Mualla Anıl

Mualla Karakazan
(d. 1909 / ö. 23 Ekim 1985)
Öğretmen, Şair, Bestekar
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Edirne’de doğdu. Babası, Manastır’ın köklü ailelerinden gelen Tevfik (Ertekin) Bey; annesi, Edirne eşrafından mebus Hacı İbrahim Beyin kızı Ayşe Hanım'dır. İlköğrenimini İstanbul’da Mihrimah Sultan İlkokulu'nda, ortaöğrenimini İzmir Kız Muallim Mektebi'nde bitirdi. Buradaki öğrenciliği sırasında okulu ziyaret eden Atatürk’le tanıştı, onun huzurunda Selim Sırrı (Tarcan) ile zeybek oynadı. Yükseköğrenimini Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde tamamladı. Mezuniyetinin ardından öğretmenlik mesleğine atandı. Ankara Musiki Muallim Mektebinde (Konservatuar) beden eğitimi öğretmenliği; Ankara Kız Lisesi, İstanbul Kadıköy Lisesi, Çamlıca Lisesi ve Ankara Cumhuriyet Lisesi gibi okullarda Türk Dili ve Edebiyatı öğretmenliği yaptı.

Öğretmenlik yıllarında toplumsal sorumluluklar da üstlendi. Ankara ve İstanbul Kadıköy Halkevlerinde çalıştı. 1949-1951 yılları arasında Türk Kadınlar Birliği adlı sivil toplum kuruluşunun genel başkanlığını yaptı. 1952’den itibaren de Türk Kültür Ocaklarının başkanlığını üstlenerek halk eğitimi amaçlı sosyal etkinlikler yürüttü. 1955’te İngiltere’ye gitti ve iki yıl süreyle halk eğitimi üzerine bilgi ve görgüsünü artırdı.

Bunların yanı sıra dergi ve gazetelerde yazılar yazdı. Yeni İstanbul gazetesinde “Damlalar” üst başlığı altında değişik konularda -bazen kendi adıyla; bazen de “Mualla Karakazan” takma adıyla- yazıları çıktı.

Mualla Anıl, manzumelerinden otuz dördünü besteleyerek yayımladı. Anıl Korosu’nun kuruculuğunu yaptı.

Mualla Anıl, yoğun çalışma yaşamında şiirle de ilgilendi. Kırklı yıllarından yaşlılığına kadar uzanan bir zamanda yazdığı manzumelerini -Külde Kıvılcım dışında- kendi imkânlarıyla bastırdı. Şiiri “fikir, duygu, hayal deryasının med hâline gelişinin” (Anıl 1975: 3) yarattığı heyecan olarak gördü. Serbest nazımla yazdığı manzumelerinde kafiyeyi de silikleştirdi. Şiirlerinde kişisel duygularını ve bunların doğaya yansımaları yanında İstanbul’u çokça işledi. Şiirde “fikir ve duygudaki samimiyet”e (Anıl 1975: 3) inandı.

Anıl’ın edebiyatımıza önemli bir hizmeti, Şinasi’nin Müntehabat-ı Eş’ârım adlı manzum telif külliyatını Latin harflerine aktararak yayımlamak olmuştur. 1945 yılında Akba Kitabevi tarafından basılan kitabın minik önsözünde, eserin “liselerin son sınıfları düşünülerek” yayımlandığının belirtilmiş olması, Anıl’ın edebiyat öğretiminde “metin”e öncelikli bir önem verdiğini göstermesi bakımından oldukça önemlidir.

Kaynakça

Dil, Şahinkaya (1959). Türk Kadın Şairleri Antolojisi. Ankara: Nur Yayınları.

Anıl, Mualla (1975). Savrulan Yapraklar. Ankara: Doğuş Matbaacılık Ltd. Şti. Matbaası.

Tamsöz, Bedihan (1994). Osmanlıdan Günümüze Kadın Şairler Antolojisi. Ankara: Ayyıldız Yayınları.

Aydın, Mehmet (1995): Ne Yazıyor Bu Kadınlar. İstanbul: İlke Yayınları.

Çakıroğlu, Ekrem ve Murat Yalçın (Haz.) (2001). Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. HAKAN BEHÇET SAZYEK
Yayın Tarihi: 10.11.2018
Güncelleme Tarihi: 08.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Şinasi-Müntehabat-ı Eş'arımAkba Kitabevi / İstanbul1945Antoloji
Külde Kıvılcımİnkılap Kitabevi / İstanbul1964Şiir
Denizde İstanbulDoğuş Matbaacılık Ltd. Şti. Matbaası / Ankara1972Şiir
Savrulan YapraklarDoğuş Matbaacılık Ltd. Şti. Matbaası / Ankara1975Şiir
Uyanık GecelerAjans-Türk Matbaacılık / Ankara1978Diğer
Ömrüm ve RüzgarlarUlucanlar Matbaası / Ankara1976Şiir
Ömrüm SöyleşiyorBas-Yay Matbaası / Ankara1984Şiir

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1SEZÂYÎd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2NİYAZİd. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3BAHRÎ, Şeyh Bahrî Deded. ? - ö. 1566Doğum YeriGörüntüle
4Yusuf Ahıskalıd. 10 Mart 1909 - ö. 26 Haziran 1983Doğum YılıGörüntüle
5Niyazi Durusoyd. 30 Aralık 1909 - ö. 5 Ocak 1985Doğum YılıGörüntüle
6Suavi Koçerd. 1909 - ö. 12 Haziran 1987Doğum YılıGörüntüle
7Behiç Duygulud. 1933 - ö. 2 Nisan 1985Ölüm YılıGörüntüle
8MUHAMMET ALİ SOFULARd. ? - ö. 1985Ölüm YılıGörüntüle
9DAVUT SULARÎ/KEMALÎ/SERHAT ÂŞIK, Davut Ağbabad. 1925 - ö. 18.01.1985Ölüm YılıGörüntüle
10Rıza Apakd. 1911 - ö. 1987MeslekGörüntüle
11Mehmet Müzekkâ Halidovd. 1885 - ö. 1974MeslekGörüntüle
12Tevfik Nevzatd. 1864 - ö. Mayıs 1905MeslekGörüntüle
13Ali Erkan Kavaklıd. 1952 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Halide Yıldırımd. 11 Eylül 1959 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Rıza Tekin Uğureld. 14 Ocak 1944 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Hatice Mualla Sümerd. 13 Ağustos 1929 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17Anıl Bayerd. 11 Temmuz 1982 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Mehmet Anıld. 1962 - ö. ?Madde AdıGörüntüle