PERİŞÂNÎ, Molla Mehmet

(d. ? / ö. ?)
âşık
(Tekke / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
ISBN: 978-9944-237-86-4

Molla Mehmet 19. yüzyılın son çeyreği ile 20. yüzyılın ilk yarısında Sivas'ın Merkez ilçesine bağlı Çongar köyünde yaşamıştır. Doğum tarihi hakkında kesin bilgi yoktur. Şiirlerinde Perişanî mahlasını kullanmıştır. Perişanî mahlasını o zamanın âlimlerinden sayılan Tahyurtlu Hacı Said Efendi kendisine vermiştir. Molla Mehmet'in babası Mustafa, aslen Çongar köyü yakınlarında yer alan Hanlı köyündendir. Çongar’a daha sonra göç etmiştir. Ömrü fakirlik içerisinde geçen Perişanî, anlatılanlara göre kişilik olarak saf ve temiz bir insandır. Nakşıbendi tarikatine intisab etmiş, ömrünün çoğunu oruç tutarak geçirmiştir. Onun bu durumu, hakkında çeşitli menkıbeler ortaya çıkmasına neden olmuş, halk onun keramet sahibi bir insan olduğuna inanmıştır (Pürlü 2002: 239). Doğduğu köy olan Çongar’da vefat eden Molla Mehmet’in mezarı da aynı köyde (Kaya 2009: 403) olup ne zaman öldüğü bilinmemektedir.

Perişanî'nin şiirlerini yazmış olduğu defteri oğlu tarafından ırmağa düşürülerek kaybedilmiştir. Bu sebeple ne yazık ki günümüze kadar birkaç şiiri ulaşabilmiştir. Bunlar; "Kıtlık Destanı" ve "İhtiyarlık Destanı"dır. Bazı şiirlerinin başkaları tarafından yazılmış olma ihtimali ile zamanla ortaya çıkabileceği ümit edilmektedir. Mevcut şiirlerine bakıldığında Perişanî'nin güçlü bir şair olduğu anlaşılmaktadır (Pürlü 2002: 239-242).

Kaynakça

Karakuş, Mesut (2002). Sivas Güney Köyü Halk Edebiyatı Örnekleri. Bitirme Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi. 

Kaya, Doğan (2009). Sivas Halk Şâirleri IV. Sivas: Önder Matbaacılık.

Pürlü, Kadir (2002). Sivas'ta İlbeyli Türkmenleri I. Sivas: Doğan Matbaacılık.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. DOĞAN KAYA - ARAŞ. GÖR. MURAT ÇİL
Yayın Tarihi: 05.03.2019
Güncelleme Tarihi: 10.12.2020

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
8BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?MeslekGörüntüle
11BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?MeslekGörüntüle
12Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
13İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16İBRAHİM İSKENDEROVd. 1903 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17BURHAN, Burhan Karabulutd. 1957 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18Refik Yalçınd. 1949 - ö. ?Madde AdıGörüntüle