Şenlikoğlu, Emine

Hatice Kuyumcu, Mümine Mahkûm, Mehmet Çizgi
(d. 27 Mayıs 1953 / ö. ?)
Yazar, şair
(Yeni Edebiyat / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Giresun’un Dereli ilçesinin Ambaralan Köyü’nde doğan Emine Şenlikoğlu, önce ailesiyle birlikte Adapazarı’na, daha sonra İstanbul’a yerleşmiştir. İlkokulu dışarıdan bitirmiştir. Daha sonra İstanbul İmam Hatip Lisesi’nin orta ve lise kısmından dışarıdan sınava girmek suretiyle 1996'da mezun olmuştur. Kahire’deki El-Ehzer Üniversitesi’nde İslam dini üzerine araştırmalarda bulunmuştur. Hatiplik, öğretmenlik mesleğinden sonra yazarlığa başlamıştır. 1985'ten itibaren Mektup dergisinin genel yayın yönetmenliğini yürüten yazarın yazıları Gençlik, Sur, Ribat, Yeni Devir, Milli Gazete, Marmara, Yeni Asya, Mektup, Vahdet, Akıncı gibi yayın organlarında yayınlanmıştır. Eserlerinde Hatice Kuyumcu, Mümine Mahkûm, Mehmet Çizgi imzalarını da kullanmıştır (Yalçın 2010: 955). Yazar, 1984'te yazdığı Gençliğin İmanını Sorularla Çaldılar adlı kitabından dolayı iki buçuk yıl hapis cezası almıştır. Bize Nasıl Kıydınız adlı romanı Esra Filmcilik tarafından sinema filmi yapılmıştır.

Emine Şenlikoğlu, Çevre Koruma ve İnsanlığa Hizmet Derneği (kurucu başkan), Yakınları Kaybolanlar Derneği (fahri başkan), Beyaz Ay Derneği, İstanbul Belediyesi Kadın Eserleri Kütüphanesi ve Bilgi Merkezi Vakfı ile Mazlum-Der üyesidir (Işık 2007: 3335). Evli ve iki çocuk annesi olan Şenlikoğlu, İstanbul'da yaşamını sürdürmektedir.

Yazarın roman ve öykülerinde İslami yaşam tarzının dışına çıkmış, hayatın akışına kendini kaptırıp dini bir kenara bırakmış kişileri; hurafelere inanıp İslam dinini yanlış anlayan, anlatan ve bu doğrultuda bir nesil yetiştiren ebeveynleri işlemiştir. Emine Şenlikoğlu, çağa uygun yaşamayı, İslam’dan uzaklaşmak, gayrıahlâki bir yaşamı benimsemek olarak algılayan kesimi eleştirmiştir. İslami yaşam tarzını benimsemesinden dolayı bazı çevrelerce dışlanan, ötekileştirilen, kimi zaman mağdur edilen insanların acılarını, çıkmazlarını ele almıştır. Hidayet romancıları arasında gösterilen Emine Şenlikoğlu'nun eserlerinde Batılı yaşam eleştirilir, arayış içindeki insanların İslam'la tanışması ve kendilerini dine vermeleri anlatılır (Uğur 2009: 434). İslami edebiyat anlatılarında çoğunlukla yer verilen "hayatta ne yapılmalı?", "hayatta ne yapılmamalı?" gibi sorulara cevap olacak öğretiler Emine Şenlikoğlu'nun eserlerinde yer alır(Çayır 2008: 56). Cezaevi anıları, orada yaşadığı sıkıntılar yazarın eserlerinde bolca konu edilmiştir. Yazar, eserlerinde kendisine hapis cezası veren zihniyeti eleştirel bir tavırla sorgulamış ve mağduriyetini vurgulamıştır.

Emine Şenlikoğlu’nun eserleri okurlarını iyi, doğru, ahlâklı, İslam akidelerine uygun bir yaşam biçimini benimsemelerini öğütleyen “tezli” eserlerdir. Didaktik yönü ağır basmasından ötürü yazarın eserleri basit bir kurguya sahiptir. Emine Şenlikoğlu’nun anlatılarında bol bol birbiriyle tezat teşkil eden kişi ve kavramlar bulunur. Yazar, istediği mesajı okuyucuya daha net iletmek amacıyla bu tezatlardan faydalanarak karşılaştırma tekniğini kullanmıştır.

Şenlikoğlu’nun şiirleri, anlatılarının şiirsel forma aktarımı gibidir. Çocukluk anıları, çocuk sevgisi ve özellikle hapishanedeyken ailesine duyduğu özlem şairin şiirlerinde en çok işlenen konulardır. Genellikle serbest nazım biçimiyle eserler kaleme alan şair, şiirlerinde kullandığı asonans, aliterasyon ve yinelemelerle şiirlerinde âhengi sağlamayı amaçlamıştır.

Roman, şiir, öykü, deneme, anı, gezi yazısı, röportaj türünde eserler kaleme alan Şenlikoğlu’nun çocuklar için yazdığı çok sayıda öykü kitabı da mevcuttur. Yazar altı seri halinde eserlerini gruplandırmıştır. Birinci seri, “Gençliğe Hatıramdır”; ikinci seri “İnsanlığa Çağrı”; üçüncü seri, “Nesillerin Öyküsü”; dördüncü seri “Sevginin Sesi”; beşinci seri “Bilgi Serisi”; altıncı seri “Civciv Ailesi Beyaz Seri” adını taşır.

Yazar anı kitapları olan Ağlatan Yollar’da, Suudi Arabistan; Uzaktaki Çığlıklar’da, Avustralya; İnsanlığın Belgeseli’nde Halepçe; Kıbrıs Sular İçinde Bir Yetim’de Kıbrıs izlenimlerine yer vermiştir.

Kaynakça

Çayır, Kenan (2008). İslamcılık ve İslami Edebiyat: Toplu Hidayet Söyleminden Yeni Bireysel Müslümanlıklara. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Işık, İhsan (2007). "Şenlikoğlu, Emine". Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi. C. 8. Ankara: Elvan Yayınları. 3335-3336.

Uğur, Veli (2009). 1980 Sonrası Türk Edebiyatında Popüler Roman. Doktora Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi.

Yalçın, Murat (Ed.) (2010). "Şenlikoğlu, Emine". Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. C. 2. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. 955.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAVUZ SİNAN ULU
Yayın Tarihi: 27.02.2019

Eser AdıYayın eviBasım yılıEser türü
Gençliğin İmanını Sorularla ÇaldılarGümüş Basımevi / İstanbul1984Deneme
Mahkum DuygularGümüş Basımevi / İstanbul1985Şiir
Bize Nasıl Kıydınız?Mektup Yayınları / İstanbul1988Roman
İslamda ErkekMektup Yayınları / İstanbul1988Deneme
Burası CezaeviMektup Yayınları / İstanbul1988Hatıra
Ne Olur İhanet EtmeMektup Yayınları / İstanbul1990Roman
Ülkemi ArıyorumMektup Yayınları / İstanbul1990Deneme
Ruhumun PenceresiMektup Yayınları / İstanbul1990Şiir
Kelepçeli KalemimdenMektup Yayınları / İstanbul1991Hikâye
Vicdan AzabıMektup Yayınları / İstanbul1991Hikâye
İnsanlar da KayarMektup Yayınları / İstanbul1992Deneme
İdamlık GençMektup Yayınları / İstanbul1993Roman
İsimsiz KitapMektup Yayınları / İstanbul1993Deneme
Ağlatan YollarMektup Yayınları / İstanbul1993Gezi Yazısı
Anne Büyüklere Bir Şey SöyleMektup Yayınları / İstanbul1993Hikâye
Ben Kimin KurbanıyımMektup Yayınları / Ankara1994Roman
Sabıkalı ve DulMektup Yayınları / İstanbul1995Roman
ÇingeneMektup Yayınları / İstanbul1996Roman
Çin İşkencesiMektup Yayınları / İstanbul1997Roman
Kadınları Kadınlar da EziyorMektup Yayınları / İstanbul1997Roman
Şirin KöyMektup Yayınları / İstanbul1998Hikâye
Satılık ÇocukMektup Yayınları / İstanbul1998Hikâye
Küçük Kızın UmuduMektup Yayınları / İstanbul1999Hikâye
Hristiyan GülüMektup Yayınları / İstanbul2000Roman
Topal KarıncaMektup Yayınları / İstanbul2000Hikâye
Hayal ÇocukMektup Yayınları / İstanbul2000Hikâye
Kılavuz: İslamı Doğru AnlamakMektup Yayınları / İstanbul2002Araştırma
Depremin ArdındanMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Ağlayan KöpekMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Civcivin RüyasıMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Civciv Ailesini TanıyalımMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Karşılık Beklemeyen CivcivMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Özür Dileyen CivcivMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
Soru Soran CivcivMektup Yayınları / İstanbul2003Hikâye
İmamın Manken KızıMektup Yayınları / İstanbul2005Roman
Yılan YavrusuMektup Yayınları / İstanbul2011Hikâye
Küçük KızMektup Yayınları / İstanbul2012Hikâye
Küçük KelebeklerMektup Yayınları / İstanbul2012Hikâye
Kırmızı Elbiseli KızMektup Yayınları / İstanbul2012Hikâye
Ali'nin DünyasıMektup Yayınları / İstanbul2012Hikâye

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Orhan Tepebaşd. 29 Mart 1969 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Civelek, Muzafferd. 1942 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
3Kızıltuğ, Fıratd. 1 Nisan 1935 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4HÜSRANİ, Binali Kılıçd. 1953 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
5KUL GÖÇMEN/GÖÇMEN, Hakkı Göçmend. 05.07.1953 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6MUSTAFA, Mustafa Arkoçd. 1953 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Arcan, İ. Galipd. 3 Kasım 1894 - ö. 8 Ağustos 1973MeslekGörüntüle
8Yılmazyurt, İncilayd. 28 Temmuz 1956 - ö. 29 Ağustos 2011MeslekGörüntüle
9Emin Türksoyd. 1904 - ö. 1979MeslekGörüntüle
10Süleyman Akbulutd. 1970 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11Murtaza Ekicid. 03 Mayıs 1961 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12Kürnek, Cavitd. 25 Ağustos 1933 - ö. 22 Şubat 2019Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13Tuğrul, Mehmetd. 1905 - ö. 1985Madde AdıGörüntüle
14Mehmet Akif Tutumlud. 24 Mart 1963 - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15Borsacı, Mehmet Asafd. 20 Ekim 1874 - ö. 1961Madde AdıGörüntüle