Orbay, Kemalettin Şükrü

Kalelizâde, Orbay
(d. 1878 / ö. 27 Nisan 1940)
Romancı, gazeteci.
(Yeni Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

İstanbul’da doğmuştur. Mekteb-i Hukuk’tan mezun olduktan sonra Paris’te Sorbonne’da doktorasını vermiştir. Bir süre kaymakamlık yapmış, daha sonra gazeteciliğe yönelmiştir. 27 Nisan 1940’ta İstanbul’da vefat etmiştir.

İstanbul’da İkdam ve Zaman gazetelerinde çalışmış daha sonra İzmir’e dönmüştür. Daha çok İzmir gazetelerinde yayımladığı tarihî romanlarla tanınmış bir yazardır. Bunlardan bazıları daha sonra kitaplaşmıştır. İzmir’de çıkan Anadolu gazetesinde "Nasrettin Hoca" adıyla bir yazı serisi yayımlanmış, daha sonra İstanbul’da kitap olarak basılmıştır. Ardından Yeni Asır gazetesinde yazı işleri müdürü olarak uzun yıllar çalışmıştır. Yeni Asır’da1932-1938 tarihleri arasında popüler tarzdaki romanlarıyla dikkati çekmiştir. Yazarın burada tefrika ettiği romanları Sevenlerin Romanı, İslam Tarihinde Nifak, Hacer’in Peşi Sıra, Dört Karılı İmparator adlarını taşır. Bunlardan İslam Tarihinde Nifak adlı eserin daha sonra kitap halinde basılmış, epeyce de ilgi görmüştür. Yazarın Yeni Asır’da takma adlarla ya da imzasız olarak tefrika ettiği başka eserlerinin de olması muhtemeldir.

Kemalettin Şükrü, kitap haline gelmiş bütün eserlerini 1922-1935 yılları arasında İstanbul’da yayımlamıştır. Bunlar daha çok Türk-İslam tarihinin ve Türk edebiyatının önde gelen şahsiyetlerine dair biyografilerdir. Tevfik Fikret, Namık Kemal, Sultan Cem, Harun Reşit, Abdurrahman Emevî, Musa bin Nasir ve Tarık bin Ziyad, Turgut Reis, Barbaros Kardeşler, Kemal ve Burak Reisler, Kılıç Ali Paşa, Ebu Ali Sina bu eserler arasındadır.

Yazarın bunlardan başka Kerem ile Aslı, Hatemtay ve Nasrettin Hoca gibi halk kültürü ve edebiyatıyla ilgili eserleri vardır. Ayrıca gazetelerde tefrika edilmiş bazı tarihî romanları da daha sonra kitap olarak basılmıştır. Bir diğer eseri Mütareke'den İstanbul’un işgaline kadar olan kara günleri anlattığı, kendi hatıralarını da içeren Mütareke Acıları'dır. Bunların yanı sıra Fransızcadan yaptığı roman çevirileri de bulunmaktadır.

Kaynakça

Huyugüzel, Ömer Faruk (2000). İzmir Fikir ve Sanat Adamları (1850-1950). Ankara: Kültür Bakanlığı.

Parlak, Türkmen (1994). Yeni Asır’ın İzmir Yılları. İzmir: Yeni Asır Yayını.

Özege, M. Seyfettin (1971-1979). Eski Harflerle Basılmış Türkçe Eserler Kataloğu I-V. Fatih Yayınevi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜBERRA BAĞCI
Yayın Tarihi: 20.02.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Venedik AşıklarıMüşterekü’l-menfaa Osmanlı Matbaası / İstanbul1911Çeviri
Esrarengiz Paris-Birinci Devre: Moldovya'da Bir İsyanMinber Matbaası / İstanbul1922Çeviri
Esararengiz Paris- İkinci Devre: Zavallı MetrukeMinber Matbaası / İstanbul1922Çeviri
Sütcülük ve YoğurtculukOrhaniye Matbaası / İstanbul1923Araştırma
İslam Tarihinde Nifak-AliKanaat Kütüphanesi / İstanbul1928Araştırma
İslam Tarihinde Nifak-Kerbela-Hasan-HüseyinAmedî Matbaası / İstanbul1928Araştırma
Aile BütçesiSelâmet Matbaası / İstanbul1929İnceleme
Mütareke AcılarıSelamet Matbaası / İstanbul1930Hatıra
HatemtayKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Çeviri
Ebu Ali SinaKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Biyografi
Kerem ile Aslıİkbal Kütüphanesi / İstanbul1930Hikâye
İnatçı Kahraman AğaKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Çeviri
Nasrettin Hoca: Çocukluğu ve Mektep HayatıKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Biyografi
Nasrettin Hoca: Gençliği ve Medrese HayatıKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Biyografi
Nasrettin Hoca: İhtiyarlık ve Kadılık HayatıKanaat Kütüphanesi / İstanbul1930Biyografi
Nasrettin Hoca ve TimurlenkKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931Biyografi
Venedikli KöleResimli Ay Matbaası / İstanbul1931Roman
Büyük Fransız İhtilaliKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931İnceleme
Kristof Kolomb: Amerika’nın KeşfiKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931İnceleme
Tevfik FikretKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931Biyografi
Namık KemalKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931Biyografi
NapoleonKanaat Kütüphanesi / İstanbul1931Biyografi
SivastopalKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Derleme
Oğuz HanKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Destan
BozkurtKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Destan
Sultan CemKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Biyografi
PlevneKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
Harun ReşitKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Biyografi
Abdurrahman EmeviKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Biyografi
Musa bin Nasir ve Tarık Bin ZiyatKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
Puvatye MuharebesiKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
Robenson KrüzoeKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Çeviri
Turgut ReisKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932Biyografi
Barbaros KardeşlerKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
Kemal ve Burak ReislerKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
Kılıç Ali PaşaKanaat Kütüphanesi / İstanbul1932İnceleme
KemancıLetafet Basımevi / İstanbul1935Derleme
Öz Türkçe Adlar ve SözlerHilmi Kitabevi / İstanbul1935Derleme

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Suat Taşerd. 1919 - ö. 16 Kasım 1982Doğum YeriGörüntüle
2EBU'L-ES'AD/SA'DÎ/EMÎN, Mehmed Emîn Sa'dî Efendid. ? - ö. 7 Haziran 1725Doğum YeriGörüntüle
3Can Gürsesd. 06 Temmuz 1989 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4MEHMED ES'AD, Amasyalıd. 1878 - ö. 1918Doğum YılıGörüntüle
5DERVİŞ EDNA, Mehmet Ercelepd. 1878 - ö. 1928Doğum YılıGörüntüle
6Namık Ekrem (AYANZADE)d. 1878 - ö. 1917Doğum YılıGörüntüle
7HÜRREMİ/SEFİL SEYYİD, Veliyettin Çelebid. 1867 - ö. 1940Ölüm YılıGörüntüle
8Cemil, Süleymand. 1886 - ö. 01 Mayıs 1940Ölüm YılıGörüntüle
9Atakul, Raif Nezihid. ? - ö. 2 Temmuz 1940Ölüm YılıGörüntüle
10Güven Turand. 2 Aralık 1943 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Celal Nuri İlerid. 15 Ağustos 1882 - ö. 2 Kasım 1938MeslekGörüntüle
12Dal, İ. Güneyd. 11 Ağustos 1944 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Tepeyran, Ebubekir Hazımd. 1864 - ö. 5 Haziran 1947Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14İskit, Server R.d. 8 Nisan 1894 - ö. 18 Nisan 1975Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Alus, Sermet Muhtard. 28 Mayıs 1887 - ö. 20 Mayıs 1952Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Kemalettin Tuğcud. 27 Aralık 1902 - ö. 18 Ekim 1996Madde AdıGörüntüle
17Karaca, Şükrüd. 10 Kasım 1956 - ö. 5 Ocak 2014Madde AdıGörüntüle
18Bilgiç, Şükrüd. 05 Kasım 1947 - ö. ?Madde AdıGörüntüle