NUTKÎ, Ali Nutki Baba

(d. 1869 / ö. 1936)
şair
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Ali Nutki Baba, Bektaşi postnişini ve şairidir. 1869 yılında dünyaya gelmiştir. Doğum yeri bilinmemektedir. Bektaşi babası Nuri Baba’nın oğludur. Mehmed Ali Hilmi Dedebaba’ya ikrar verip ondan el almış ve Bektaşi Tarikatı’na bu vesileyle intisap etmiştir. Babası Nuri Baba’nın vefat etmesinin ardından babasının postnişinliğini yaptığı İstanbul Çamlıca Bektaşi Tekkesi postuna oturmuş ve burada Bektaşi Babalığı yapmıştır. Halk arasında "Nur Baba" olarak anılmıştır. İki Devrin Perde Arkası adlı kitaptaki açıklamaya göre, (mim mim) grubunda Ulusal hareketi destekleyenler arasında yer almıştır. Müritlerinden yazar Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Turgut Koca'ya göre "yerme mi yahut övme amacı mı taşıdığı belli olmayan Nur Baba isimli romanında Ali Nutkî Baba’yla ilgili gerçek ile yalan arası hikâyeler kaleme almıştır”. 1936 yılında vefat eden Ali Nutki Baba, önce Çamlıca tekkesinde bulunan mezarlığa defnedilmiş, daha sonra Çamlıca Tekkesi’nin yıkılmasının ardından kabri Merdivenköy Bektaşi Tekkesi'nin yanında bulunan Mansur Baba bahçesine taşınmıştır (Özmen 1998: 117; Koca 1990: 739).

Bektaşi inancına mensup bir ailenin çocuğu olarak büyüyen Ali Nutkî Baba’nın edebî kişiliğinin şekillenmesinde bu durum oldukça etkili olmuştur. Nitekim sonrasında Mehmed Ali Hilmi Dedebaba’ya intisap ederek kendisi de bir Bektaşi babası olan Ali Nutkî, şiirlerinde Bektaşilik inancı ve adabı ile ilgili konulara yer vermiştir. Nitekim mevcut kaynaklarda yer verilen az sayıda şiirinden de bu durumu anlamak mümkündür (Özmen 1998: 117; Koca 1990: 739-740).

Kaynakça

Koca, Turgut (1990). Bektaşi Alevi Şairleri ve Nefesleri. İstanbul: Maarif Kitaphanesi.

Özmen, İsmail (1998). Alevi-Bektaşi Şiirleri Antolojisi. C. 5. Ankara: Kültür Bakanlığı Yay. 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. BÜLENT AKIN
Yayın Tarihi: 21.08.2019
Güncelleme Tarihi: 09.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ali Kemald. 17 Ekim 1869 - ö. 6 Kasım 1922Doğum YılıGörüntüle
2Süleyman Nazifd. 29 Ocak 1869 - ö. 4 Ocak 1927Doğum YılıGörüntüle
3ŞENKAYALI MAHİRÎ, Mahiri Özyünd. 01.07.1869 - ö. 10.04.1944Doğum YılıGörüntüle
4KÖR BESTİ, Besti Kerbelayi Bayrameli Gızıd. 1836 - ö. 1936Ölüm YılıGörüntüle
5Mustafa Reşitd. 1861 - ö. 7 Eylül 1936Ölüm YılıGörüntüle
6Samipaşazade Sezaid. 1859 - ö. 26 Nisan 1936Ölüm YılıGörüntüle
7Kemal Karabulutd. 1958 - ö. ?MeslekGörüntüle
8Ömer Nida Bıçakçıd. 1929 - ö. 11 Şubat 2004MeslekGörüntüle
9Ahmet Alptekind. 12 Ekim 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
10İSMAİL ŞİMŞEKd. 1945 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11AYDOĞAN, İbrahim Aydoğand. 14.05.1957 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12HÜSEYNİ/MAHSUN HÜSEYİN, Hasan Hüseyin Orhand. 1900 - ö. 17.11.1945Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13VÜCÛDÎ, Nişancı-zâde Vücûdî Mahmûd Çelebi b. Ahmed Beyd. ? - ö. 1619-20Madde AdıGörüntüle
14ŞEFÎ’Îd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15ALİ PAŞA, Temerrüd, Temerrüd Hacı Ali Paşad. ? - ö. 2 Haziran 1572Madde AdıGörüntüle