Kılıç Ali (Emrullahzade Asaf)

(d. 1888 / ö. 14 Temmuz 1971)
Asker, siyasetçi, devlet adamı, yazar
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Emrullahzade Asaf olan Al Kılıç, İstanbul'da doğmuştur ve "Hüsrevoğulları" sülalesine mensuptur. Yazar Altemur Kılıç'ın babasıdır. Gedikli Küçük Zabit Mektebi'ni bitirerek orduya katılmıştır. Balkan Savaşı'nda, Çanakkale muharebelerinde teğmen ve üsteğmen olarak görev yapmıştır. Teşkilat-ı Mahsusa'da hizmet etmiştir. Azerbaycan'a giren İslam Ordusu Komutanı Nuri Paşa'nın başyaverliğini yapmıştır (Altemur Kılıç'tan aktaran Turgut 2005:13). 1918'de yüzbaşılığa terfi edilmiştir. ''Birinci Sınıf Harp Nişanı'' ile taltif edilmiştir. Celal Bayar'ın önerisi üzerine Sivas'ta bulunan Mustafa Kemal Paşa'ya iki subay arkadaşıyla iltihak etmişlerdir. Mustafa Kemal, onu Antep ve Maraş taraflarında Kuvayi Milliye'yi teşkilatlandırmaya memur etmiş ve ona isim olarak yaşadığı mahallenin adını vermiştir. O günden sonra da "Asaf Kılıç Ali" diye anılmıştır. Milletvekili olarak Büyük Millet Meclisinin çalışmalarına katılmıştır. Ankara İstiklal Mahkemesi'nede üyeliği de bulunmaktadır. İş Bankası'nın kurucu üyeleğinde de bulunan Kılıç Ali, 14 Temmuz 1971'de İstanbul'da vefat etmiştir (Işık 2006: 2165).

Miilli Mücadelenin başlangıcından itibaren Atatürk'ün yanında yer alan Kılıç Ali, ''zevat-ı mutade'' unvanı ile ödüllendirilmiştir. Atatürk'ün yer aldığı savaşları, çepheleri, şehirleri ve bu şehirlerin o günkü durumlarını, Atatürk'ün ölüm anını vd. yaşanan olayları sıkı bir gözlem çerçevesinde kaleme almıştır. Kılıç Ali Anlatıyor, Atatürk'ün Hususiyetleri, Atatürk'ün Son Günleri, İstiklal Mahkemeleri Hatıraları adlı eserleri anı türünde kaleme alınmıştır. Kılıç Ali'nin hatıralarına esas olan not ve belgelerin çoğu eski harflerle, bazıları da yeni harflerle yazılmış ve bunlar Altemur Kılıç'ın kontrolünde yayımlanmıştır (Altemur Kılıç'tan aktaran Turgut 2005: 17).

Kaynakça

Işık, İhsan (2006). ''Kılıç Ali''. Resimli ve Metinli Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi. C. IV. Ankara: Elvan Yayınları: 2165.

Turgut, Hulûsi (2005). Atatürk'ün Sırdaşı Kılıç Ali'nin Anıları. drl. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: RÜMEYSA ÜÇPINAR
Yayın Tarihi: 13.02.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kılıç Ali AnlatıyorSel Yayınları / İstanbul1955Hatıra
Atatürk'ün HususiyetleriSel yayınları / İstanbul1955Hatıra
Atatürk'ün Son GünleriSel yayınları / İstanbul1955Hatıra
İstiklal Mahkemeleri HatıralarıSel yayınları / İstanbul1955Hatıra

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ertuğrul, Muhsind. 07 Mart 1892 - ö. 29 Nisan 1979Doğum YeriGörüntüle
2AZÎZÎ, Mustafad. ? - ö. 1585Doğum YeriGörüntüle
3Ulay, Farukd. 1957 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Arı, Şevketd. 1888 - ö. 9 Ekim 1979Doğum YılıGörüntüle
5MAHTUMÎ/ŞEVKÎ, Şevki Yazıcıd. 1888/1889 - ö. 1947Doğum YılıGörüntüle
6Prenses Kadriye Hüseyind. 10 Ocak 1888 - ö. 1955Doğum YılıGörüntüle
7Yaşar Nezihed. 1880 - ö. 5 Kasım 1971Ölüm YılıGörüntüle
8Fahir Ongerd. 1920 - ö. 6 Temmuz 1971Ölüm YılıGörüntüle
9Atay, Falih Rıfkıd. 25 Ocak 1894 - ö. 20 Mart 1971Ölüm YılıGörüntüle
10Ahmet Hikmet Müftüoğlud. 3 Haziran 1870 - ö. 19 Mayıs 1927MeslekGörüntüle
11Cihan Demircid. 12 Ağustos 1962 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Deniz Günald. 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Abdülhalim Memduhd. 1866 - ö. 21 Temmuz 1905Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Şemsettin Samid. 1 Haziran 1850 - ö. 18 Haziran 1904Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Ömer Lutfi Fikrid. 1872 - ö. 7 Ekim 1934Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16SEYYİD ALİd. ? - ö. 1794-95Madde AdıGörüntüle
17ALİ İFFETd. 1872 - ö. 1941Madde AdıGörüntüle
18NAÇARİ BABA, Ali Çetind. 1947 - ö. ?Madde AdıGörüntüle