MANSUR

(d. 1870 / ö. 16.03.1924)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Asıl adı Mansur olan âşık, Diyarbakır’ın Çınar ilçesine bağlı Şükürlü köyünde 1870 yılında dünyaya gelmiştir. Şükürlü köyü, öteden beri yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenlerin yerleşik bulunduğu bir köydür. Kaynaklarda hakkında bilgi bulunmayan Âşık Mansur hakkında burada aktardığımız sınırlı bilgiyi de yöredeki saha çalışmalarımız sırasında köylülerinden ve Diyarbakır yöresi ile ilgili folklor ve kültür araştırmaları olan araştırmacı Vedat Güldoğan’dan derlediğimizi belirtmekte fayda vardır. Bu bilgilere göre, Âşık Mansur’un çok güzel olan sesinin yanı sıra, bağlamayı da ustaca çalan bir âşık olduğu bilinmektedir. 16 Mart 1924 tarihinde vefat eden Âşık Mansur’un şiirlerinden yalnızca bir koşma tespit edilmiş durumdadır (Akın 2011: 65-66). Söz konusu koşmaya Basri Konyar tarafından hazırlanan “Diyarbekir Yıllığı” adlı eserin üçüncü cildinde de yer verilmiştir. Konyar, bu koşma dışında Âşık Mansur’un hayatı ya da edebî kişiliği hakkında herhangi bir bilgi aktarmamıştır (Konyar 1936: 84-85).

Âşık Mansur’a ait bir koşma dışında herhangi bir şiirinin elimize ulaşmamış olması nedeniyle edebî kişiliği hakkında çok fazla söz söylememiz mümkün değildir. Ancak bu koşmasından âşık tarzı şiir geleneğine hâkim olduğu ve sade bir dil kullandığı anlaşılmaktadır. Ayrıca söz konusu koşmada yer verdiği “göynünü” ve “bilmiyen” gibi sözcüklere ait ağız özelliklerinin yöredeki Alevi inancına mensup Türkmenler tarafından günümüzde hâlen korunduğunu belirtmemizde fayda vardır (Akın 2011: 65).

Kaynakça

Akın, Bülent (2011). Diyarbakırlı Türkmen Alevi Âşıklar. Köln: Önel Verlag.

Konyar, Basri (1936). Diyarbekir Yıllığı. C. 3. Ankara: Ulus Basımevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 03.01.2019
Güncelleme Tarihi: 08.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1CEMÎLÎd. 1465-66 - ö. 1543-44Doğum YeriGörüntüle
2RAFET, Rafet Yayand. 1960 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3RÂSİM, Sarac-zâde Muhammed Kâsımd. 1781 - ö. 1845Doğum YeriGörüntüle
4ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Doğum YılıGörüntüle
6ALİ, Ali Süleymanovd. 1870 - ö. 1953Doğum YılıGörüntüle
7ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Ölüm YılıGörüntüle
9ALİ, Ali Süleymanovd. 1870 - ö. 1953Ölüm YılıGörüntüle
10ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?MeslekGörüntüle
11KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916MeslekGörüntüle
12ALİ, Ali Süleymanovd. 1870 - ö. 1953MeslekGörüntüle
13ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ALİ, Ali Süleymanovd. 1870 - ö. 1953Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ZEHRA BACId. 1870? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17KUL HAYDAR, Yozgatlıd. 1870 - ö. 1916Madde AdıGörüntüle
18ALİ, Ali Süleymanovd. 1870 - ö. 1953Madde AdıGörüntüle