Şakir Muhammediyev

Avıl Kişisi, Kaygılı, Ş.M., Biçara, Tatar Ugılı
(d. 20 Mayıs 1865 / ö. 10 Kasım 1923)
yazar, şair, yayıncı
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Türkiye Dışı)

Kazan yakınlarındaki Bua şehrinde doğdu. On dört yaşına kadar Bua’da eğitim aldı. Maddî imkansızlıklar nedeniyle medrese eğitimini tamamlayamadı. Küçük yaşta çalışmak zorunda kaldı. 1879’da Orenburg’ta başladığı çalışma hayatına Moskova’da devam etti. Bu arada okumaktan vazgeçmedi. Rusça öğrendi. Moskova’da bir Rus ticarethanesinde çalıştı. Muhasebecilik kurslarına devam etti. 1900-1901 yılları arasında Mançurya’da Harbin şehrinde muhasebeci olarak çalıştı ve ilk eserlerini bu dönemde yazdı. Harbin’de yazdığı Cehalet Yaki Galiekber Agay adlı eseri 1901 yılında Kazan’da yayınlandı. Yafrak Astı Yaki Mekerce Yarminkesi adlı ikinci eseri Orenburg’ta yayınlandı. 1902 yılında Orenburg’ta Yaña Bedevam, Ural Buyé-Tatar Tuyé adlı hikâyelerini yazdı. Tiflis’te yayınlanan Şark-i Rus gazetesinde “Tatar Ugılı” imzasıyla yazıları çıktı. Tatar matbuatında yazıları Vakıt, Kazan Muhbiri gazeteleri ile El-asr’ül Cedit dergisinde yayınlandı. 1906 yılında çıkarmaya başladığı Karçıga adlı dergiyi dokuz sayı devam ettirebildi. Dergi 1907 yılında kapatıldı. 10 Kasım 1923 tarihinde Orenburg’ta vefat etti.

Şakir Muhammediyev, çocukluğundan itibaren çalıştığı için zenginler hakkında bilgi ve çalışma hayatı hakkında tecrübe sahibi oldu. Cehalet Yaki Galiekber Agay ile Yafrak Astı Yaki Mekerce Yarminkesi adlı eserlerinde eski kafalı, çalışanların hakkını vermeyen yaşlı zenginleri eleştirdi. Ticaret hayatındaki zorlukları bazen ironik bazen de satirik bir üslûpla anlattı. Cahillik, tutuculuk, iş hayatındaki acımasızlık en çok işlediği konulardır.

Kaynakça

Kaynakça

Emirhanov, Ravil (1985). “Davıllı Çor Cırçısı”. Kazan Utları. nr.7, s. 181-184.

Gaynullin, M. (1958). “Şakir Möhemmediyév: Tormışı hem İcat Yulı”. Saylanma Eserler. Kazan: Tatknigaizdat. s.5-31.

Gaynullin, M., Gaynetdinov, M. (1985). “Şakir Möhemmediyév”. Tatar Edebiyatı Tarihı. C 2. Kazan: Tatarstan Kitap Neşriyatı, s.431-439.

Kerimullin, Ebrar (1964). Tatar Matur Edebiyatı Bibliyografiyasé (1917-1960). Kazan: Üniversite Matbaası, s.83.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEN USLU
Yayın Tarihi: 29.03.2019
Güncelleme Tarihi: 12.11.2020

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Cehalet Yahud Galiekber AgayKerimov Matbaası / Kazan1901Hikâye
Yafrak Astı Yaki Mekerce Yarminkesi? / Orenburg1906Roman
Han Kızı? / Orenburg1908Hikâye
Yapon Sugışı Yaki Dobrovolets Batırgali Agay? / Orenburg1905Roman
Saylanma EserlerTatknigaizdat / Kazan1958Diğer

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Yusuf Akçurad. 2 Aralık 1876 - ö. 11 Mart 1935Doğum YeriGörüntüle
2Galiesgar Kamald. 6 Ocak 1879 - ö. 19 Haziran 1933Doğum YeriGörüntüle
3OZAN FEHMİ, Fehmi Doğrugözd. 1962 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4BÂKÎ, Abdülbâkî Efendid. 1865-66 - ö. 1912-1916-17Doğum YılıGörüntüle
5AYNALI, Mustafa Aynalıd. 1865 - ö. 1964Doğum YılıGörüntüle
6Ali Ferruh (İBNÜRREŞAT)d. 5 Haziran 1865 - ö. 20 Ekim 1904Doğum YılıGörüntüle
7HAYDERÎ, Haydard. 1866 - ö. 1923Ölüm YılıGörüntüle
8KEL BAHŞİ, Annaberdi Aydoğduoğlud. 1850 - ö. 1923Ölüm YılıGörüntüle
9Musa Akyiğitzaded. 1865 - ö. 6 Eylül 1923Ölüm YılıGörüntüle
10Necip Evliced. 1956 - ö. ?MeslekGörüntüle
11Halil Kocagözd. 1930 - ö. 07 Ağustos 1984MeslekGörüntüle
12Mustafa Ocakd. 04 Ağustos 1972 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Mahambet Ötemisulıd. 1804 - ö. 1846Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Mevlüt Süleymanlıd. 18 Mart 1943 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Rıfat Emind. 1974 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16ŞÂKİR, Mehmed Şâkir, İstanbullud. ? - ö. 1852Madde AdıGörüntüle
17ŞÂKİR/FEVKÎ, Şâkir Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
18ŞÂKİR, Beypazarlı Mehmedd. 1848? - ö. 1918Madde AdıGörüntüle