Kazmaz, Süleyman

(d. 2 Mart 1915 / ö. 22 Şubat 2013)
Yazar, Hukukçu, Halkbilimci
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

2 Mart 1915 tarihinde Rize’de doğan Süleyman Kazmaz, ilk tahsilini Çayeli İlkokulu’nda tamamladı. Rize Ortaokulu’ndan ve ardından Edirne Erkek Öğretmen Okulu'ndan mezun olan Kazmaz; 1939’da Gazi Eğitim Enstitüsü'nü, 1946’da Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Felsefe Şubesi'ni, 1950’de ise Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdi (Toygar 2009: 3). Stajını tamamladıktan sonra 1952’de Ankara Barosu'nda avukatlığa başladı. II. Dünya Savaşı’nın başlamasıyla askere alınarak 1940 yılında Sarıkamış’a gönderildi. Sarıkamış’taki askerlik günlerinde çevrede ve yakın köylerde inceleme gezileri yaparak bunları daha sonra yayımladı. 1964 yılından sonra öğretmenlikle avukatlığı bir arada yürüttü. Emekli olduktan sonra yaşamını avukatlık yaparak sürdürdü (Işık 2006: 2127). 22 Şubat 2013 tarihinde Ankara'da hayata vefat etti.

Çalışma hayatına ilkokuldan sonra Çayeli Belediyesi’nde mülazım olarak başlayan Kazmaz, burada çalışmasının maddî açıdan olduğu kadar kültürel açıdan da kendisine büyük faydası olduğunu belirtir. Rize Ortaokulu'ndaki okul müdürü İsmail Uğuz ve Türkçe öğretmeni Sıtkı Can sayesinde ilk yazıları Rize İl Gazetesi’nde yayımlanır (Toygar 2009: 4). Daha sonra Okul ve Öğretmen, İnan (Trabzon Halkevi Dergisi) ve Ülkü (Halkevleri Dergisi) dergilerinde bazı şiirleri ve Akpınar, Küçük Asya, Birlik, Sivas Folkloru, Türk Kültürü, Erdem ve Türk Dili dergilerinde yazıları yayımlanır (Toygar 2009: 9, 15).

Sıtkı Can, Rize Şairleri adlı kitabında Rize Ortaokulu'nda Türkçe öğretmeni iken Kazmaz’ın kendisinin öğrencisi olduğunu belirterek onun çalışkan ve içli bir genç olduğundan, şiire merakından ve bazı dergilerde yeni yazılarını okudukça hevesinin arttığından bahseder (Can 1940: 87). Kazmaz'ı halk kültürü alanında çalışmaya yönlendiren kişi ise Ahmet Kutsi Tecer’dir. Süleyman Kazmaz; Kamil Toygar, Cihan Yamakoğlu ve Ahmet Edip Uysal ile birlikte Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfını kurar (Atacan 2009: 144). Bu vakıf kurulduktan sonra Kazmaz’ın halk kültürü araştırmalarına daha çok yöneldiği görülmektedir.

Birçok edebî türde eser veren Süleyman Kazmaz, yurt içi ve yurt dışında bilimsel etkinliklere katılıp çeşitli konularda bildiriler sunmuştur. 41 kitabı ve pek çok makalesi olan Kazmaz’ın yazdığı roman ve hikâyeler dışında kitap ve makalelerinin çoğu folklorla ilgilidir. Halk kültürüyle ilgili önemli çalışmalar yapmış, özellikle Rize folkloruyla ilgili başvuru niteliğinde eserler kaleme almıştır. Kazmaz'ın çalışmaları sayesinde Rize’nin pek çok kültürel varlığı derlenmiş ve bugüne ulaşmıştır.

Kaynakça

Atacan, V. (2009). “Süleyman Kazmaz”. Süleyman Kazmaz'a Armağan (Haz. Kamil Toygar-Nimet Berkok Toygar). Ankara: Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları. s. 143-144.

Can, Sıtkı (1940). Rize Şairleri. Giresun: Akgün Basımevi.

Işık, İhsan (2006). Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi -5-. Ankara: Elvan Yayınları.

Toygar, Kamil (2009). “Süleyman Kazmaz’ın Hayatı ve Eserleri”. Süleyman Kazmaz'a Armağan (Haz. Kamil Toygar-Nimet Berkok Toygar). Ankara: Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları. s. 3-42.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. DAMLANUR KÜÇÜKYILDIZ
Yayın Tarihi: 05.04.2018

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Okuma ve Yurt BilgisiMaarif Matbaası / -1944Diğer
SeninleAnkara Basımevi / Ankara1944Roman
Sanatta Ritimler ve Kanunlar (Fransızcadan)Remzi Kitabevi / ?1945Çeviri
Çıldırlı Âşık İlyas Anlatıyor (Âşık İlyas’ın Rüyasında Aşk Bâdesi İçmesi)Halk Bilgisi ve Halk Edebiyatı Yayınları / Ankara1946Araştırma
Köy TiyatrosuHalk Evleri Bürosu Temsil Yayınları / ?1950Araştırma
Çalışan Kızlar (Tefrika)- / -1955Roman
Hayaller ve Hakikatler (Tefrika)- / -1959Roman
Yarının İnsanlarıMatbaacılık okulu / İstanbul1961Tiyatro
Türkçe II? / ?1963Diğer
ÇifteçamlıkKardeş Matbaası / Ankara1968Roman
İnsanca Bir DünyaKardeş Matbaası / Ankara1969Deneme
Rize Halk Şairleri (Halk Edebiyatı Alanında Bir Araştırma)Pars Matbaası / Ankara1976Araştırma
Ağaç Meyve VerincePars Matbaası / Ankara1978Roman
Yeni Bir Güneş-Atatürk ve Anadolu MedeniyetiKardeş Matbaası / Ankara1982Deneme
Rize Halk Şairleri ve Halk KültürüRize Hoytur Derneği / ?1987Araştırma
Halk Kültürü Ürünlerinde Telif HakkıKültür Bakanlığı / Ankara1990Araştırma
Rize Yemekleri ve Yemek Kültürü (Halk Kültürü Alanında Bir Araştırma)Odak Ofset / Ankara1992Araştırma
Çayeli Halk Şairleri Halk Kültürü Alanında Bir AraştırmaTürk Halk Kültürünü Araştırma Vakfı / Ankara1993Araştırma
Aşka DönüşAjans Mat. A.ş. / Ankara1994Roman
Çayeli Geçmiş Günler ve Halk KültürüTürk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / ?1994Araştırma
Beyazsu Köyü (Bir Köy Araştırması)Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara1994Araştırma
Sarıkamış’ta Köy GezileriAtatürk Kültür Merkezi / Ankara1995Araştırma
Milli Mücadele’de İpsiz Recep ve Rizeli GönüllülerTürk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara1996Araştırma
Atatürk'ün İstediği Medeniyetin IşıklarıAtatürk Kültür Merkezi Yayınları / Ankara1997Araştırma
Kastamonu Geçmiş Günler ve Küçük Sanat HayatıTürk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara1997Araştırma
KestanekarasıTakav Matbaacılık / Ankara1998Hikâye
Rize-Çayeli Halk Kültürü Araştırmaları-ITürk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara1998Araştırma
Barla Geçmiş Günler ve Halk KültürüTürk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara2000Araştırma
Rize-Çayeli Halk Kültürü Araştırmaları II (Küçük Sanat Hayatı)Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara2001Araştırma
Biz ve Onlar- Dış Geziler ve DüşüncelerDağpaş Matbaacılık / Ankara2002Araştırma
Rize-Çayeli Halk Kültürü Araştırmaları III (Hatıralar-İncelemeler-Derlemeler)Türk Halk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı Yayınları / Ankara2003Araştırma
Kazmaz Ailesinden Hatıralar? / Ankara2004Hatıra
Ahmet Kutsi Tecer Hayatı ve EserleriÜç Renk Matbaası / Ankara2008İnceleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HİLMİ, Mustafa Hilmid. ? - ö. 1939Doğum YeriGörüntüle
2ÂGÂHÎd. 1838 - ö. 1903Doğum YeriGörüntüle
3Yamakoğlu, Cihand. 1 Ocak 1940 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4M. Sırrı Uzunhasanoğlud. 1 Ocak 1915 - ö. 11 Eylül 2004Doğum YılıGörüntüle
5Edipoğlu, Baki Sühad. 1915 - ö. 15 Eylül 1972Doğum YılıGörüntüle
6PAŞA ELİF, Elif Kamand. 1915 - ö. 31.07.2003Doğum YılıGörüntüle
7PERİŞAN (PERİŞAN ALİ), Ali İspird. 1944 - ö. 2013Ölüm YılıGörüntüle
8Veysel Turan Akkoyunlud. 28 Aralık 1925 - ö. 13 Haziran 2013Ölüm YılıGörüntüle
9Güzin Dinod. 1910 - ö. 30 Mayıs 2013Ölüm YılıGörüntüle
10Ünal Bolatd. 22 Temmuz 1960 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Yazar, Dilekd. 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Karakoç, Arifd. 1932 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Azar, Adnand. 1956 - ö. 10 Ocak 2014Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Ferhat Özkand. 1981 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Şen, Seyit Mehmetd. 6 Mayıs 1944 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Aydın, Süleyman Turgutd. 1943 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17ÂTIF, Süleymân Âtıf Efendid. ? - ö. 1844Madde AdıGörüntüle
18TAB'Î, Süleyman Tab'î Efendid. ? - ö. 1611-12Madde AdıGörüntüle