Noyan, Abdülkadir

?
(d. 1886 / ö. 1977)
Doktor, asker, profesör, şair
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ordinaryus Prof. Dr. Abdülkadir Noyan, 1887'de Sivas'ta dünyaya gelmiştir. Tahsilini sırasıyla Sivas, Elazığ, İstanbul Koca Mustafa Askeri Tıbbiye İdadisinde yapmıştır. İstanbul Tıp Fakültesi ve Askeri Tıbbiye Mektebinde 1900-1905 yılları arasında tahsilini tamamlamıştır.Tabip yüzbaşı olmuş, Gülhane Askeri Tıp Akademisinde bir yıl staj yaptıktan sonra Dahiliye Kliniği asistan ve baş asistanı olarak 1911-1913 yılları arasında vazife görmüştür. Noyan, Balkan Harbinde bulunmuş ve burada salgın hastalıklarla ilgili mücadeleler vermiştir. I. Dünya Savaşı sırasında kendisine Çanakkale ve Irak'ta Ordu Hıfzısıhha Müşavirliği, Irak'ta 6. Ordu Menzil Baştabipliği ve Ordu Sıhhiye Reisliği vazifeleri verilmiştir. Milli Mücadeleye binbaşı olarak katılan Abdülkadir Noyan 1921-1922'de Grup Baştabipliği ve Ankara Kumandanlığı Başhekimli'ğinde bulunmuştur. Daha sonra Gülhane Dahiliye Profesörlüğüne tayin edilerek 1927-1939 senelerinde bu vazifede çalışmıştır. 1924'te yarbay 1931'de albay olan doktor Abdülkadir Noyan 1939'da Birinci Ordu Sıhhiye mütehassıslığına tayin edilmiş ve 1941'de Tuğgeneralliğe terfi ettirilmiştir. 1943'te Tümgeneral olan Abdülkadir Noyan, Milli Savunma Bakanlığı Sıhhiye Dairesi Başkanlığına getirilmiş ve 1945'te askeri görevinden ayrılmıştır. Abdülkadir Noyan 1977 yılında vefat etmiştir (Çağlar,1952).

Abdülkadir Noyan, Almanca'dan tercüme ettiği ilk eseri Kıtaatı Askeriyeye Su Tedariki'ni 1912'de neşreder. Noyan, Askeri Hıfzısıhha, Klinik dersleri, Gülhane Klinik Dersleri (3cilt), Akciğer Veremi Tedavisi ve İç Hastalıkları ders kitabı başta olmak üzere birçok telif eser vücuda getirir. Ayrıca tıp kongrelerine de katılır ve makaleler yayımlar. Sadece Türk dilinde değil yabancı dillerde de neşriyatları bulunur. Noyan'ın Sıtma, Romatizma, Akciğer Veremi, Kanser, Açlık özeyması gibi konularda broşürleri de bulunur (Çağlar,1952). Sadece tıp ile ilgili eserler vermeyen Noyan'ın eşinin hastalandığı dönem yazdığı şiirlerini kitaplaştırdığı Gönül Damlaları isimli bir de şiir kitabı vardır.

Kaynakça

Çağlar, Kerim Ömer(1952)."Bir Alimimizin Biyografisi:Ord. Profesör Abdülkadir Noyan". Yeni İstanbul. S.900. İstanbul.

Noyan, A. Lütfi (1960). "Gönül Damlaları" Ankara - Ajans Türk Matbaası

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: BÜŞRA GÜRBÜZ
Yayın Tarihi: 28.11.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Kıtaat-ı Askeriyeye Su Tedariki : Vakt-i Hazar ve SeferdeMatbaa-i Hayriye ve Şürekâsı / İstanbul1912Çeviri
Hâd Asıl RomatizmaAhmed İhsan Matbaası / İstanbul1935Araştırma
İç Hastalıkları Ders KitabıMazlum Kitabevi / İstanbul1944Diğer
Şişmanlık ve ZayıflıkDoğuş Matbaası / Ankara1947Araştırma
Askeri HıfzıssıhhaKader Matbaası / İstanbul1949Araştırma
Gönül DamlalarıAjans Türk Matbaası / Ankara1960Şiir
Klinik Açış DersleriAnkara Üniversitesi Tıp Fakültesi / Ankara1966Diğer

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1HÜSEYİN FEVZİd. 1886 - ö. 1928Doğum YılıGörüntüle
2AĞACAN, Ağacan Cabbar Oğlu Cabbarlıd. 1886 - ö. 1952Doğum YılıGörüntüle
3ÖYSÜZLÜ, Elesgerd. 1886 - ö. 1936Doğum YılıGörüntüle
4DİDARÎ, Behram Coşkund. 1913 - ö. 22.01.1977Ölüm YılıGörüntüle
5Fikret Ürgüpd. 23 Mayıs 1914 - ö. 8 Mart 1977Ölüm YılıGörüntüle
6Dilçin, Ali Dehrid. 1901 - ö. 17 Kasım 1977Ölüm YılıGörüntüle
7Dinçer Ateşd. 1976 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Vlad-demir Karagançud. 1934 - ö. ?MeslekGörüntüle
9ASLAN GAYSERİLİM, H. Recep Çalkanerd. 1947 - ö. ?MeslekGörüntüle
10Mehmed Tevfîk b. Osmand. 1242/1827 - ö. 1319/1901Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Safveti Ziyad. 1875 - ö. 25 Temmuz 1929Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Emin Hakid. 16 Ekim 1889 - ö. 1 Nisan 1921Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13NAKŞÎ, Abdülkâdird. ? - ö. 1878-79 veya sonrasıMadde AdıGörüntüle
14KADRÎ, Suûdîzâde Seyyid Abdülkadir Efendi b. Mîr Hasanzâde Suûdî Mehmed Efendid. 1572 - ö. 1596Madde AdıGörüntüle
15KÂDİRÎ, Bahşîzâde Abdülkadir Efendid. ? - ö. Ağustos-Eylül 1649Madde AdıGörüntüle