SÂCİDÎ, Ali Efendi

(d. ?/? - ö. 1722-23/1135)
divan şairi ve münşi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 18. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Asıl ismi Ali'dir. İstanbul'da İstinye yakınındaki Yeniköy'de doğdu. Dönemin ünlü âlimlerinden olan Hasan Efendi, Ak Mahmud Efendi ve Kara Halil Efendi'den dersler aldı. Bu yüzden “Ak Mahmud Efendi kethüdası” diye anıldı. Mülâzım, müderrislik ve kadılık görevlerinde bulundu. 1111/1699-1700 tarihinde Seyyid Feyzullah Efendi'nin huzurunda sınavı vererek müderris oldu ve Ümmüveled Medresesi müderrisliğine atandı. 1124/1712-13'te Belgrad kadısı oldu. Daha sonra Trablusşam kadılığı görevinde bulundu. Bu makamlardan azl edildikten sonra İstanbul'a döndü. Yenişehirli Abdullah Efendi'nin şeyhülislam olması üzerine onun fetvâ emini oldu ve bu görevini 1135/1722-23'teki vefatına kadar sürdürdü. Kabri Edirnekapı civarında bulunan Sâcidî’nin mezar taşında Kâmî Efendi’nin "Nâ’il-i gülzâr-ı cennet ola yâ Rabb Sâcidî” tarihi mesturdur.

Kaynaklarda hoş sohbet ve nazik bir kimse olarak anılan Sâcidî'nin özellikle ulûm-ı Arabiyye'de ve ilm-i fıkıhda kâmil olduğu kaynaklarda defeatle belirtilir. Tezkire yazarları bunun yanı sıra inşâda üstad olduğunu vurgularlar ve şairliğini de överler. Bir eseri olup olmadığı hakkında kaynaklarda bilgi yer almamaktadır. 

 

Kaynakça

Çapan, Pervin (hzl.) (2005). Tezkire-i Safâyî (Nuhbetü’l-Âsâr Min Fevâ’idi’l-Eş’âr). Ankara: AKM Yay. 300-301.

Erdem, Sadık (hzl.) (1994). Râmiz ve Âdâb-ı Zurafâ'sı. Ankara: AKM Yay. 145-146.

İnce, Adnan (hzl.) (2005). Tezkiretü'ş-Şu'arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 379-381.

İpekten, Haluk - Mustafa İsen - Recep Toparlı - Naci Okçu - Turgut Karabey (hzl.) (1988). Tezkirelere Göre Divan Edebiyatı İsimler Sözlüğü. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yay.

Akbayar, Nuri (hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicil-i Osmanî.  C. 5. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay. 1413.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. NUSRET GEDİK
Yayın Tarihi: 21.05.2014

Eserlerinden Örnekler

Gazel

Olsa bikr-i suhanım haclegeh-ârâ-yı suhan

Döşenir makdem-i ta’birine dîbâ-yı suhan

Ser-i engüşt-i dil-i mûy-şikâfımla benim

Hall olur ‘ukde-i eşkâl-i mu’ammâ-yı suhan

Cân bulur kâlıb-ı fersûde-i tarz-ı Veysî

Kilk-i ‘İsâ nefesim eylese inşâ-yı suhan

Pür eder lücce-i tab’-ı güher efşânımdan

Dâmen-i sâmi’ayı lü’lü-i lâlâ-yı suhan

Hüsn-i sûret bulur âyîne-i endîşemden

Şâhid-i tâze-edâ bikr-i dil-ârâ-yı suhan

Edemem vâdî-i ta’bîrde irhâ-yı inân

Tengdir eşheb-i endîşeme sahrâ-yı suhan

Sâcidî var mı senin gibi hünermendânda

Hoş-edâ vâkıf-ı esrâr-ı mezâyâ-yı suhan

(İnce, Adnan (2005). Tezkiretü'ş-Şu'arâ Sâlim Efendi. Ankara: AKM Yay. 380-81.)


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
4OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
6OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
7AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?MeslekGörüntüle
8OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
9AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
10OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11AYDIN/AYDIN MUSA, Musa Aydınd. 1968 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
12OZAN ÇINARÎ/ZEYNEL, Zeynel Çınard. 1964 - ö. ?Madde AdıGörüntüle