İlhan Şevket Aykut

(d. 1907 / ö. 17 Mart 1991)
Şair, Yazar, Öğretmen
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Mehmet Şevket olan adını mahkeme kararıyla İlhan Şevket olarak değiştirmiştir. 1907'de Bingazi'de (Libya) doğdu. Hukuk Fakültesi'ndeki öğrenimin ardından iki yıl hâkimlik stajı yaptı, misafir öğrenci olarak üniversitede felsefe derslerini izledi. Galatasaray Lisesi'nde tarih-coğrafya öğretmeni olarak çalıştı. Siyasî görüşleri nedeniyle sürgüne gönderildi. 12 yıl memur olarak çalıştı. 1937'de memuriyetten istifa etti. Ömrünün kalan kısmında herhangi bir işte çalışmadı, başkaları adına doktora ve doçentlik tezleri hazırlayarak geçimini sağladı. Rusça, Fransızca, İngilizce, İtalyanca, Arapça ve Farsça biliyordu. Çektiği sıkıntılar nedeniyle psikolojik bir çöküntü yaşayan İlhan Şevket, 17 Mart 1991'de iki kutu kalp hapı içerek intihar etti.

Yalnız ve münzevi bir hayat yaşayan İlhan Şevket, ilk gençliğinden itibaren defterler dolusu şiir yazmasına rağmen 1950'ye kadar yazdıklarını imha etme yolunu seçmiştir. Şiirlerini hiçbir dergide yayımlamayan İlhan Şevket, 1952-1962 yılları arasında yazdığı şiirlerden sekiz yüzünü ayırarak kitaplaştırmaya karar vermiş, fakat bu niyetinden daha sonra vazgeçmiştir. Bütün şiirlerinin Osmanlıca elyazmaları şu anda Fransız Ulusal Kitaplığı'nda yer almaktadır. Şiirlerinin bir kısmı Zeki Coşkun tarafından yayına hazırlanmış ve 2000 yılında Kılıç Artığı: Gizlenen Bir Şairin Portresi adıyla neşredilmiştir.

Şiirlerinde devlet, toplum ve din eleştirileri belirgin bir şekilde yer bulmaktadır. Mehmet Can Doğan, İlhan Şevket'in şiirleri ile ilgili şu tespitleri yapmıştır: "O, yeni sözcükler türetir, bazı sözcüklerin anlam alanlarını farklı bağdaştırmalarla zenginleştirir. İlhan Şevket'in şiirinde anlamak önemli bir gösterge olduğu gibi, bu şiirin düzleminde önemli bir sorunsaldır da. Şair, anlayarak her şeyi bilince çıkarma çabasındadır; bütün enerji, buna harcanmakta ve anlaşılanın berraklaşacağı umulmaktadır. Şair olarak anılmak isteği hep vardır zihninde. Efsaneleşen hayat, bütün yatırımını şiire aktarmış; bunun dışında kalan var olma alanlarını dışarıda bırakmıştır." (Doğan 2006: 357-372)

Kaynakça

Doğan, Mehmet Can (2006). "Korku ve Yalnızlıktan Ölüm: İlhan Şevket Aykut". Şair Sözü. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

"İlhan Şevket Aykut" Maddesi. Türkiye Ünlüleri İnternet Ansiklopedisi. http://www.biyografya.com/biyografi/9126 [erişim tarihi: 06.05.2018]

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NECATİ TONGA
Yayın Tarihi: 24.05.2018
Güncelleme Tarihi: 06.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kılıç Artığı : Gizlenen Bir Şairin PortresiYapı Kredi Yayınları / İstanbul2000Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Suat Salih Asrald. 1 Eylül 1901 - ö. 20 Nisan 1981Doğum YeriGörüntüle
2İlhami Bekir Tezd. 1906 - ö. 29 Mart 1984Doğum YeriGörüntüle
3Selami Münir Yurdatapd. 1910 - ö. 27 Ocak 1987Doğum YeriGörüntüle
4İlhan Tarusd. 24 Kasım 1907 - ö. 8 Ocak 1967Doğum YılıGörüntüle
5ETO/DİDARİ, Ekvtime Davlaşeridzed. 1907 - ö. 1987Doğum YılıGörüntüle
6Vasfi Mahir Kocatürkd. 1907 - ö. 17 Temmuz 1961Doğum YılıGörüntüle
7Celal Vardard. 1916 - ö. 2 Eylül 1991Ölüm YılıGörüntüle
8BAHATTİN ÇAMURALİd. 1931 - ö. 27.04.1991Ölüm YılıGörüntüle
9BEYLER KADİROV (BEYLER KADİROV HACI REŞİDOĞLU)d. 25.05.1914 - ö. 03.06.1991Ölüm YılıGörüntüle
10Atasoy Müftüoğlud. 1942 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Ahmet Tevfik Ozand. 1953 - ö. 15 Ocak 2021MeslekGörüntüle
12Banu Bozdemird. 1 Şubat 1974 - ö. ?MeslekGörüntüle
13İhsan Nuri Olgund. 1910 - ö. 6 Şubat 1985Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ayşen Bayazıt Melikd. 26 Nisan 1966 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Rüştü Şardağd. 1917 - ö. 27 Kasım 1994Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Emir İlhand. 16 Aralık 1982 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17İlhan Kemald. 13 Eylül 1968 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18İsmail Fatih Ceyland. 20 Aralık 1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle