ŞEVKET GÜHERİ

(d. 1945 / ö. ?)
âşık, işçi
(Âşık / 20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Âşık Güherî’nin asıl adı Şevket Güheri’dir. 1945 yılında Adana'nın Feke ilçesinde dünyaya gelir. Âşığın iki eşi, dört çocuğu vardır. Okula hiç gitmemiştir, ama kendi imkanlarıyla okuma yazmayı öğrenir. Geçimini bir fabrikada çalışarak sağlar. Tüm yaşamını geçim sıkıntısıyla geçirir. Âşık Güherî, şiirlerini herhangi bir tarikat ya da zümreye bağlı kalmadan, içinden gelerek ve taraf tutmadan yazdığını belirtir. Askerliği, sanatını olumlu etkiler ve kendisini geliştirmesini sağlar. Âşıklığa, rüyasında gördüğü güzel bir kızın etkisiyle başlar. Saz çalabilen bir âşıktır. Saz çalmayı herhangi bir eğitim almadan veya bir usta âşığın yanında çıraklık yapmadan kendi kendine öğrenir. Güherî, âşık fasıllarında yer alarak halkla bir araya gelir. Şiirlerini hiçbir sanatsal kaygı gütmeden irticalen söyler (Koç 2002: 3-4).

Şiirlerinde maddi aşkın yanı sıra tasavvuf kültürüyle ilgili kavramlar da yer alır. Ayrıca peygamberlerle ve cennetle ilgili kavramlara da rastlanır. Maddi aşkla ilgili şiirlerinde sevgilinin güzelliğinin yanı sıra eziyetini de dile getirir. Ölümü, doğayı, sigarayı ve öğretmeni konu edinen birçok şiiri vardır. Felekten, hayattan yakındığı şiirleri de vardır (Koç 2002: 5-8).

Âşık Güherî, şiirlerinde genellikle 7 (4+3 duraklı), 8 (4+4 duraklı) ve 11’li (6+5 duraklı) hece kalıplarını koşma nazım biçimi içerisinde kullanır. Güherî’nin şiirlerinde genellikle yarım uyak bulunur. Çoğunlukla güzelleme söylemesine rağmen ağıt, ilahi ve öğütleme türlerinde de şiirleri vardır. Halk söyleyişleri ve yerel dili ustaca kullanan âşık; nasihat, hitap, tahkiye, karşılıklı soru-cevap üslubuyla şiirler söyler. Birçok edebi sanatı başarıyla kullandığı şiirlerinde deyimler ve atasözleri de yer alır (Koç 2002: 5-8).

Kaynakça

Koç, Derya (2002). Âşık Güherî. Yayımlanmamış Bitirme Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: DR. İSMAİL ŞENESEN
Yayın Tarihi: 27.03.2019

İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1DERTLİ AHMET/AHMET, Ahmet Kekillid. 1949 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
2Taha Torosd. 1912 - ö. 26 Ocak 2012Doğum YeriGörüntüle
3Açık, Ömerd. 1980 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Çağlıkasap, Mehmetd. 1945 - ö. 3 Ocak 2017Doğum YılıGörüntüle
5Göknil, Cand. 3 Ağustos 1945 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
6DALĞA, Merziye Ehmedi Üskuyid. 1945 - ö. 1972?/1975?Doğum YılıGörüntüle
7KUL MEHMET, Mehmet Anulurd. 17.08.1949 - ö. ?MeslekGörüntüle
8OSMAN/COŞKUN/KEMTER OSMAN COŞKUN, Osman Çaprazd. 1921 - ö. 2000MeslekGörüntüle
9HACI TAŞANd. 07.03.1930 - ö. 11.03.1983MeslekGörüntüle
10ZÜHDÜ, Hacı Ahmetd. 1885 - ö. 1958Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
11KUL SABRİ/GARİP ALİ/SABRİ, Alid. 1851 - ö. 1931Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
12GILMANÎ, Osman Altund. 1913 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
13ÖMER KAYAOĞLUd. 1916 - ö. 03.11.2001Madde AdıGörüntüle
14MEVZUNÎd. ? - ö. ?Madde AdıGörüntüle
15HÜSEYİN SANId. 1909 - ö. ?Madde AdıGörüntüle