NOKSANÎ, İbrahim Muratoğlu

(d. 1922 / ö. 1964)
âşık
(Âşık ve Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı İbrahim Muratoğlu olan âşık, 1922'de Artvin'in Yukarı Hod (şimdiki adı Yukarı Maden) köyünde doğmuştur. İlkokul öğrenimi olmasına karşın babası ve ağabeyinden Arapça ve kısmen Farsça öğrenmiştir (Karadeniz 2002: 413). Ailesi ve mesleği hakkında yeterli bilgi bulunmayan âşık, 1964'te vefat etmiştir.

Muratoğlu, âşık edebiyatıyla içiçe olan ağabeyleri sayesinde âşıklık geleneğini küçük yaşlarda öğrenir. Önceleri şiir ve türküleri kaydeden âşık, yaklaşık 18 yaşlarından itibaren kendi de şiir yazmaya başlar. Bu ilk şiirlerinden bazılarında kendi adını, 1940'ların ikinci yarısından sonra Noksanî mahlasını kullanmaya başlar. Şiirlerinde zaman zaman Sümmani ve ve Şenlik gibi Farsça etkiler görünmesine rağmen ağırlıkla yalın bir Türkçe kullanır. Genellikle aşk ve doğa konularını işleyen âşığın taşlama ve övgü konulu şiirleri de bulunmaktadır. Öldüğünde geride kendi şiirleri dışında Sivaslı âşık Talibi'den Hoslu Şamilî'ye birçok âşığın türkü ve şiirlerinden oluşan bir elyazması ve daktilo edilmiş notlar bırakmıştır. Âşık hakkında Bekir Karadeniz tarafından "Hodlu Noksanî Yaşamı ve Şiirleri" (2000) isimli müstakil bir çalışma mevcuttur (Karadeniz 2002: 413).

Kaynakça

Karadeniz, Bekir (2000). Hodlu Noksanî Yaşamı ve Şiirleri. Kum Yay.

Karadeniz, Bekir (2002). Artvinli Halk Şairleri. Ankara: AKYD Yay.

Öksüz, Musa (2013). Artvin Âşıklık Geleneği. Doktora Tezi. Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. HİLAL ERDOĞAN AKSU
Yayın Tarihi: 16.07.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BULANÎ, Mustafa Gül (Güler?)d. 1925 - ö. 2005Doğum YeriGörüntüle
2HABİLÎ/SEFİLÎ/LÛTFÎ, Habild. 1865 - ö. 1935Doğum YeriGörüntüle
3Neşe Aksakald. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4EŞELİOĞLU/ÖKSÜZ MEHMET, Mehmet Taşteped. 1922 - ö. 2013Doğum YılıGörüntüle
5HÜSEYİN/NAMVERî, Hüseyin Namverîd. 1922 - ö. 2000Doğum YılıGörüntüle
6SEHEND/RAZÎ, Bulud Karaçorlud. 1922? - ö. 10 Nisan 1979Doğum YılıGörüntüle
7Uluçamgil, Süleymand. 28 Mart 1944 - ö. 21 Temmuz 1964Ölüm YılıGörüntüle
8FEYZİ MİRZAOĞLUd. 1896 - ö. 1964Ölüm YılıGörüntüle
9İbrahim Neftçid. 1901 - ö. 1964Ölüm YılıGörüntüle
10KAZANOĞLU, Selahattin Kazanoğlud. 26.11.1955 - ö. ?MeslekGörüntüle
11SELİMZADE/DOĞRUYOL, Mithat Doğruyold. 1958 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ZEKİ, Zeki Yıldırımd. 1958 - ö. ?MeslekGörüntüle
13ESRAFİL, Esrafil Akyold. 1950 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14AZİZ TOPRAKd. 1873 - ö. 1946Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15MUSTAFA ERAYd. 1922 - ö. 1959Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Sağlam, İbrahimd. 28 Aralık1958 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17HÂLETÎ, Seyyid Mehmed Hâletî Efendi bin Şeyh Ali Sufûtî Efendi bin Şeyh Ahmed Hayâlî Efendi bin Şeyh Seyyid İbrâhîm Gülşenîd. 1552 - ö. 1581Madde AdıGörüntüle
18İBRAHİM, Burnaz Kadı, Kadı Burnaz İbrahim Efendi, Enbûb Kadıd. ? - ö. 1582Madde AdıGörüntüle