RİF'AT, Hacı Hüseyin Rif'at Efendi, Gökmen-zâde

(d. 1794/1209 - ö. 1860/1277)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

1209/1794 yılında Bursa'da doğdu. Asıl adı Hacı Hüseyin Rif'at Efendi'dir. Gökmen-zâde sanıyla tanındı. Osmanlı Müellifleri'nde (Bursalı Mehmed Tahir 1333: 192) Gögmüş-zâde, Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1990: 354) ile Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi'inde (Cunbur 2007: 354) Gümüş-zâde şeklinde geçmesine rağmen Tuhfe-i Nâ'ilî'de (Kurnaz vd. 2001: 362) ve Fatîn Tezkiresi'nde bulunan şiirinde (1271: 155) açıkça Gökmen-zâde şeklinde yazılmıştır. Mektep hocalığı ve hatt-ı sülüs muallimliği yapmıştır. İyi bir hattat olduğu bilinmektedir. Sultan Abdülmecîd devrinde 1860 yılında Bursa'da vefat etti. Şiirine örnek Fatîn Tezkiresi'ndedir.

Eserleri şunlardır:

1. Dîvân: Mürettebdir.

2. Hülâsatü'l-İrtifâ: Yükseklik ölçme risalesidir.

Fatîn'e göre şiirleri ölçülü sözler cinsinden olup pek şairâne değildir (1271: 155). Eldeki örnek şiirinden mutasavvıf bir şair olduğu anlaşılmaktadır.

Kaynakça

Bursalı Mehmed Tahir (1333). Osmanlı Müellifleri. C. II. İstanbul.

Cunbur, Müjgan (2007). "Rif'at". Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi. C. VII. Ankara: AKM Yay.

Fatîn Dâvud (1271). Hâtimetü'l‑Eş‘âr. İstanbul.

Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nail Tuman, Tuhfe-i Nâ'ilî Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. I. Ankara: Bizim Büro Yay.

Mehmed Süreyya (1311). Sicill-i Osmânî. C. II. İstanbul.

Şemseddin Sâmî (1308). Kâmûsü'l‑A‘lâm. C. III. İstanbul.

Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1990). "Rif'at Hüseyin Çelebi". C. VII. İstanbul: Dergah Yay.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. MEHMET ARSLAN
Yayın Tarihi: 07.06.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Seherler dâ'imâ vakt-i safâ-yı ehl-i irfândır

Seherler vakt-i rahmetdir seherler vakt-i ihsândır

Seherde açılur gül-gonca-i eltâf-ı Yezdânî

Seherlerde hezârı ehl-i hâldir şâd u handândır

Seherde mazhar olmuşdur olanlar sırr-ı tevhîde

Seherde keşf olan sırra hakîkat ehli hayrândır

Seherde yüz süren dergâh-ı Mevlâ'ya bekâm oldı

Seherde hâb-ı gafletde olan sonra peşîmândır

Seher vaktinde Gökmen-zâde Rif'at olma gafletde

Seherlerde niyâz ehli olanlar lutfa şâyândır

Fatîn Dâvud (1271). Hâtimetü'l‑Eş‘âr. İstanbul. 155.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1BÎÇÂRE, Mehmed Efendid. ? - ö. 1665Doğum YeriGörüntüle
2SİNȂN PAŞA, Yûsuf Sinâneddînd. 30 Kasım 1441 ? - ö. 1 Mart 1486Doğum YeriGörüntüle
3SEHÂYÎ, Sehâyî Çelebid. ? - ö. 1512?-1516?Doğum YeriGörüntüle
4ÂTIF, Çavuş-zâde Âtıf Ahmed Beyd. 1794 - ö. 1846Doğum YılıGörüntüle
5TÂİB, Kazak-zâde İbrahimd. 1794 - ö. 1834'ten sonraDoğum YılıGörüntüle
6SIRRÎ, Mehmed Eğribozlud. 1794 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7HAKKI, İshak Hakkı Paşad. 1808 - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
8HEYRÂN, Heyrân Hanımd. ? - ö. 1850-1860 arasıÖlüm YılıGörüntüle
9HAMDÎ, Mahmûd Hamdî Efendid. 1795 - ö. 1860Ölüm YılıGörüntüle
10NA'ÎM, Mehmedd. 1842 - ö. 1884MeslekGörüntüle
11REŞÎD, Ebezâde/Feyzizâde Ahmed Reşîd Efendid. 1744-45 - ö. 1768-69MeslekGörüntüle
12ATÂYÎ, Atâullah Ahmed Efendid. ? - ö. 5 Temmuz 1571MeslekGörüntüle
13EKREM, Recâ'î-zâde Mahmûd Ekrem Beyd. 1847 - ö. 1914Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14HAYRÎ, Hayreddîn Lâmî Efendid. 1780-81 - ö. 1851Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15SA'ÎD, Fodla Kâtibizâde Mehmed Sa'îd Beyd. ? - ö. 1837Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Dânişî, Şa‘bân bin Mustafad. ö. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
17NAZÎFEDDÎN, Şeyh Mehmed Nizâmî Nazîfeddin Efendid. ? - ö. 1722-23Madde AdıGörüntüle
18SIDKÎ, Mehmedd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle