SERVET BEYBABA, Ahmed Tevfik

(d. 1845/1261 - ö. 1895/1313)
tekke şairi
(Âşık / 19. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Bektaşi şairi olan Servet Beybaba, zeamet sahiplerinden Abdüsselam Bey’in oğlu Tevfik Bey (Baba)’in damadı ve Bay Muhiddin’in de öz babasıdır. Servet Beybaba’nın hayatı hakkında çok az bilgi vardır. Hakkında en kapsamlı bilgiyi veren Vahit Lütfü Salcı, onun hakkında tespit edilen bilgileri oğlundan eriştiğini belirtir. Asıl adı Ahmed Tevfik’tir. Doğum tarihi 1845 (H.1261) olup Kırklareli’nde doğmuştur. Tevfik Beybaba’ya 1287 tarihinde damat olması üzerine “Servet” tahallus etmiştir. Şair bu tahallusu ile Tevfik Beybaba gibi ilim ve irfan sahibi bir zata intisap etmesinden manevi bir servete nail olduğunu anlatmak istemiş olsa gerektir. Müfti Süleyman Efendi merhumdan Arabî ve Hasibî ismiyle tahallus eden ve nedimane şiirler yazmış olan Kırklarelili Hasib Ahmed Efendi’den de Farisî tahsil etmiştir. 1296’dan 1312 senesine kadar Kırkkilise mukavelat memurluğunda (noterlik) bulunmuş ve sonra istifa suretiyle ayrılmıştır. Servet Baba kaynatası Tevfik Bey gibi sert bir mizaca sahip olmayıp aksine pek çok yumuşak huylu halim ve selim ve herkesin muhabbetinin celbeden bir zat imiş. 1300 yılında Bektaşi babası olmuştur. Babalığı kâmil bir mürşit hâlinde geçmiş ve candan âşık olup arzu edenleri “irşad” etmiştir. 1895 (H.1313) Martının üçüncü günü zatürreden ölmüştür. Kaynatası Tevfik Baba da bu faciaya dayanamayarak hastalanmış ve ölmüştür (Salcı 1937: 2; Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi 1990: 526).

Bektaşi babası olan Servet Bey’in Kerbela vakasına dair Nevha-i Dil adlı basılmamış bir eseri vardır. Şair Servet Bey Baba, Kanber Baba’ya bağlılığını “Nefes” denilen manzumelerinde beyan etmiştir. Ayrıca şairin daha birçok basılmamış yazma şiirleri elden ele dolaşmakta ve Alevi kabileleri mecmualarında yazılı bulunmaktadır (Salcı 1937: 2). Alevi-Bektaşi neşesiyle yazdığı şiirleri sade ve anlaşılırdır. 

Kaynakça

Salcı, Vahit Lütfü (1937). "Kırklareli Halk Şairleri 15- Servet Beybaba", Trakya’da Yeşilyurt Gazetesi. 20 Eylül. s. 2.

“Servet Bey, Servet Bey Baba” (1990). Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi C.7. İstanbul: Dergâh Yay. s. 526.

 

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: ARAŞ. GÖR. EMİNE ÇAKIR
Yayın Tarihi: 08.01.2015

Eserlerinden Örnekler

Nefes

Gelin canlar ikrar verip gidelim

Aşk ile tarika girip gidelim

Can u baştan geçip dare duralım

Derdimizin dermanını soralım

Tarikatla insan bulursa kemal

Lütfu bu da bizi eylesin isal

Bu yolda edeble hareket eden

Hakk teala versin feyz ü bereket

Serveta şüphesiz ol zat-ı kerim

Gidelim şevk ile olalım nedim 

Salcı, Vahit Lütfü (1937). "Kırklareli Halk Şairleri 15- Servet Beybaba", Trakya’da Yeşilyurt Gazetesi. 20 Eylül. 2.

Nefes

Hacı Bektaş Veli pir divanına

Sineniz zahmına merhem vuralım

Hacı Bektaş Veli pir divanına

Encamında olur vasıla cemal

Hacı Bektaş Veli pir divanına

Bi iştibah bulur didara vuslat

Hacı Bektaş Veli pir divanına

Hakktan bize olmuş bir lutf u azim

Hacı Bektaş Veli pir divanına

Salcı, Vahit Lütfü (1937). "Kırklareli Halk Şairleri 15- Servet Beybaba", Trakya’da Yeşilyurt Gazetesi. 20 Eylül. 2. 


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Ahmet Yılmaz Boyunağad. 01 Haziran 1935 - ö. 10 Ekim 1995Doğum YeriGörüntüle
2Mehmet Başarand. 25 Nisan 1926 - ö. 27 Haziran 2015Doğum YeriGörüntüle
3Umut Y. Karaoğlud. 1982 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4SÜREYYÂ BEY, Mehmed Süreyyâd. 1845 - ö. 1909Doğum YılıGörüntüle
5ABDÜNNAFİd. 1845 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6FAHRÎ, Ahmedd. 1845 - ö. 1917Doğum YılıGörüntüle
7RIZA, Cüceloğlud. 1841 - ö. 1895Ölüm YılıGörüntüle
8KADRÎ, Çankırılıd. 1867 - ö. 1895Ölüm YılıGörüntüle
9FEHMÎ BABAd. ? - ö. 1895Ölüm YılıGörüntüle
10KASIM KARŞId. 1959 - ö. 16.07.2004MeslekGörüntüle
11Karakoç, Bahaettind. 5 Mart 1930 - ö. 17 Ekim 2018MeslekGörüntüle
12ÂLÎ, Âlî Efendid. 1816 - ö. 1856MeslekGörüntüle
13BEZMÎ, Niğdelid. ? - ö. 1873Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14FERDİd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15YEKSANÎd. ? - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16HAYRETÎ, Mehmed Efendid. ? - ö. 1614Madde AdıGörüntüle
17MUSTAFÂ ÇELEBİ, Defteremînid. ? - ö. 1569Madde AdıGörüntüle
18HÜSEYNÎ, Hüseyin Efendid. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle