İSMET, Mustafa İsmet Efendi, Pepe İsmet

(d. 1833/1248 - ö. 1892/1310)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Mustafa İsmet Efendi’dir. “Pepe İsmet” namıyla tanındı. 29 Zilhicce 1248/19 Mayıs 1833’te İstanbul’da doğdu. Babası kuzâttan Mustafa Enîs Efendi’dir. Süleymaniye’deki Edebiyye Mektebini tamamladıktan sonra özel hocalardan ders aldı. Muharrem 1267/Kasım 1850’de Hariciye Nezareti Mektubî Kaleminde maaşsız olarak çalışmaya başladı. Sekiz sene böyle çalıştıktan sonra kendisine 30 kuruş maaş bağlandı. Hariciye ve Kapı Kethüdaları Kitabetinde görev yaptı. Muhacirin Komisyonunda bir süre bulunduktan sonra Rebiyülevvel 1284/Temmuz 1867’de İstanbul Mutasarrıflığı Başkitabetine; mutasarrıflığın 1287/1870’de ilgası üzerine Üsküdar Bidayet Hukuk Mahkemesi Zabıt Kitabetine; oradan Telgraf ve Posta Nezareti Muhasebe Kalemine önce müsevvid, sonra mukabeleci ve nihayet mümeyyiz olarak atandı. 11 Muharrem 1310/5 Ağustos 1892’de vefat etti.

İbnü’l-Emin Mahmud Kemal İnal’ın naklettiğine göre Mustafa İsmet Efendi, sağlam ve iri cüsseli, hoş sözleri ve fıkraları olan latifeci bir kimseydi. Ancak bu fıkralar ve latifeler kaydedilmediği için kayboldu. İnal, Mustafa İsmet’in çok az eserini gördüğünü söyleyerek bunlar içerisinde hece vezni ile söylediği manzumenin diğerlerine nazaran daha güzel olduğunu iddia etti (Özgül 2000: 1037-38).

Kaynakça

Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA). Dâhiliye/Defterler 5/733.

Dural, Güngör (2004). “İsmet”. Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. 5. Ankara: AKM Yay. 236.

Kurnaz, Cemal, M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî. C.2. Ankara: Bizim Büro Yay.

Özgül, M. Kayahan (hzl.) (2000). İbnü'l-Emin Mahmud Kemal İnal, Son Asır Türk Şairleri. C. II. Ankara: AKM Yay.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1982). “İsmetMustafa Efendi”. C. 5. İstanbul: Dergâh Yay. 9.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. RIFAT KÜTÜK
Yayın Tarihi: 31.12.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Hilâli bedr eden Hâlik yine bedri hilâl eyler

Bu kudret var iken onda dilerse mâhı sâl eyler

Cihânın varına mağrur olup yoklukta gam çekme

Gedâyı şâh eder şâhı bir anda pâymâl eyler

Kanaât eyle aldanma sakın emvâl-i dünyâya

Ki Kârûn olsa da âdem yine terk-i menâl eyler

Muhabbet ehli ol âlem muhabbetle kurulmuştur

Bu bahsi bilmeyen câhil ne der de kîl ü kâl eyler

Değil nâ-merde hattâ merde muhtâc eyleme Rabb’im

Kapında dâimâ İsmet bu yolda arz-ı hâl eyler

Özgül, M. Kayahan (hzl.) (2000). İbnü'l-Emin Mahmud Kemal İnal, Son Asır Türk Şairleri. C. II. Ankara: AKM Yay. 1038.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Öngöre, Bilged. 27 Haziran 1953 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2YETİMÎ, La'lizade Abdülbakid. 1679 - ö. 1746Doğum YeriGörüntüle
3ABDÎ, Sarı Abdullah Efendid. 12 Mart 1584 - ö. 27 Ekim 1660Doğum YeriGörüntüle
4MEDİNEd. 1833 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5SERDARî, Hacıd. 1833 - ö. 1919/1922Doğum YılıGörüntüle
6RÂZÎ, Arapkirlid. 1833 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HAYRÎ, Süleymân Hayrîd. 1844 - ö. 1892Ölüm YılıGörüntüle
8GÂFİL, Ali Akberd. 1828 - ö. 1892Ölüm YılıGörüntüle
9AZMÎ, Hüseyin Azmî Deded. 1815 - ö. 1892Ölüm YılıGörüntüle
10RÂ'İF, Mollacık-zâde Mehmed Râ'if Efendid. ? - ö. 1825Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11HÜSNÎd. ? - ö. 1894 ds.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12ABDURRAHMÂN FEHMÎd. ? - ö. 1904Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ALİ FERDÎ EFENDİ, Arayıcızâde Bekir Bin Ali Ferdî-i Kayserid. ? - ö. 1715Madde AdıGörüntüle
14S‘İD, Abdullah Sâ‘id Efendid. ? - ö. 1739-40Madde AdıGörüntüle
15HAMDÎ, Muhammed Hamdî Babad. 1845 - ö. 1908Madde AdıGörüntüle