Neciboğlu, Cevat

(d. 1893 / ö. 1958)
şair, yazar, öğretmen
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Seyyid Mehmed Cevat 1893'te Kerkük'te doğmuştur. Seyyid Mahmud Urfi'nin kardeşi ve Seyyid Necib'in oğludur. İlk öğrenimini Kerkük'te, ardından..öğretmen okulunu Bağdat'ta başarıyla tamamladı. Kerkük'te olduğu yıllarda Kudsîzade Ahmet Medenî ile birlikte, Kerkük matbuat tarihinde önemli bir yer edinecek olan Maârif dergisini çıkardı. Ardından Birinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesiyle orduya katıldı. Bu savaş yıllarında teğmen olarak görev yaptı. Görevini Birinci Dünya Savaşı'nın sonuna kadar devam ettirdi. Savaştan sonra da Türkiye'de kalmaya karar verdi ve Türkiye'de kaldığı yıllarda Anadolu'nun çeşitli yerlerinde öğretmen olarak çalışıp hayatını sürdürdü. Emekli olduktan sonra ölümüne dek hayatını İstanbul'da geçirdi. Türkiye'de Cevat Neciboğlu olarak tanınan şair ve yazar Neciboğlu 1958'de İstanbul'da hayatını kaybetti.

Seyyid Mehmed Cevat Neciboğlu Irak Türklerinin kültürel tarihinde önemli bir yere sahiptir. Şiirlerini arkadaşı Kudsîzade Ahmet Medenî'yle birlikte çıkardığı Maârif dergisinde yayımladı. Şiirleri aynı zamanda Fuzûlî dergisinde de çıktı. Doğduğu topraklar olan Kerkük'ten ayrı kalarak İstanbul'da, yani gurbette kalması onda derin izler bıraktı. Ele geçen antolojideki altı şiirinden biri olan "Tahassür"de Kerkük şehrine olan bu kırk üç yıllık hasretini dile getirdiğini görürüz. Cevat Neciboğlu şiirlerinde aşk ve özlem temalarını geleneksel tarzda dile getirir. Ayrıca onun öğretmen ve yazar kimliği de 1911/1912'de Bağdat'ta basılan Nev Usûl-i Coğrafya-yı İbtidâî başlıklı ders kitabıyla ortaya çıkar.

Kaynakça

Akkoyunlu, Ziyat ve Saatçi, Suphi, Irak Muasır Türk Şâirleri Antolojisi, Kültür Bakanlığı, 1991, Ankara, s. 123-128

Ünver, N., "Neciboğlu Cevat", Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi, cilt 6, Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları, Ankara, 2006

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: TUĞRUL KAHRAMAN
Yayın Tarihi: 16.05.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Nev Usul-i Coğrafya-yı İbtidaîbilinmiyor / Bağdat1911/1912İnceleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÂKÎ, Muhammed Hüseyin, On İki İlim Mollad. ? - ö. 1858-59Doğum YeriGörüntüle
2MÂ'İL, Takıyeddîn, Molla Takid. 1868-69 - ö. 1914-15?Doğum YeriGörüntüle
3SÂFÎ, Molla Mustafa Efendid. ? - ö. 19. yy.Doğum YeriGörüntüle
4KARAVELLİ KADİR, Kadir İsmayılovd. 1893 - ö. 1982Doğum YılıGörüntüle
5HIFZI, Recep Hıfzıd. 1893 - ö. 1918Doğum YılıGörüntüle
6ŞEMİSTAN PAŞAYEVd. 1893 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7ŞEYH CÜNEYDd. 1893 - ö. 1958Ölüm YılıGörüntüle
8Cemil Cahit Cemd. 1909 - ö. 1958Ölüm YılıGörüntüle
9Enver Tuzcud. 1916 - ö. 1958Ölüm YılıGörüntüle
10Nilgün Asland. 1966 - ö. 9 Nisan 2015MeslekGörüntüle
11Kemal Varold. 29 Eylül 1977 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Kerime Nadir Azrakd. 5 Şubat 1917 - ö. 20 Mart 1984MeslekGörüntüle
13Yaşar Nezihed. 1880 - ö. 5 Kasım 1971Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Yengin, Muhiddin Raifd. 1880 - ö. 30 Aralık 1955Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Tarhan, Abdülhak Hamitd. 2 Ocak 1852 - ö. 13 Nisan 1937Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16CEVAT VURALd. 06.02.1939 - ö. 13.10.2011Madde AdıGörüntüle
17Çapan, Cevatd. 18 Ocak 1933 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Ulunay, Refi Cevatd. 1890 - ö. 4 Kasım 1968Madde AdıGörüntüle