 1925 - ö. 28 Ağustos 2012Doğum YeriGörüntüle
2MIRIK, Fatmad. 1870 - ö. 1940Doğum YeriGörüntüle
3KADİR, Kadir Cingözd. 21.02.1954 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4TEVFÎK, Mehmed Tevfîk, Çaylak Tevfîk, Çopur Tevfîk, Mehmed Tevfîk-i Dehlevîd. 1843 - ö. 1892-93Doğum YılıGörüntüle
5HÜSNÎ, Sarıhatip-zâde Hüseyind. 1843 - ö. 1917Doğum YılıGörüntüle
6ÇERKEŞÎ, Mehmet Hilmid. 1843 - ö. 1907Doğum YılıGörüntüle
7REMZÎ, Hüseyin Remzî Paşad. 1839 - ö. 1896Ölüm YılıGörüntüle
8NESÎB, Hüseyin Nesîb Efendi, Karamanlıd. 1818 - ö. 1896Ölüm YılıGörüntüle
9HAKKI PAŞA, Hasan Hakkı Paşa, İşkodralıd. 1826 - ö. 1896Ölüm YılıGörüntüle
10MUSTAFA VÂZIHd. 1763 - ö. 1831?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11RUHÎ, Ruhî Bey Babad. ? - ö. 1900Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12HAVVA BACId. 1795 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13MAHVÎ, Süleymand. ? - ö. 1858Madde AdıGörüntüle
14ZÎREKÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ÂRİF, Beytülmâlemîni-zâde Mehmedd. ? - ö. 1677-78Madde AdıGörüntüle