RÂŞİD, Râşid Mehmed Rüstem Efendi, Sivaslı

(d. ?/? - ö. 1863/1280)
divan ve halk şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Sivas'ta doğan Râşid'in doğum tarihi bilinmemektedir. Asıl adı Râşid Mehmed Rüstem Efendi'dir. Şiirlerinde Râşid mahlasını kullandı. Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî'nin halifelerinden Abdulfettâh Efendi'den el alarak Nakşıbendî tarikatına girdi. 1280/1863 senesinde Sivas'ta vefat etti ve orada defnedildi.

Râşid'in üç eseri bilinmektedir.

1. Esmâ-i Hüsnâ Şerhi: 1241/1825 yılında yazdığı bu eser Arapçadır ve yazma hâlindedir. Osmanlı Müellifleri'ne göre bu eserde her ism-i şerîfin şerhinin sonunda "hatt-ı ârif" ifadesiyle ârifâne sözler yer almaktadır (Bursalı Mehmed Tahir 1333: 77).

2. Kitâb-ı Silsile-nâme: 1280/1863 senesinde taşbaskı olarak 79 sayfa hâlinde İstanbul'da yayımlanmıştır. Bir tarikatlar silsilesi olan bu eserde Peygamber ve dört halife övgüsünden sonra Ebûbekir ve Ali'den çıkan iki büyük kolla bütün tarikatları en ufak ayrıntısına varana kadar göstermiştir. Bu arada kâmil mürşidlerin doğum ve ölüm tarihleri de gösterilmiş, her tarikatın kurucusu halifeleriyle birlikte belirtilmiştir.

3. Salavât-ı Bedriye: Bedir savaşında bulunanların isimlerine ait bir risaledir. Bu risalede Bedir savaşında bulunanların ki bunlara Bedriyyûn denmektedir, sayısının 313 değil 415 olduğunu belirtmektedir. Ayrıca belirttiği bu 415 ismin her birinin başına bir salavât-ı şerîfe sonuna da bir dua eklemiştir. Eser yazma hâlindedir (Aşkun 1948: 183, 184).

Râşid'in yirmiden fazla risalesi olduğu söylenmektedir (Bursalı Mehmed Tahir 1333: 77). Bir gazeli ile bir satrancı Vehbi Cem Aşkun'un Sivas Şairleri adlı eserinde yayımlandı.

Kaynakça

Aşkun, Vehbi Cem (1948). Sivas Şairleri. Sivas.

Bursalı Mehmed Tahir (1333). Osmanlı Müellifleri. C. I. İstanbul.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 27.11.2014

Eserlerinden Örnekler

Satranç

Erişdi bu / dil ü câna / niyâzın hoş / nevâlarla

Dil ü câna / hakîkatden / nidâ erdi / sadâlarla

Niyâzın hoş / nidâ erdi / bu cân içre / safâlarla

Nevâlarla / sadâlarla / safâlarla / atâlarla

Atâlarla / kerem geldi / erenlerden / bu rindâna

Kerem geldi / ezel bezmin / mey-i aşkı / bu mestâna

Erenlerden / mey-i aşkı / dolu ister / bu dîvâne

Bu rindâna / bu mestâna / bu dîvâne / edâlarla

Edâlarla / bu şeydâ dil / eder nâlân / ne firkatdir

Bu şeydâ dil / yanar nâra / güle karşu / ne hasretdir

Eder nâlân / güle karşu / gece gündüz / ne hayretdir

Ne firkatdir / ne hasretdir / ne hayretdir / sevdâlarla

Sevdâlarla / arar her dem / gedâ Râşid / o devrânı

Arar her dem / Hac'Ağa'nın / o eltâfı / o ihsânı

Gedâ Râşid / o eltâfı / niyâz eder / o seyrânı

O devrânı / o ihsânı / o seyrânı / alâlarla

Aşkun, Vehbi Cem (1948). Sivas Şairleri. Sivas: Halkevi Yay. 182.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018Doğum YeriGörüntüle
2NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964Doğum YeriGörüntüle
4GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018Doğum YılıGörüntüle
5NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964Doğum YılıGörüntüle
7GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018Ölüm YılıGörüntüle
8NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
9ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964Ölüm YılıGörüntüle
10GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018MeslekGörüntüle
11NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?MeslekGörüntüle
12ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964MeslekGörüntüle
13GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16GÜLÇINAR, Ayten Çınard. 1960 - ö. 05.03.2018Madde AdıGörüntüle
17NİDAİ, Nida Aksoyd. 1963 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ZARALI HALİL, Halil İnced. 1906? 1917? - ö. 15.01.1964Madde AdıGörüntüle