NÛHÎ

(d. ?/? - ö. 1533/34/940)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl adı Eynehan iken değiştirip Ahmed yaptı. Priştinelidir. Şair Levhî ve Azmî’nin kardeşidir. Memleketinde bir miktar tahsil gördükten sonra İstanbul’a gelerek hazinedarbaşı Davud Paşa’ya hizmet eden şair onun aracılığıyla divan kâtibi oldu. Kanunî’nin büyük oğlu Sultan Mehmed sancağa çıktığında sır kâtibi olarak yanındaydı. Onun ölümünden sonra yeniden aslî görevine dönerek divan-ı hümâyûn kâtipliğine geçen Nûhî, önceleri şarap, daha sonra esrar ve afyon müptelası oldu. Âşık Çelebi şair Na’tî ve Figânî’nin kadeh arkadaşı olduğu notunu düşer. Son günlerini sürekli uyuyarak kendini bilmez bir halde geçiren Nûhî’nin önce mesleğinden olması, sonra da Sultan Süleyman’ın 940/1533/34’daki Van seferi esnasında vuku bulan ölümü, bu alışkanlığı yüzünden oldu. Âşık Çelebi, hattının çok güzel, şiirinin gönül açıcı, nesrinin de nefis olduğunu kaydeder.

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyyâ, Sicill-i Osmanî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.

İsen, Mustafa (hzl.) (1994).  Künhü’l-Ahbâr’ın Tezkire Kısmı. Ankara: AKM Yay.

Kılıç, Filiz (hzl.) (2010). Âşık Çelebi, Meşâ’irü’ş-Şu’arâ (İnceleme-Metin). İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Yay.

Köksal, M. Fatih (2012). Edirneli Nazmî, Mecma’u’n-Nezâ’ir. http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/dosya/1-292688/h/edirneli-nazmi-mecmaun-nezair.pdf.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatçı (hzl.) (2001). Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ’ilî. Ankara: Bizim Büro Yay.

Kutluk, İbrahim (hzl.) (1978). Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: TTK Yay.

“Nûhî”(1990). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi. C. 7. İstanbul: Dergâh Yay. 81.

Sungurhan Eyduran, Aysun (hzl.) (2008). Beyânî, Tezkiretü’ş-Şu’arâ. Ankara: Kültür Bakanlığı e-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83502/beyani----tezkiretus-suara.html [erişim tarihi: 20.03.2013]

 Şemseddîn Sâmî (1314). Kâmûsu’l-A’lâm. İstanbul: Mihrân Matbaası.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET FATİH KÖKSAL
Yayın Tarihi: 05.09.2013

Eserlerinden Örnekler

  GAZEL 

 Nakş idelden nüh-felek deyrini nakkaş-ı ezel

 Yazmadı tasvîr-i hüsnüñ gibi bir rengîn güzel

 Gün gibi her gün görün ey âftâb[um] çeşmüme

 Kim senüñ gün yüzüñe mihr-i felek olmaz bedel

 Ben gedâlar şâhı olursam aceb midür n’ola

 Sen bugün sultân-ı hûbân olmaga olduñ mahal

 Ben mürîd-i pîr-i ışkuñ mürşid olup umaram

 Künc-i gamda çekmeyem sûfî gibi tûl-ı emel

 Dür dişüñle leblerüñ mercânını nazm itmege

 Nûhi-i gavvâsuña deryâ yiter bahr-i remel

(Köksal 2012, s.1534)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564Doğum YeriGörüntüle
4NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564Doğum YılıGörüntüle
7NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564Ölüm YılıGörüntüle
10NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
11HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?MeslekGörüntüle
12NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564MeslekGörüntüle
13NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16NÛRÎ, Priştineli Begzâded. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17HÂTİFÎ, Sipahîzâde Hâtifî Çelebid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18NASÛH, Matrakçı (Matrakî) Nasûhd. ? - ö. 28 Nisan 1564Madde AdıGörüntüle