ŞEYH SEYYİD MEHMED EMÎN EFENDİ (EYYÛBÎ)

(d. ?/? - ö. 1628/1629/1038)
divan şairi
(Divan/Yazılı Edebiyat / 17. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

Adı Mehmed Emîn’dir. Şeyh Seyyid Mehmed Emîn Efendi, Seyyid Mehmed Eyyûbî olarak tanındı. Eyüp’te doğdu ve doğum tarihi bilinmemektedir. Eyüp türbedarı Abdullah Efendi’nin oğludur. Genç yaşta medrese öğrenimi görmeye başladı. Molla Ahmed Ensârî’den mülâzım oldu. Müderrislik yaptı. Kırk akçelik medreseden mazul iken Koca Mustafa Paşa Tekkesi şeyhi Yemenî Necmeddin Hasan Efendi’nin, kız kardeşi ile evlenmesi üzerine müderrisliği bıraktı. Yemenî Necmeddin Hasan Efendi’ye intisap ederek Koca Mustafa Paşa Tekkesi’nde uzlete çekildi. Bir ara Rumeli’ne gitti. İstanbul’a döndüğünde şeyhi Yemenî Necmeddin Hasan Efendi’nin Yemen’e gittiğini öğrendi. Bâkîzâde Mehmed Efendi’nin yerine Yedi Kule yakınlarındaki Hacı Evhad Tekkesi’ne şeyh oldu. Şeyhi Yemenî Necmeddin Hasan Efendi’nin 1019/1610-1611 yılında ölmesi üzerine Koca Mustafa Paşa Tekkesi’nin şeyhi Avnullah Hasan Adlî Efendi oldu. Seyyid Mehmed Emîn Efendi ise Balat Camii’nde görevlendirildi. Şaban 1026/Ağustos-Eylül 1617’de Şeyh Avnullah Hasan Adlî Efendi’nin ölmesi üzerine Mehmed Emîn Efendi Koca Mustafa Paşa Tekkesi’ne şeyh oldu. 1038/1628-1629 yılında hacca gitti ve aynı yıl içinde Medine-i Münevvere’de vefat etti. Ölümüne dostları tarafından “Fevti târîhi bir ziyâde ile / Ola rûhına rahmet-i Yezdân” beyti ile tarih düşürdüler. Vefat tarihi Tuhfe-i Nâ’ilî (Kurnaz, M. Tatçı 2001: 918)’de 1036/1626 olarak kayıtlıdır. Yerine Seyyid Kerâmeddin b. Yemenî Hasan Efendi şeyh oldu. Seyyid Mehmed Eyyûbî’nin oğlu Hasan Nûrî ise Balat şeyhliği yapmıştır (Özcan 1989: 36; Galitekin 2001: 225). 

Şeyh Seyyid Mehmed Emîn Efendi şiirlerinde mahlas kullanmadı. Şiirleri ve ilahileri vardır. Bilgili bir kişi olup şiir ve inşada söz sahibi bir kimseydi (Özcan 1989: 36). 

Kaynakça

Galitekin, Ahmed Nezih (hzl.) (2001). Ayvansarayî Hüseyin Efendi-Alî Sâtı Efendi-Süleymân Besîm Efendi Hadîkatü’l-Cevâmi‘ (İstanbul Câmileri ve Diğer Dinî-Sivil Mimârî Yapılar). İstanbul: İşaret Yay.272.

Kurnaz, Cemâl, M. Tatçı (hzl.) (2001). Mehmed Nâil Tuman, Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri, C. I-II. Ankara: Bizim Büro Yay. 918.

Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ II-III. İstanbul: Çağrı Yay. 36.

Madde Yazım Bilgileri

Yazar: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Yayın Tarihi: 15.03.2014

Eserlerinden Örnekler

Pür-safâ oldukça dil mir’ât-ı İskender gibi

Görinür ‘aks-i cemâlin ey sanem tasvîrden

Velehû

Nûr-ı Hakdur görinen ‘âşıkdan ey sâhib-hüner

Nite kim şem‘ün ziyâsı görinür fânûsdan

 Özcan, Abdulkadir (hzl.) (1989). Şeyhî Mehmed Efendi Şakaik-ı Nu’mâniye ve Zeyilleri-Vekâyiü’l-Fudalâ II-III. İstanbul: Çağrı Yay. 36.


İlişkili Maddeler

Sn.Madde AdıD.Tarihi / Ö.TarihiBenzerlikİncele
1Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993Doğum YeriGörüntüle
2Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949Doğum YeriGörüntüle
3Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Doğum YeriGörüntüle
4Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993Doğum YılıGörüntüle
5Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949Doğum YılıGörüntüle
6Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Doğum YılıGörüntüle
7Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993Ölüm YılıGörüntüle
8Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949Ölüm YılıGörüntüle
9Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Ölüm YılıGörüntüle
10Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993MeslekGörüntüle
11Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949MeslekGörüntüle
12Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?MeslekGörüntüle
13Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
14Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
15Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Alan/Yüzyıl/SahaGörüntüle
16Abidin Dinod. 23 Mart 1913 - ö. 7 Aralık 1993Madde AdıGörüntüle
17Koryürek, Enis Behiçd. 27 Mart 1893 - ö. 17 Ekim 1949Madde AdıGörüntüle
18Enis Akınd. 09 Eylül 1964 - ö. ?Madde AdıGörüntüle