KEŞFÎ, Ömer

(d. 1835/1250 - ö. 1867/1284)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl ismi Ömer Keşfî’dir. 1835 yılında doğmuştur. Nerede doğduğu hakkında bilgi yoktur. Babasının isimi Ali Efendi’dir (Özgül 2000: 1214). Kırım Savaşı’na katıldı. Kırım Savaşı’nda Seyyid Hamza Nigârî kumandasında Kafkasya zâdegânından teşekkül eden süvari alaylarının kâtipliğini yaptı. Anadolu orduları hizmetinde iken yaptığı hizmetlerden dolayı ömür boyu maaş bağlanarak taltif edildi. (Özgül 2000: 1214) Savaştan sonra, Erzurum İskân-ı muhâcirin memuriyetinde ve muhasebe kitabetinde bulundu (Kurnaz 2000: 755). Keşfî Efendi 1867 yılında daha 32 yaşında iken Erzurum’da vefat etti. Naaşı Erzurum Derviş Ağa Camii haziresine defnedildi. Keşfî Efendi’nin oğlu Hâfız Muhammed Kâşif de babası gibi devlet memurluğu görevinde bulunmuş şairdir. O da 1921 yılında Erzurum’da vefat etmiştir.
Kütüphanelerde Ömer Keşfî adına bir eser tespit edilmiştir. Tercih-i Rumûzât-ı Kâimî adlı bu eser, mutasavvıf bir şair olan Kâimî Hasan Efendi (ö.1860)’nin Vâridât isimli eserindeki remizlerinin tevilini içeren bir eserdir. Bir nüshası tespit edilmiştir. Eser 16 varak olup İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı Osman Ergin Türkçe Yazmaları No:1405’te kayıtlıdır.
Hakkında en geniş malumatı veren İbnü'l-Emin Mahmud Kemal İnal, Keşfî’nin hayli manzum söz söylediğini ve bundan dolayı da tekrara düştüğünü ima eder: Her şeyin güzeli gibi, sözün güzeli de azdır. Herkes nefsinde söz söylemek salahiyetini tahayyül etmese yahut söylediği sözlerin güzelliğine kâni olmasa güzel söz söyleyene ve güzel söze tesadüf olunur (Özgül 2000: 1214).

Kaynakça

Keşfî (yty.). Tercih-i Rumûzât-ı Kâimi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı Osman Ergin Türkçe Yazmaları No:1405.

Kurnaz, Cemal-Tatçı, Mustafa (hzl.) (2001). Mehmed Nail Tuman, Tuhfe-i Nâili Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay.

Özgül, M. Kayahan (hzl.) (2000). İbnü'l-Emin Mahmud Kemal İnal, Son Asır Türk Şairleri. C. 2. Ankara: AKM Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULKADİR ERKAL
Yayın Tarihi: 25.05.2014

Eserlerinden Örnekler

Murabba

Tepti sevdâ yine dil menzil-i cânâna gider
Başı açık yalın ayak derke-i sultâna gider
Cûşîş-i şevk u niyâz ile o meydâna gider
Gâliba şâh-ı şehîd aşkına kurbâna gider

Sîne-i âşıka ey dil çekilir dâğ-ı hezâr
Vâdi-i gamda nice yıllar eder nâle vü zâr
Cân verir etmek için kûy-ı dilâraya güzâr
Tepti sevdâ yine dil menzil-i cânâna gider

Aşka pâ-beste olanlar hiyel ü âle düşer
Gâh çâh-ı gama geh vesvese-i bâle düşer
Yolda bin türlü meşakkatle yamân hâle düşer
Tepti sevdâ yine dil menzil-i cânâna gider


Zerrece yok ki tahammül ede ârâm ü sükûn
Ol kadar câm-ı heves sunmuş ona baht-ı nigûn
Aşktan gayrı gerekmez ona hiç râh-nümûn
Tepti sevdâ yine dil menzil-i cânâna gider

Kimde aşkın eseri eylese bir zerre zuhûr
Olur elbette o dem merhale-i râhata dûr
Zevk-i vuslatla fakat bir gün eder kesb-i huzûr
Tepti sevdâ yine dil menzil-i cânâna gider

Özgül, Kayahan (hzl.) (2000). İbnü'l-Emin Mahmud Kemal İnal, Son Asır Türk Şairleri. C. 2. Ankara: AKM Yay. 1214.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SEYRANÎd. 1835 - ö. 1894Doğum YılıGörüntüle
2HABÎB, Mirza Habîb Efendi, Isfahanlıd. 1835 - ö. 1894Doğum YılıGörüntüle
3BURHANİ, Mehmed Alid. 1835 - ö. 1908Doğum YılıGörüntüle
4LÜZÛMÎ, Besnilid. 1802 - ö. 1867Ölüm YılıGörüntüle
5FÂ'İZ, Mahmûd Paşad. 1824 - ö. 1867Ölüm YılıGörüntüle
6LEBÎB, Mehmed Lebîb Efendi, İstanbullud. 1789 - ö. 1867Ölüm YılıGörüntüle
7SELÂNİKÎ, Mustafa Efendid. ? - ö. 1600 CivarıMeslekGörüntüle
8Feyzî, Sâlihd. ? - ö. 1715MeslekGörüntüle
9HAYRÎ, Mehmed Hayrullahd. 1860? - ö. 1910MeslekGörüntüle
10CÜDÂYÎd. ? - ö. 19. yy.Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ŞEYHÎ, Gavrem-zâded. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12MEHMED CEMÎL, İstanbullud. 1860 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ÇELEBİZÂDE ÂSIM, İsmâ'ild. 1685? - ö. 1760Madde AdıGörüntüle
14ABDURRAHÎM, Abdurrahîm Karahisârî, Şeyh Abdurrahîm Karahisârî, Abdurrahîmu’l-Karahisârî, Abdurrahîm Sultân, Abdurrahîm Mısırlı-zâde, Mısırlı-zâde, Mısrîoğlu, Mısrî Sultând. 1437-38? - ö. 1495-96?Madde AdıGörüntüle
15MESUD, Hocazâde Mesut Efendid. ? - ö. 1 Ağustos 1666Madde AdıGörüntüle