MANSUR

(d. 1870 / ö. 16.03.1924)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Mansur olan âşık, Diyarbakır’ın Çınar ilçesine bağlı Şükürlü köyünde 1870 yılında dünyaya gelmiştir. Şükürlü köyü, öteden beri yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenlerin yerleşik bulunduğu bir köydür. Kaynaklarda hakkında bilgi bulunmayan Âşık Mansur hakkında burada aktardığımız sınırlı bilgiyi de yöredeki saha çalışmalarımız sırasında köylülerinden ve Diyarbakır yöresi ile ilgili folklor ve kültür araştırmaları olan araştırmacı Vedat Güldoğan’dan derlediğimizi belirtmekte fayda vardır. Bu bilgilere göre, Âşık Mansur’un çok güzel olan sesinin yanı sıra, bağlamayı da ustaca çalan bir âşık olduğu bilinmektedir. 16 Mart 1924 tarihinde vefat eden Âşık Mansur’un şiirlerinden yalnızca bir koşma tespit edilmiş durumdadır (Akın 2011: 65-66). Söz konusu koşmaya Basri Konyar tarafından hazırlanan “Diyarbekir Yıllığı” adlı eserin üçüncü cildinde de yer verilmiştir. Konyar, bu koşma dışında Âşık Mansur’un hayatı ya da edebî kişiliği hakkında herhangi bir bilgi aktarmamıştır (Konyar 1936: 84-85).

Âşık Mansur’a ait bir koşma dışında herhangi bir şiirinin elimize ulaşmamış olması nedeniyle edebî kişiliği hakkında çok fazla söz söylememiz mümkün değildir. Ancak bu koşmasından âşık tarzı şiir geleneğine hâkim olduğu ve sade bir dil kullandığı anlaşılmaktadır. Ayrıca söz konusu koşmada yer verdiği “göynünü” ve “bilmiyen” gibi sözcüklere ait ağız özelliklerinin yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenler tarafından günümüzde hâlen korunduğunu belirtmemizde fayda vardır (Akın 2011: 65).

Kaynakça

Akın, Bülent (2011). Diyarbakırlı Türkmen Alevi Âşıklar. Köln: Önel Verlag.

Konyar, Basri (1936). Diyarbekir Yıllığı. C. 3. Ankara: Ulus Basımevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 03.01.2019
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÜSEYİN, Çorumlud. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HATUNİ, Hatun Özberkd. 1966 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3SAFÎ, Hacı Mustafa Safîd. 1784 - ö. 29.12.1846Doğum YeriGörüntüle
4GİRYÂNÎ, Süleyman İbn-i İbrahimd. 1861/1870? - ö. 1915/1920?Doğum YılıGörüntüle
5Zahir Bigiyevd. 1870 - ö. 1902Doğum YılıGörüntüle
6ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7GİRYÂNÎ, Süleyman İbn-i İbrahimd. 1861/1870? - ö. 1915/1920?Ölüm YılıGörüntüle
8Zahir Bigiyevd. 1870 - ö. 1902Ölüm YılıGörüntüle
9ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10GİRYÂNÎ, Süleyman İbn-i İbrahimd. 1861/1870? - ö. 1915/1920?MeslekGörüntüle
11Zahir Bigiyevd. 1870 - ö. 1902MeslekGörüntüle
12ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?MeslekGörüntüle
13GİRYÂNÎ, Süleyman İbn-i İbrahimd. 1861/1870? - ö. 1915/1920?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Zahir Bigiyevd. 1870 - ö. 1902Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16GİRYÂNÎ, Süleyman İbn-i İbrahimd. 1861/1870? - ö. 1915/1920?Madde AdıGörüntüle
17Zahir Bigiyevd. 1870 - ö. 1902Madde AdıGörüntüle
18ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Madde AdıGörüntüle