NİYAZİ ECE

(d. 20.02.1955 / ö. -)
âşık
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Niyazi Ece, 20 Şubat 1955'te Erzincan'ın Tercan ilçesine bağlı Gafur Efendi köyünde doğmuştur. Ece, görme engelli olduğu için okula gidemez. Altı Nokta Körler Derneğinde okuma yazma öğrenen âşık, ilkokul diplomasını buradan alır. Beş erkek kardeşi olan âşığın ağabeylerinden biri Kızılırmak'ta boğulur. Niyazi Ece evli ve dört çocuk babasıdır (Şengül 2010: 400).

Niyazi Ece, on dört yaşında şiir söylemeye başlar. İlk şiirinde yaşadığı köydeki insanların durumlarını anlatır. Kendisini âşıklık geleneğinin içerisinde konumlandıran Ece, rüya görme ve bade içme motiflerine inanmadığını, fakat şiir yazarken görmüş olduğu rüyaların etkisinde kaldığını belirtir. Âşığın bir ustası yoktur, saz çalmayı kendi kendine öğrenir. Şiirlerinde mahlas olarak bazen Niyazi bazen de Niyazi Ece ismini kullanır. Âşık meclislerine, şiir dinletilerine katılır ancak atışmalarda yer almaz. Âşık, irticalen şiir söyleyebilir. Söylediği şiirler üzerinde daha sonra değişiklikler yapar (Şengül 2010: 405).

Niyazi Ece'nin ailesinde kendisinden başka âşık yoktur. Âşık; Daimi, Ali Ekber Çiçek ve Turan Engin ile görüşür. Niyazi Ece'nin etkisinde kaldığı kişiler Mahzuni Şerif, Muhlis Akarsu, Âşık Veysel, Yunus Emre, Hacı Bektaş Veli, Mevlana ve Baba Mansur'dur. Haksızlığa karşı olmasından dolayı Pir Sultan Abdal'ı kendisine örnek alır. Ozanlar Birliği, Atatürkçü Düşünce Derneği ve Altı Nokta Körler Derneğine üyedir (Şengül 2010: 406).

Şiirlerini hece ölçüsüyle kıtalar hâlinde yazar. Hecenin yedili, sekizli, on birli ve on altılı kalıplarına hâkimdir. Şiirleri çoğunlukla koşma ve mani türündedir. Ece, şiirlerinde insanlığı etkileyen konulara, ülke sorunlarına, sömürü sorununa değinir. Köy ve köy hayatı âşığın şiirlerinin bir diğer önemli konusudur. Mustafa Kemal, Mevlana ve Mahzuni Şerif hakkında da şiirler yazar.

Kaynakça

Şengül, Harun (2010). "Niyazi Ece (Âşık Ece)". Sazın ve Sözün Sultanları Yaşayan Halk Şairleri IV. Ed. Fatma Ahsen Turan ve Başak Uysal. Ankara: Gazi Kitabevi. 400-413.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. NAGİHAN ÇETİN
Yayın Tarihi: 27.12.2018
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Doğum YeriGörüntüle
2ÇERKEZOĞLU, Fuat Özdemird. 07.02.1950 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015Doğum YeriGörüntüle
4İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Doğum YılıGörüntüle
5ÇERKEZOĞLU, Fuat Özdemird. 07.02.1950 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015Doğum YılıGörüntüle
7İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940MeslekGörüntüle
8ÇERKEZOĞLU, Fuat Özdemird. 07.02.1950 - ö. ?MeslekGörüntüle
9KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015MeslekGörüntüle
10İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11ÇERKEZOĞLU, Fuat Özdemird. 07.02.1950 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13İSMAYIL ELİBEYLİd. 1868 - ö. 1940Madde AdıGörüntüle
14ÇERKEZOĞLU, Fuat Özdemird. 07.02.1950 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15KARAHÖYÜKLÜ ALİ, Ali Kılıçd. 22.10.1924 - ö. 26.02.2015Madde AdıGörüntüle