NÜVÎDÎ, Yusuf Nüvîdî Efendi

(d. ?/? - ö. 1608/1017)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 16. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Nerede doğduğuna dair kaynaklarda herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Asıl adı Yusuf’tur. Küçük Lütfî Bey-zâde Kadı Mehmed Neylî Efendi’nin oğludur. Bıdık Çelebi sanıyla meşhur olan Nüvîdî, Müftü Bostan-zâde Mehmed Efendi’den mülazım oldu. Mülazemetini müteakip Anadolu’ya kadı olarak tayin edildi. En son Biga kadısı iken 1017/1608 yılında vefat etti. Rıza, şairin en son görev yerinin İzmit olduğunu belirtirken (Zavotçu 2009: 153), Riyâzî de ölüm tarihini 1011/1602 olarak göstermektedir (Riyâzî vr. 113b). Kaf-zâde Fâ’izî “Cennete gitdi Nüvîdî Çelebi” mısrâını vefatına tarih düşürmüştür (Kaf-zâde Fâ’izî vr. 199a-b).

Nüvîdî’nin herhangi bir eserinin olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır. Kaf-zâde Fâ’izî’nin şairin Mecmûa-i Eş’âr’ını gördüğünü (Kaf-zâde Fâ’izî vr. 199b) söylemesinden hareketle şiirlerini bir araya topladığı düşünülebilir. Ancak böyle bir eser şimdilik elde değildir.

Fazıl bir kişiliğe sahip olan Nüvîdî, şiirde ve inşada usta biriydi (Zavotçu 2009: 153).

Kaynakça

Akbayar, Nuri (hzl.) (1998). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmânî (Yâhud Tezkîre-i Meşâhir-i Osmânî). C. 5. İstanbul: KB-Tarih Vakfı Ortak Yay.

İpekten, Halûk, M. İsen, R. Toparlı, N. Okçu ve T. Karabey (1998). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: KTB Yay.

Kaf-zâde Fâ’izî. Zübdetü’l-Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Belediye 11. vr. 199a-b.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmet Nâil Tuman, Tuhfe-i Nâilî- Dîvân Şâirlerinin Muhtasar Biyografileri. C. 2. Ankara: Bizim Büro Yay.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Nev’i-zâde Atâî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik Fî Tekmîleti’ş-Şakâ’ik. Şakâ’ik-i Nu’mâniyye ve Zeyilleri. C. 2. İstanbul: Çağrı Yay.

Riyâzî. Riyâzu’ş-Şu’arâ. Milli Kütüphane Yazmalar Koleksiyonu, 06 Hk 1275. vr. 113b.

Zavotçu, Gencay (2009). Zehr-i Mâr-zâde Seyyid Mehmet Rızâ, Hayatı, Eserleri, Edebî Kişiliği ve Tezkiresi. Ankara: KTB Yay. E-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83506/zehr-i-mrzade-seyyid-mehmed-riza---tezkire-i-riza.html. [Erişim Tarihi: 01.01.2014].

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DOÇ. DR. YUNUS KAPLAN
Yayın Tarihi: 17.08.2014

Eserlerinden Örnekler

Olma magrûr eyleyüp taht-ı sa’âdetde karâr

Ger Süleymân-ı zamân olsan götürmez rûzgâr

xxx

Ugramış hâne-i vîrâneme hışm ile dün yâr

Neye ugradıgını bildi o demde dil-i zâr

xxx

Reh-rev-i bâdiye-i aşk u mahabbet olduk

Bilmezüz hiç neye varur ötesi ey dil-i zâr

Kaf-zâde Fâ’izî. Zübdetü’l-Eş’âr. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, Belediye 11. vr. 199b.

xxx

Sen pâdişâha oldı dil-i mübtelâ esîr

Bî-çâre vuslat uma durur gerçi kim ‘asîr

Zavotçu, Gencay (2009). Zehr-i Mâr-zâde Seyyid Mehmet Rızâ, Hayatı, Eserleri, Edebî Kişiliği ve Tezkiresi. Ankara: KTB Yay. E-kitap: http://ekitap.kulturturizm.gov.tr/belge/1-83506/zehr-i-mrzade-seyyid-mehmed-riza---tezkire-i-riza.html. [Erişim Tarihi: 01.01.2014]. 153.